Dinsdag 10/12/2019

Strip

Wiske en tante Sidonia hebben eindelijk borsten

Restyling van Suske en Wiske. Beeld rv

Zo’n twee jaar is Standaard Uitgeverij in de weer geweest met een doorgedreven restyling van Vlaanderens bekendste stripvrienden. Vanaf deze week zijn Suske en Wiske ouder en hipper, hun albums groter en hun dialogen korter. Tegelijkertijd verschijnen enkele spin-offs. Voor elke leeftijd wat wils, klinkt het.

Je kan er niet naast kijken. Suske is er met zijn hoody, gympies, strak wit t-shirt en slanker figuur heel wat hipper geworden. Maar vooral Wiske’s verschijning valt op. Toen Willy Vandersteen in 1945 de eerste schets van Wiske op papier zette, bleek het papieren eierkopje nog niets eens te beschikken over een volgroeid gebit. Anno 2017 heeft ze eindelijk een boezem. 

Idem voor tante Sidonia. De lelijkste vrouw van de Vlaamse stripwereld -volgens Vandersteen zelf gebaseerd op zijn moeder - kan zich de dag van vandaag nog moeilijk achter een lantaarnpaal verstoppen. Sterker: in het deze week verschenen 339-ste album De planeetvreter, kleedt ze zich modieuzer dan ooit, en draagt ze zelfs oorbellen en een halsketting. “Beter zo, want kinderen omschreven Sidonia soms wel eens als een lelijke meneer,” aldus nog Leen, Vandersteens oudste dochter.

Luc Morjaeu en Peter Van Gucht, sinds twaalf jaar respectievelijk de tekenaar en scenarist van de reeks, kregen anderhalf jaar geleden de opdracht voor de facelift. “Binnen de uitgeverij was men er al langer mee bezig en had men al wel ideeën. Maar eigenlijk is gaandeweg alles spontaan gegroeid. En ach, die borsten van Sidonia en Wiske, dat was eerder een logisch gevolg. Vroeger was Wiske een meisje van negen, nu is ze twaalf of dertien. Dit soort aanpassingen voelden goed.”

Tijd voor verandering

Maar ook de vertelstijl moest anders, zo luidde de opdracht van bovenaf. “Hoe korter de dialogen, hoe beter,” zegt hij. “Maar het moest bijvoorbeeld ook filmischer. Actiescènes moesten wat grandiozer in beeld. Dat kan nu eindelijk. Suske en Wiske is altijd een strookstrip geweest. Dat is voorbij, want nu de hele vormgeving is veranderd en we gebruik kunnen maken van aflopende pagina’s, kunnen we scènes laten overlopen en uitbreken.”

Voor Van Gucht blijft alles hetzelfde, al kan hij nu gebruik maken van een writer’s room. “En dat is na twaalf jaar best leuk. Vincent Bal, Bruno De Roover, Johan Desmedt (Creative and Concept Director binnen Standaard Uitgeverij) en de Nederlandse schrijfster Esther Wouda en ik komen nu om de zoveel tijd samen. Dat levert frisse ideeën op, dus je hoort me niet klagen.”

Mediarel

In zeventig jaar tijd is er veel gesleuteld aan Suske en Wiske, al ging dat niet altijd van een leien dakje. De eerst grote transformatie gebeurde al van bij het tweede album: Rikki, de grote broer van Wiske, werd uit de reeks geschreven. In 1946 werden de geografische situeringen zodanig aangepast zodat Nederland en Vlaanderen aparte albums kregen. Zo landde in het ene album de Gyronef op de Antwerpse Grote Markt, terwijl onze noorderburen Barabas’ uitvinding op de Amsterdamse Dam zagen landen.

Fysiek waren de personages dan al getransformeerd, maar pas in de jaren vijftig vond de eerste opvallende facelift plaats toen Vandersteen voor Hergé’s magazine Kuifje/Tintin zijn -dixit Hergé- volkse, ordinaire personages’ aanpaste aan het chiquere lezerspubliek. Lambik werd beschaafder, Wiske kreeg een mooier kapsel.

Suske en Wiske van vroeger tot nu Beeld rv

In 1964 verdween het sappig Antwerps om de Nederlanders niet af te schrikken, terwijl pleegvader Paul Geerts eind 1970 een kleine vestimentaire modernisering ondernam. Wiske kleedje werd ingeruild voor een t-shirt en jeans, zoals de mode toen voorschreef.

Er kraaide geen haan naar, tot de tweede pleegvader Marc Verhaegen rond 2000 Suske in een zevenzakkenbroek en Wiske met blote navel tekende. Een jaar later volgde een echte mediarel toen Wiske een paardenstaart kreeg. Wekenlang boog de media er zich over, zegt Geerts. “We hebben er wel iets van geleerd: Op de een of andere manier eigent iedereen zich die figuren toe of neemt ze op in zijn collectief bewustzijn. En als er dan iets aan veranderd wordt, tsja, dan lijkt het wel of je het culturele erfgoed van Vlaanderen hebt aangepakt.”

Modernisering

Aan die modernisering ging toen, net als nu, een enquete aan vooraf. Volgens uitgever Toon Horsten onder “de doelgroep van de toekomst”, zijnde acht -tot twaalfjarigen. Het oudere lezerspubliek moet echter niet vrezen, luidt het nog. Terwijl de reguliere reeks wordt aangeprezen voor lezers vanaf acht jaar, worden de kronieken van Amoras (Charel Cambé en Marc Legendre) op de markt gezet vanaf 13 jaar. 

Elk jaar moet dan weer een hommage-album verschijnen voor alle leeftijden. Op 6 december mogen de Franse scenarist Yann en de Nederlandse tekenaar Gerben Valkema zo’n eerste album op de markt brengen. Intussen wordt ook de Blauwe reeks, oftewel de verhalen die Vandersteen tekende voor het stripblad Kuifje/Tintin, opnieuw ingekleurd. Ruth Vanammel, perswoordvoerster van de uitgeverij, hamert er nog op dat het geen revolutie, maar wel een evolutie betreft. “We gaan gewoon mee met de tijd.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234