Maandag 01/03/2021

CoronacrisisTheater

Zien cultuurhuizen toekomst in onlinetheater?: ‘Online zolang het moet, live zodra het kan’

De digitale première van Hands do not touch your precious Me van choreograaf Wim Vandekeybus verkocht 1.299 tickets. En in 48 uur werd de stream van de voorstelling 5.100 keer bekeken. Beeld Wim Vandekeybus
De digitale première van Hands do not touch your precious Me van choreograaf Wim Vandekeybus verkocht 1.299 tickets. En in 48 uur werd de stream van de voorstelling 5.100 keer bekeken.Beeld Wim Vandekeybus

Voor de première van de nieuwe voorstelling van Wim Vandekeybus verkocht de KVS zo’n 1.300 tickets, ook al bleven de zaaldeuren op slot. De kindervoorstelling ‘Pak de poen!’ verkocht er meer dan 500. Ook digitaal vinden mensen hun weg naar het theater. 

“Het wordt hard werken, en er kan van alles mislopen”, had Ultima Vez-choreograaf Wim Vandekeybus in deze krant gezegd. Maar de première van zijn nieuwe voorstelling Hands do not touch your precious Me, die live werd gestreamd op het onlineplatform van de Brusselse stadsschouwburg KVS, liep niet mis. Integendeel. Er werden 1.299 tickets verkocht. In de 48 uur dat de voorstelling online stond, werd de stream 5.100 keer bekeken – niet alleen in België, maar ook in Italië, Finland, Rusland, Japan en Mexico. Ter vergelijking: in niet corona-tijden is één voorstelling in de grote zaal van KVS goed voor 472 toeschouwers.

Vorige maand toonde De Studio in Antwerpen 24 uur lang Pak de poen!, een voorstelling van het jeugdtheatergezelschap Compagnie Barbarie. Geen livestream in de strikte zin van het woord, maar een vooraf gemonteerde opname. “We hebben al eerder met streaming gewerkt,” zegt Ilja Antonneau van De Studio, “maar voor Pak de poen! hebben we wel 530 tickets verkocht, meer dan voor onze eerdere livestreams. En er zullen meer mensen hebben gekeken, al weten we niet precies hoe veel: met één ticket kan immers een heel gezin kijken.”

De afgelopen maanden was streaming alomtegenwoordig in de theaterwereld, met onder andere Internationaal Theater Amsterdam dat de weg plaveide. Maar is dit een revolutie die de theatersector blijvend overhoop gooit? De verkoopcijfers zijn alvast bemoedigend. Of sterft livestreaming samen uit met corona? Podium 19, de televisiezender waarmee de Vlaamse Gemeenschap theatervoorstellingen in de huiskamer brengt, blijft voorlopig maar tot 30 april in de ether.

Technologische capaciteit

Ook bij NTGent wordt naar digitale mogelijkheden gekeken, die buiten het keurslijf van een live gestreamde voorstelling vallen. Eind februari is Just Asking te zien op Podium 19, maar het is geen opname van in de zaal: acteurs Peter Seynaeve en Oscar Van Rompay trokken de straat op en brachten de tekst daar, al dan niet in interactie met het Gentse publiek. In maart gaat Yellow van Luk Perceval digitaal in première, maar ook daar wordt naar nieuwe vormen gekeken, met vooropnames naast de scène. Net zoals de KVS hun nieuwe voorstelling Madame Bovary laat verfilmen door Le tout nouveau testament-regisseur Jaco van Dormael: het eindresultaat zal op Canvas worden uitgezonden. “Dat is geen keuze tégen streaming”, zegt Michael De Cock, artistiek leider bij KVS, “We willen de technologische capaciteiten net verder uitdiepen.”

Streaming heeft een aantal voordelen op de klassieke voorstelling-in-levende-lijve. De maximumcapaciteit wordt enkel begrensd door de mogelijkheden van de server, en niet door de grootte van de zaal. Bovendien bereik je een ander publiek. Niet alleen internationale kijkers – “Bij Mrs. Dalloway kregen we reacties uit Argentinië”, zegt  De Cock – maar ook nieuwe toeschouwers en een minder mobiel publiek. “40 tot 60 procent van het digitale publiek komt anders niet naar het theater”, zegt Tom De Clercq van NTGent. “En je bereikt ook mensen in ziekenhuizen en woon-zorgcentra, die anders niet kunnen komen.”

“We hebben nu een kans gekregen, en we zullen die in de toekomst nog verder benutten”, zegt Antonneau. “Maar ik denk niet dat heel ons aanbod ook integraal online te zien zal zijn.” Een gelijkaardig geluid valt te horen bij andere theaterhuizen: de goesting om live te spelen blijft het grootst. “Met alle stukken die werden uitgesteld, zal er een ketting aan livevoorstellingen komen zodra we weer open kunnen”, voorspelt De Cock. “Dan zullen we vooral daarop inzetten. Maar ik denk wel dat een digitaal aanbod parallel kan lopen met livevoorstellingen.”

Digitale coronamoeheid

De teneur is dat een digitaal programma vooral als aanvulling kan dienen op het klassieke live-theater, maar tekort schiet als vervanging. Bij Opera Ballet Vlaanderen is het adagium voorlopig “online zolang het moet, live zodra het kan.” Met livestreams van Ariadne auf Naxos, Usher en Dido and Aeneas Remembered vindt het programma voorlopig online plaats: onder andere Libertango en Memento Mori werden live gestreamd. “Voor Libertango verkochten we 1.900 tickets, en voor Memento Mori hadden we na een week al zo’n 1.600 tickets verkocht”, zegt Wilfried Eetezonne van Opera Ballet Vlaanderen. “We zijn zeer tevreden met die cijfers. Maar een verdienmodel zit er niet in.” Een livespeelreeks van een voorstelling in Opera Ballet Vlaanderen, met zo’n 12 speeldata, lokt immers meer dan 12.000 kijkers. “Online zullen we dat aantal toeschouwers niet bereiken.”

Toch wil Opera Ballet Vlaanderen online het programma aanvullen, met digitale inleidingen op voorstellingen, bijvoorbeeld. Theaters kijken op eenzelfde manier naar de toekomst. “Tot nu toe werd er nooit over het digitale luik gesproken”, klinkt het bij NTGent. “Dat zal nu anders zijn.” Maar de vrees bestaat ook dat er bij het publiek een digitale coronamoeheid optreedt, waarvoor enkel een livevoorstelling als remedie kan dienen. “Het is weer een echt pareltje!”, reageerde een KVS-toeschouwer op Hands do not touch your precious Me. “Het geeft me terug de kriebels en het enthousiasme om live een voorstelling te bekijken, wat ik enorm hard mis in deze tijden.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234