Zondag 19/09/2021
Mars, vanaf de grond gefotografeerd door de Amerikaanse Marswagen Perseverance.

Voor u uitgelegdRuimtevaart

Chinees karretje landt succesvol op Mars: vier vragen beantwoord

Mars, vanaf de grond gefotografeerd door de Amerikaanse Marswagen Perseverance.Beeld AFP

Een onbemande Chinese verkenner is succesvol geland op Mars, melden Chinese staatsmedia. De landing van de Zhurong, zoals het karretje heet, is een triomf voor het Aziatische land, dat steeds meer ambities heeft op het gebied van ruimtevaart. Vier vragen over de marsrobot en dit nieuwe, historische moment in de ruimtevaartgeschiedenis.

Er rijden toch al meerdere Marswagens rond op onze buurplaneet? Wat maakt deze dan zo bijzonder?

De Sovjet-Unie, Europa, het Verenigd Koninkrijk – de lijst met landen die faalden in hun poging landers op het oppervlak van onze buurplaneet te zetten, is aanmerkelijk langer dan de lijst met successen. Alleen de Verenigde Staten slaagden er tot nog toe in om een robot over het oppervlak van een andere planeet te laten rijden. Althans, als je de Russische lander niet meetelt die enkele seconden na landing het leven liet.

China is met Marsrobot Zhurong vannacht de tweede geworden. “Dit is een enorme sprong voor China. Ze doen in één poging waar NASA bij elkaar decennia over deed”, zei planeetwetenschapper Roberto Orosei daarover tegen vakblad Nature.

Hoe gaat zo’n landing in zijn werk?

Waar de Verenigde Staten het bij de landing van hun Marswagen Perseverance eerder dit jaar bijzonder spectaculair aanpakten, met moderne snufjes als een zwevende takelwagen die de robot zachtjes op de Marsgrond liet zakken, en dat geheel zelfs filmden in onvervalst hd, greep China terug op een ouderwetser maar meer beproefd concept: parachutes en remraketten.

Het eerste afremmen, nadat de wagen met zo’n 14.000 kilometer per uur de ijle Marsatmosfeer binnen is geraasd, gebeurt met de parachutes, waarna de remraketten dichter boven het oppervlak de laatste vaart eruit moeten halen. Om ervoor te zorgen dat de robot veilig op de Martiaanse woestijnvlakte ploft, en niet per abuis bijvoorbeeld half op een groot rotsblok belandt, begeleidt een geautomatiseerd obstakelontwijkprogramma het laatste stuk van de afdaling.

In tegenstelling tot concurrent NASA, die van elke missie een spektakel maakt vol gelikte filmpjes en livestreams uit de controlekamer, verlopen Chinese ruimtemissies vaak in opvallende mediastilte. Ook het geplande landingsmoment kwam niet via officiële overheidskanalen, maar via (betrouwbare) geruchten naar buiten.

Bezoekers bekijken een schaalmodel van Zhurong in het Nationale Museum.  Beeld AP
Bezoekers bekijken een schaalmodel van Zhurong in het Nationale Museum.Beeld AP

Wat gaat Zhurong eigenlijk doen op Mars?

Hoewel deze missie vooral moet aantonen dat China het kan, een wagentje op Mars zetten, is er wel degelijk ook wetenschappelijke interesse in wat Zhurong daar zoal gaat uitspoken. Onderzoekers zien in onze buurplaneet een enigszins vervormd spiegelbeeld van de aarde. Maar waar de aarde een natte planeet is die krioelt van het leven, is Mars een dorre woestijnwereld. De vraag is: waarom?

Al langer bestaat het idee dat Mars miljarden jaren geleden ook een blauwe, natte planeet was waarop ooit leven heeft kunnen bestaan. Daarom zal Zhurong, net als de meeste Marsmissies, vooral de grond afstruinen in de hoop ergens bewijzen te vinden voor ondergronds water, een basisingrediënt voor (voormalig) Martiaans leven. In totaal moet de wagen minimaal negentig dagen rondrijden, in een gebied waar de Amerikaanse Marsrobots nog niet zijn geweest.

Wat betekent deze missie voor de Chinese ruimtevaart?

Een landing zonder spreekwoordelijke kleerscheuren is het volgende succesverhaal in een indrukwekkende reeks voor China. Het land ontwikkelde onder meer een zeer succesvol maanprogramma dat afgelopen december nog maangruis afleverde op aarde en met Yutu-2 een functionerend robotwagentje op de achterzijde van de maan heeft staan.

Eind april lanceerde China bovendien de eerste module van een eigen ruimtestation, een tegenhanger van het internationale ruimtestation ISS. Later dit jaar arriveert de eerste bemanning. Uiteindelijk moet bij dat station ook een nieuwe ruimtetelescoop komen, naar voorbeeld van de Hubble-telescoop van NASA en ESA, die de mensheid al ruim drie decennia betovert met majestueuze beelden uit de diepe kosmos.

null Beeld de morgen/ESA
Beeld de morgen/ESA

En dan heeft het land ook nog eens zijn blik laten vallen op een onbemande reis naar de sterren. Over een jaar of drie, vier moeten twee sondes in de voetsporen treden van de Amerikaanse Voyager 1 en 2 uit de jaren zeventig, de enige door mensen gebouwde apparaten die de grenzen van het zonnestelsel hebben verlaten. Overigens denken ook de VS na over zo’n nieuwe interstellaire missie.

Een succesvolle landing op Mars zou de positie van China als belangrijkste ruimte-uitdager van de VS dus verder verstevigen. Overigens maken sommige experts zich zorgen dat de successen, en de keus van bijvoorbeeld Rusland om samen met China aan een maanbasis te werken, een kosmische koude oorlog kunnen ontketenen, met verse lijnen tussen Oost en West.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234