Maandag 13/07/2020

Zonder Lou Reed zou het jonge leven van miljoenen mensen anders geklonken hebben

Beeld Yann Bertrand

Van de artiesten die de hoeksteen van een platencollectie vormen, weet een muziekliefhebber doorgaans nog precies waar en wanneer hij ze voor het eerst hoorde. Van Pixies, The Smiths, Joy Division of The Strokes haal ik me zo de eerste kennismaking weer voor de geest. Zo ook van de man zonder wie van geen van voorgaande bands wellicht ooit sprake zou geweest zijn: Lou Reed, gisteren overleden.

Toch is die eerste herinnering - aan zijn knappe stadsplaat New York in 1989, op de kamer bij een vriendje, waarna ik zoals zovelen zijn indrukwekkende maar ook wel wisselvallige oeuvre met terugwerkende kracht leerde kennen - niet de meest bepalende. Noch zijn evergreens als 'Vicious' of 'Perfect Day', de muzikale perfectie van de bananenplaat van The Velvet Underground of de toedidoetidoetidoetedoedoe uit 'Walk on the Wild Side', die me eerst te binnen schoten toen zijn overlijden werd bekendgemaakt.

Neen, de Lou Reed waar ik aan moest denken, is de toondichter van Berlin, waarschijnlijk het eerste en enige conceptalbum in de populaire muziekgeschiedenis over huiselijk geweld. Op 'Berlin' (1973) overschouwt Lou Reed het weinig verheffende leven van een zekere Caroline. Hartverscheurend is de sample van kindergehuil in The Kids, ter ondersteuning van de tekst 'They're taking her children away/ Because they said she was not a good mother'.

Berlin, met zijn dramatische evocatie van geweld, drugs, kindermishandeling, depressie en doodsverlangen, bleek de ideale soundtrack te zijn bij die periode in een mensenleven - de late pubertijd - waarin zielenpijn opgezocht wordt als bewijs van leven. 'Berlin' krast in de ziel, zoals een mes in je hand kerft. 'Berlin' leverde het geluid bij verduisterde studentenkamers die geurden naar te veel en te goedkope rode wijn of jenever. Het is die geur die ik gisteravond weer in de neus kreeg. De geur van pubersentiment.

Klank geven aan de Grote Gevoelens van een adolescentenleven is wellicht de belangrijkste functie van popmuziek. Zonder Lou Reed zou het jonge leven van miljoenen mensen anders geklonken hebben. Minder rijk en minder precies.

Bart Eeckhout
Commentator

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234