Dinsdag 31/01/2023

Muziek

Wie wordt het popicoon van deze generatie?

Adele Beeld
Adele

Zal de wereld ook collectief rouwen wanneer Adele, David Guetta of Kanye West ooit het loodje leggen? Op zoek naar de Princen en Bowies van generatie nu.

Kim Van de Perre

Na het overlijden van Prince kwam er afgelopen zaterdag opnieuw een koude douche. En wel in de vorm van een stukje in deze krant: in een artikel over de 'nog levende muziekiconen' stond geen enkele muzikant(e) jonger dan veertig. Enkel de Mick Jaggers, Madonna's en Paul McCartneys van deze wereld. Beschikken de generaties van de eighties, nineties en noughties dan niet over idolen van 'onmeetbare waarde? Jongere artiesten wier dood zoals Prince een soortgelijke schokgolf en onnoemelijke leegte zou achterlaten?

Akkoord: de vraag is, naast een tikkeltje luguber, enigszins hypothetisch en subjectief. Het is vooralsnog onmogelijk om in de toekomst te kijken, en muzieksmaak blijft natuurlijk persoonsgebonden. Toch zijn er wel degelijk criteria te bedenken die artiesten moeten afvinken om in dezelfde eregalerij als Prince, Michael Jackson en David Bowie te (kunnen) belanden.

His Royal Badness, Wacko Jacko, de Thin White Duke waren stuk voor stuk artiesten die, ondanks tegenstanders, een gigantisch breed publiek wisten te bekoren. Met dank aan een omvangrijk rijtje hits, een legendarische live reputatie en een ontegensprekelijk muzikaal meesterschap. Maar ook omdat ze tal van andere artiesten wisten te beïnvloeden, zichzelf steeds heruitvonden, de tijdsgeest tegelijk vatten en mee vorm gaven.

Die vernieuwingsdrang combineerden ze ook nog eens met een unieke stijl, veelbesproken imago en een eigenzinnig karakter. Dat is al een serieus lijstje waar een artiest aan moet voldoen voor een krant minstens vijf pagina's in memoriam vrijmaakt.

Wie volgt Prince op als muziekicoon? Beeld BELGAIMAGE
Wie volgt Prince op als muziekicoon?Beeld BELGAIMAGE

Mythisch aura

Er zijn tal van muzikanten te bedenken die vandaag wereldwijd door miljoenen op handen worden gedragen. Van de Britse Adele, over boyband One Direction tot dj's als David Guetta. Maar toets ze aan bovenstaande parameters en er lijkt altijd iets te ontbreken. Niemand zal ontkennen dat Adele een stem heeft als een klok, maar haar look wordt niet bepaald door een hele generatie gekopieerd. Hitmakers als Coldplay ontbreekt het aan een rebels kantje, One Direction en andere boybands lijken meer het product van een goed uitgekiende marketingmachine dan muzikale meesters.

"Eerlijk? Artiesten die zo innovatief en allesomvattend zijn als Prince of Bowie heb je vandaag de dag niet meer", zegt drumster Isolde Lasoen (36). "Die mannen deden wereldschokkende dingen die niemand eerder gezien of gehoord had. Ze hadden ook een mythisch aura waar het artiesten in deze tijden van Instagram en Twitter aan ontbreekt."

Lady Gaga leek even dicht in de buurt te komen: verfrissend, uitdagend (herinner u de vleesjurk) en meteen goed voor een echte fancultus. Maar ook die hype is na enkele jaren al een beetje gaan liggen. Wat volgens critici mee het gebrek aan hedendaagse muziekiconen verklaart: artiesten gaan niet zo lang meer mee als vroeger, verkopen daardoor ook minder platen en drukken minder hun stempel op een hele generatie muziekliefhebbers. Tegelijk zijn er tegenwoordig zoveel verschillende geluiden dat je moeilijk nog kan spreken van één dominante muziekstroming.

Volgens muziekjournalist en muzikant Thomas Werbrouck (29) is de impact van popmuziek ook tanende. "Jongeren zijn nu meer met andere dingen bezig naast muziek, zoals series en games. Ik zie dat ook bij mijn neefje: als Minecraft ooit verdwijnt, dan zullen er pas tranen vloeien."

Toch zijn er een aantal namen die steeds vallen als we muziekkenners de vraag stellen. Beyoncé heeft alvast de looks, de stem en de larger than life-uitstraling aan haar kant. Elke stap die ze zet, plaat die ze uitbrengt, uitspraak die ze doet wordt steevast met argusogen gevolgd, wereldwijd op (sociale) media gedeeld en becommentarieerd. De heisa rond haar 'visual album' Lemonade dat ze zopas op de wereld losliet is daar het zoveelste voorbeeld van. Met Destiny's Child zette ze mee de r&b op de kaart, en op de Superbowl bewees ze nogmaals dat ze een stadium live kan inpakken. Met statements over feminisme en Black Power groeide ze ook uit tot een rolmodel. Al vragen velen zich af wat haar eigen stem is, en wat de promomachine influistert.

Worden ook vaak genoemd: muzikale kameleon Beck, topproducer Dr. Dré, enigma PJ Harvey, hitmachine Pharell Williams, rocklegendes Thom Yorke, Jack White en Dave Grohl, innovator Stromae, Tidal-baas Jay Z, en digitale tovenaars Daft Punk. Allemaal hebben ze de muziekgeschiedenis op hun manier gekleurd of beïnvloed. Maar even vaak voegt men de nodige nuances toe, als hun namen vallen: te niche, te weinig flair, te kort gepiekt of te weinig hits.

Ook Tom Barman (44) ziet met de beste wil van de wereld niet meteen een natuurkracht à la Prince bij de nieuwere lichting artiesten. "Ik ben zelf zot van Kanye West. Maar: dream on. Kanye moet bij wijze van spreken op een ladder gaan staan om Prince zijn voeten te mogen kussen."

Zit er een waar icoon tussen de popsterren van nu: (vlnr. en boven naar onder) Dave Grohl, Pharell Williams, Jack White, PJ Harvey, Beck, David Guetta, Kanye West en Adele. Beeld rv
Zit er een waar icoon tussen de popsterren van nu: (vlnr. en boven naar onder) Dave Grohl, Pharell Williams, Jack White, PJ Harvey, Beck, David Guetta, Kanye West en Adele.Beeld rv

Nostalgie

Stijn Van de Voorde (38) ziet dat anders. Veel heeft te maken met nostalgie, zegt de Studio Brussel-presentator. "De muzikanten uit je adolescentie hebben een speciale plek omdat ze je door moeilijke momenten hebben geholpen. Wie zegt dat de jeugd van vandaag datzelfde gevoel niet heeft bij pakweg een Netsky? Zeker als die nog tien of twintig jaar goed verder doet."

Bovendien, zegt hij, laten we ons soms ook meeslepen door die collectieve rouw. "Een schoon gevoel, daar niet van. Maar Prince en Bowie hadden vroeger natuurlijk ook tegenstanders, en werden mee geleid door marketingoverwegingen. Dat schijnen we op zo'n moment dan even te vergeten. Vanuit de reflex: vroeger was het toch beter."

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234