Tv-recensie

'De val: tien jaar na de crisis': documentairereeks met hoog cinemagehalte

2 © VRT

Het is niet evident om gortdroge, gecompliceerde materie als de bankencrisis op een behapbare manier uit de doeken te doen. Alleen al daarom is De val: tien jaar na de crisis een ware tour de force: het brengt het verhaal als een spannende thriller.

Eerlijk is eerlijk. Ja, de financiële crisis heeft ook mij tien jaar geleden zorgen gebaard. Moet ik nog vertrouwen op mijn bank, kan ik morgen nog aan mijn centen? Maar dat vak Economie ten spijt, echt begrijpen wat er toen gebeurde, deed ik niet.

VRT-journalist Michaël Van Droogenbroeck deed dat toen wel, en heeft die periode sinds 15 september 2008 als een “échte thriller” ervaren. Maar dat maakt het nog altijd geen spannend verhaal voor de leek (lees: de modale Vlaming). En toch lijkt precies die quote de pitch van De val: tien jaar na de crisis, een Canvas-reeks die de balans opmaakt van die bankencrisis.

Om te beginnen is er Van Droogenbroeck zelf, die in voice-overs en on screen interventies de techniciteiten uit de doeken doet. Hij doet dat in mensentaal, en vooral niet op de stijve en volstrekt onnatuurlijke manier als zijn politiek collega Marc Van de Looverbosch in Wissel van de macht. Van Droogenbroeck kent het medium televisie, weet hoe hij in een camera moet spreken en kan een anekdote - hoe droog ook - op een attractieve manier vertellen.

2

Starbucks-in-de-hand 

Net als in Wissel van de macht zoekt ook deze journalist de sleutelfiguren van toen op in to-the-point interviews. In deze eerste aflevering zijn dat onder meer de bankiers die de crisis mee veroorzaakt hebben, of achteraf het puin mochten ruimen. En dat levert moedige getuigenissen op.

En Van Droogenbroeck praat ook met gewone mensen, mensen als ik die de crisis wel voelden, maar niet begrepen. Daarvoor trok hij onder meer naar de VS, naar een vrouw die net als vele, vele anderen had ingetekend op een goedkope lening voor een woning. En uiteindelijk alles verloor. Een tragisch verhaal dat de reikwijdte van de situatie in een portret schetst.

Maar om die omvang nog beter te illustreren, begint deze aflevering in Wall Street, waar Van Droogenbroeck aansluit bij een Financial Crisis Tour met een ex-bankier als gids. Een concept dat alleen de Amerikanen konden verzinnen. Visueel wordt hier meteen de toon gezet. We zien de wolkenkrabbers in kikkerperspectief, metaforisch voor de sky die de limit was. We zien dynamische tussenshots, van mensen-met-Starbucks-in-de-hand die staan te praten. En we zien Van Droogenbroeck voor zich uit staren in de metro. De klassieke trukendoos van de betere documentaire. En dat allemaal in een prachtig Cinemascoop beeldformaat.

Zorgwekkende muziek

Die aanpak zet zich ook door in de interviews, die zelden rechttoe rechtaan in beeld worden gebracht. In elk shot zit een subtiel kunstgreepje: gefilmd over de schouder van de interviewer, door het raam van een vergaderzaal, of zelfs via de reflectie in het glas.

Maar het is vooral in de combinatie van die nieuwe beelden met archiefmateriaal dat deze docureeks zich op het niveau van een theatrical release zet. Met een slimme montage die het verhaal haast spannend maakt, als die thriller zoals Van Droogenbroeck ‘m zelf ervaren heeft, een decennium geleden. En met goede filmmuziek. Want ook in echte thrillerfilms zijn het vaak niet de beelden die voor spanning zorgen, maar de zorgwekkende muziek die ook hier gretig wordt gebruikt.

Eerlijk is eerlijk. Ja, ik was wel benieuwd naar dat grotere plaatje, tien jaar later. Wat nu precies wat in gang heeft gestoken. Maar ik dacht dat ik het na een aflevering wel gezien zou hebben. Nu kan ik niet wachten op de volgende. Geef toe, wie had dat ooit gedacht van een docureeks over economie?

Woensdag om 21.15 uur bij Canvas.

Bekijk hier Van Droogenbroecks uitleg over de eurocrisis (in 9 minuten)

Nieuw: krijg nu gratis tips over niet te missen series en tv-programma's met DM Zapt in Messenger.

Dossier DM Zapt
Dossier DM Zapt

De Morgen kijkt televisie (en luistert soms ook naar de radio).

Lees alle artikels
Dossier 10 jaar financiële crisis
Dossier 10 jaar financiële crisis

Lees alle artikels

nieuws

cult

zine