Vrijdag 10/04/2020

Spoo Pee Doo

Wie heeft baat bij gratis literatuur?

Dimitri Verhulst verrast door opnieuw een nieuw boek uit te brengen.Beeld anp

Als uit het niets is daar ineens een nieuw boek van Dimitri Verhulst. Het is drie weken lang gratis te downloaden op WeTransfer, al wil die dienst wel geen promo maken voor het boek. Voor niets gaat de zon op, maar geldt dat ook voor literatuur?

Nauwelijks enkele weken nadat Dimitri Verhulst zijn roman Het leven gezien van beneden op de markt uitbracht, heeft de schrijver al een nieuw boek uit. Spoo pee doo gaat over de aanslagen in Europa en de onverschilligheid daarover. Opvallend: de elektronische versie van het boek is drie weken lang gratis te downloaden, via WeTransfer. Het papieren boek kun je vanaf deze week gewoon in de winkel kopen.

Atlas Contact, de uitgeverij van Verhulst, zegt dat het beslist heeft het boek meteen uit te geven omdat het zo urgent is. Door het via WeTransfer in vier talen aan te bieden, hoopt het meteen ook een ruim publiek aan te spreken.

De urgentie schuilt hem, volgens Mizzi van der Pluijm, directeur-uitgever van Atlas Contact, in het thema. "Dimitri heeft een urgent boek geschreven, onze westerse verworvenheden zijn in het geding. Meer dan ooit is daar het belang van literatuur, het opent onze ogen, dwingt ons tot nadenken. Wij vinden dat zoveel mogelijk mensen dit boek moeten lezen, natuurlijk willen we veel aandacht voor dit boek. Dimitri verwoordt dat mooi: de aanslagen van gruwel moeten wij beantwoorden met aanslagen van schoonheid, aanslagen van literatuur."

Plassen op Mohammed

Spoo pee doo, een verwijzing naar een nummer van jazzlegende Archie Shepp, beschrijft een lange nacht op café met de nodige hoeveelheden bier, coke en jazz. Het hoofdpersonage neemt zich voor te blijven leven, ook als er diezelfde nacht nog een aanslag gebeurt op Schiphol.

Intussen heeft WeTransfer er deze week van afgezien het boek te promoten. Na lezing vond de wereldwijde internetdienst "de taal, de stijl en inhoud" volgens woordvoerder Annematt Ruseler "niet passen bij het eigen merk". Er zitten wat grovere, expliciete passages in die niet aansluiten bij ons redactionele beleid, klinkt het. "We bedienen zo'n 180 landen en trekken per maand 100 miljoen gebruikers aan. We willen met iedereen rekening houden."

Spoo pee doo gaat over de recente aanslagen in Europa en de onverschilligheid daarover.Beeld rv

Eén van de passages die WeTransfer tegen de borst stuitte: mannen die 's nachts in een kroeg over een in de urinoirs aangebrachte tekening van de profeet Mohammed plassen.

Boeken gedijen goed als er een schandaaltje rond wordt geweven, dus in dat opzicht is het al geslaagd. Maar slaagt het ook als zakenmodel? Is het slim om je boek online gratis weg te geven?

Wat denken de boekhandelaars bijvoorbeeld? "Ik vind dit eigenlijk een non-event", glimlacht Pascal Vandenhende, van de iconische boekhandel Theoria in Kortrijk. "Dit is publicitair een goede zet, zowel voor Verhulst als voor het boek an sich. Het lijkt me een innovatief idee waar de ganse sector wel kan bij varen."

André Vandorpe, van sectorfederatie Boek.be sluit zich daar deels bij aan. "Ik denk dat het goed is dat er verschillende kanalen zijn waarlangs het boek wordt gepromoot. Via digitale weg bereik je allicht een publiek dat je anders misschien niet zou bereiken. Anderzijds, ik heb geen weet dat dit een trend zou worden bij de uitgeverijen. Dat kan ook niet de bedoeling zijn, want anders is dat het begin van het einde voor zowel boekhandel als uitgeverijen."

Van enige druk omtrent mogelijke concurrentie van de e-readers is vooralsnog geen sprake. "Amper 3,5 procent van het totale boekenaanbod wordt via digitale weg verkocht in ons land. In Nederland is dat een kleine 10 procent. Er zit dus wel nog wat groei in, maar het blijft al bij al beperkt", weet André Vandorpe. "Dit is niet de grote disruptie zoals we die zagen in de muziekindustrie."

Olivier Maeterlinck, directeur van de Belgian Entertainment Association, dat de belangen van producenten en distributeurs van games, muziek en video bewaakt, heeft ervaring met dergelijke disrupties. "De kaalslag in de muziekindustrie is nu gestopt, maar het ging snel. Ik zie in die zin parallellen dat de boekensector waakzaam moet zijn. Digitale verkoop gratis maken, is een ontmanteling van de sector."

Mooie stunt

Fabrice Dekerf, business manager bij WPG Uitgevers zegt dan ook dat dit geen trend wordt. "Dit verhaal is vooral een mooie stunt. Het is een geslaagde promotie, anders zouden we er niet over praten. Maar dit is niet het uitgeven 2.0, of zo. Dit is gewoon een goede promotiecampagne."

Ook bij Atlas Contact zelf kijken ze vooral wat het allemaal geeft. Mizzi van der Pluijm: "De eerste reacties krijgen we nu binnen en die zijn zonder uitzondering positief, de boekhandel is op aangename wijze verrast. Vandaag (gisteren, LID) zijn er 10.000 exemplaren van een prachtige gebonden editie onder de Vlaamse en Nederlandse boekhandels verspreid."

Maar van een nieuw concept wil Van der Pluijm niet spreken. "Als uitgeverij zijn wij veel bezig met innovatie, wij denken na over manieren om op een eigentijdse manier boeken uit te geven. Niet elk boek leent zich voor deze manier van uitgeven. Boekverkoop en de belangen van de auteur staan bij ons voorop."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234