Zaterdag 03/12/2022

AchtergrondDe kaping van de Pompei

‘Ze zijn daar, kapers, kapers!’ Canvas komt met docu over de kaping van het schip Pompei

De documentairereeks ‘De kaping van de Pompei’, te zien op Canvas. Beeld © VRT
De documentairereeks ‘De kaping van de Pompei’, te zien op Canvas.Beeld © VRT

In een nieuwe driedelige documentaire wordt op Canvas het onwaarschijnlijk verhaal van de kaping van het Belgisch schip Pompei door Somalische piraten in 2009 uit de doeken gedaan. Maker Maarten Stuyck: ‘Het is gewoon een goed verhaal.’

Samira Atillah

“Ze zijn daar, ze zijn daar, kapers, kapers.” Blankenbergenaar James Law, tweede stuurman op de Pompei, vertelt voor de camera op levendige wijze over het moment dat de scheepscrew doorhad dat piraten op weg waren naar de Pompei. “We zagen een wit stipje in de verte.” Voor de bemanning er erg in had, werd het schip al ingepalmd door zwaarbewapende mannen.

De vrees van de eigenaars van het schip om gekaapt te worden, werd daarmee bewaarheid. De Pompei, eigendom van de baggerbedrijven Jan De Nul Group en DEME en het maritieme bouwbedrijf Herbosch-Kiere, was op 18 april 2009 van Dubai op weg naar Durban. De passage tussen de Seychellen en de Somalische kust was berucht en de Pompei was ook een relatief eenvoudige prooi. Als steenstorter, dat stenen of puin in het water stort, had het schip verlaagde zijkanten en was het daarom vrij makkelijk in te nemen.

null Beeld � VRT
Beeld � VRT

De driedelige documentaire De kaping van de Pompei vertelt het verhaal van die kaping die in de lente en de zomer van 2009 de nieuwsagenda overheerste, samen met het begin van de Mexicaanse griep. Het idee daarvoor komt van de broers Maarten en Lennart Stuyck van productiehuis Diplodokus. Lennart Stuyck: “Er was het nieuwsbericht: ‘Piratenkoning gevat’, en ik vond toen dat wij die film gewoon moesten maken. Ik ben tevreden dat we bijna alle betrokkenen voor de camera kregen.” Maarten Stuyck vult aan: “En het is ook gewoon een goed verhaal. Soms is dat genoeg.”

De documentaire vertelt het verhaal vanuit het standpunt van alle actoren zoals de bemanning en kapers, maar ook justitie. Uit een passage van de docu blijkt bijvoorbeeld hoe de piraten uit waren op waardevolle spullen. James Law vertelt voor de camera dat hij op een gegeven moment een polshorloge droeg, en dat een van de kapers, ‘Nouri De Rat’, uit was op het sieraad.

Een emotionele James Law voor de camera: “Ze legden me op mijn buik op de brugvleugel en een kalashnikov werd boven mijn hoofd gehouden. Die situatie duurde maar twee tot drie minuten, totdat Nouri zei dat ik braaf moest zijn, me rustig houden. Toen haalden ze me terug naar binnen, maar ik trilde op mijn benen.”

Ook dwongen ze de crew om naar Somalië te varen, maar dat gebeurde volgens de piraten te traag. “Ons schip kon niet sneller”, zegt een ex-bemanningslid en getuige. “Op een gegeven moment riepen de piraten dat we de besturing behekst hadden omdat we zo traag gingen.”

Moeizame onderhandelingen

De agressieve kapers vroegen uiteindelijk 6 miljoen euro losgeld. De onderhandelingen verliepen heel moeizaam. Net op het moment dat Belgische Special Forces zich op de Franse luchtmachtbasis in Djibouti aan het voorbereiden waren op een gewapende overname van de Pompei, bereikten de eigenaars en de kapers na 68 dagen onderhandelen en meer dan 150 telefoontjes een akkoord over een losgeld van ongeveer 2 miljoen euro.

Dat geld werd uiteindelijk op 27 juni 2009 - 71 dagen nadat de kaping begon - door een vliegtuigje met een koker aan een parachute gedropt in de nabijheid van het schip. De baas van de kapers, Mohamed Abdi Hassan, bond zijn deel van het losgeld rond zijn lichaam, en verliet samen met de andere piraten het schip. De bemanningsleden bleven aan boord en onder begeleiding van een schip van de Griekse marine vaarde de Pompei naar Oman.

null Beeld VRT
Beeld VRT

Belgische undercoveragenten lokten uiteindelijk de piratenleider Mohamed Abdi Hassan in 2013 naar Brussel door hem wijs te maken dat hij als consultant zou aangeworven worden voor een documentaire over zijn Jack Sparrow-achtig piratenleven. Bij aankomst van zijn vliegtuig uit Nairobi in Zaventem werd Hassan op 12 oktober 2013 gearresteerd. De rechtbank in Brugge veroordeelde Hassan in maart 2016 tot de maximumstraf van 20 jaar cel voor de kaping van de Pompei en het gijzelen en psychologisch folteren van de bemanning.

De kaping van de Pompei, vanaf dinsdag 30 augustus om 21.20 uur op Canvas en VRT MAX.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234