Maandag 22/07/2019

Strips

Wat zeker wel/niet te lezen: de opvallendste strips van de week

'The Dream' van Jean Dufaux en Guillem March. Beeld rv

De ene wordt high van lsd, de andere ziet zichzelf letterlijk verstenen van de liefde en nog een ander hakt – bij voorkeur naakt – hoofden af met een samoeraizwaard. Het was weer leuk vertoeven in stripland deze week. Behalve dan bij dat one-shot over zelfdoding.

Amorostasia (★★★★☆)

"Liefde is geen ziekte en toch maakt het ons ziek", schrijft Bernard Sablonnière, medisch bioloog en professor in de biochemie en de moleculaire biochemie aan de medische faculteit van Lille, in het voorwoord bij deze graphic novel. Hij heeft het daarin verder nog over de invloed van dopamine, oxytocine en feromonen. En vooral hoe die mekaar beïnvloeden om tot aantrekking, verlangen en – in het beste geval – verliefdheid te komen. Chemie als basis om elkaar in de ogen te (durven) kijken? Jawel. (Voor de geïnteresseerden: volgens Sablonnière wekt dopamine het verlangen op en zorgen oxytocine er voor dat we elkaar in de ogen kijken.)

In 'Amorostasia' verstenen verliefden. Beeld rv

Of een voorwoord als dit niet wat te klinisch is voor een verhaal als dit? Integendeel, het bleek de juiste zet. Als lezer stap je zo net wat makkelijker in het verhaal waarin Parijs, en later de hele wereld, te maken krijgt met een ziekte die verliefden doet verstenen. "Amorostasia", zullen de wetenschappers het noemen. Alle slachtoffers zijn kerngezond, maar "in staat van catalepsie of catatonie". De epidemie slaat zo wild om zich heen dat de overheden beslissen om de "versteenden" thuis te laten. Wanneer de jonge, knappe onderzoeksjournaliste Olga Politoff er voor haar krant op uittrekt, krijgt ze te maken met de angst en hysterie die de ziekte met zich meebrengt. Tegelijkertijd is het reden om haar eigen relatie in vraag te stellen.

Eigenlijk is deze zwart-witbeeldroman een ode aan de liefde. Maar in plaats van een melig verhaaltje, heeft tekenaar en scenarist Cyril Bonin het gegeven op een cryptische, symbolische manier benaderd.

Op de achtergrond daarvan zien we een maatschappij die in een paniekreactie wegvlucht van al wat mooi is, hoe vooral vrouwen daarbij als aan paria behandeld worden en hoe krampachtig overheden reageren. Knappe vrouwen moeten zelfs een band rond hun arm dragen omdat ze een potentieel gevaar betekenen.

Amorostasia is een bescheiden, zelfs naïef verhaaltje over de liefde, maar desalniettemin laat je deze 128 zwart-witpagina’s als een sneltrein aan je voorbijgaan. Je weet wat er gaat komen, en toch ben je in de ban: een hele prestatie. Of wanneer een auteur er in slaagt je primaire gevoelens overhoop te gooien en je te laten snakken naar een welgekomen Hollywood-einde. Mooi, al had ik 2018 toch op z’n minst een versteend lgbtq-koppel willen zien figureren. 

Uit bij Blloan.

'Amorostasia' is helemaal in zwartwit. Beeld rv

Samoerai Legenden 3 & 4 (★★★☆)

Kan een spin-off uit de schaduw treden van de moederreeks? Het begint er op te lijken nu de twee tegelijk verschenen delen drie en vier van Samoerai Legenden plots het niveau wat optillen.

Reeksen die zich in Azië 
– met name in China  afspelen, verschenen de jongste pakweg vijf jaar steeds vaker bij ons. Zowel uitgever Daedalus als Silvester pakken er graag mee uit. Samoerai begon in 2005 en is intussen aan het tiende deel toe. De Legenden- spin-off is veel jonger. Die reeks speelt zestien jaar voor de moederreeks en volgt één van de ‘drie zusters van de schaduw’ die in de moederreeks allemaal om het leven kwamen.

'Samoerai Legenden' lijkt eindelijk uit de schaduwen van moederreeks 'Samoerai' te treden. Beeld rv

Scenarist Di Giorgio heeft zijn lezers op hun wenken bediend. Naar verluidt hield hij een steekproef waarin hij bij zijn fans polste naar datgene wat hen het meeste aantrok in Samoerai. Het antwoord liet niet lang op zich wachten: naakt en geweld. Dat kregen ze. Soms het van het goede te veel. De Italiaanse tekenaar Christina Mormile laat haar op wraak beluste hoofdpersonage net iets te vaak naakt baden én moorden. Zeker in deel twee was dat het geval, toen ze én de coïtus bedreef én tegelijk haar minnaar het hoofd afhakte én daarna diens lijfwachten elimineerde. In haar blootje, dat spreekt. Wanneer ze zelf gewond raakt, levert dat overigens geen probleem op. Ze bezit de kracht om te helen. Nog een constante in deze reeks: het afhakken van hoofden. Weet dus waar u aan toe bent.

In deel vier is echter niet één vrouwenborst te zien. En dat heeft alles met het verhaal te maken. Meer fantasy, minder erotiek. Of hoe de lezer toch in deze cyclus is binnengelokt en Di Giorgio eindelijk zijn verhaal kan vertellen.

Mormile lijkt voor de fastfood-lezer te tekenen. Haar actie is wervelend, te vergelijken met hoe in de VS superheldencomic-auteurs te werk gaan. Onderhoudend is het allemaal zeker, maar u moet er de clichés wel voor lief bijnemen.

Uit bij Daedalus.

De lezer kreeg waar hij om vroeg in 'Samoerai Legenden': naakt en geweld. Beeld rv

Vaarwel wrede wereld! (★☆☆☆)

Een strip over zelfdoding? Moeten we dat wel doen in deze tijden van een teveel aan politieke correctheid? Ach, natuurlijk, zeker als het gezellig is. Want zeg nu zelf: met z’n vieren samen de wagen in, de uitlaat via een afzuigsysteem aansluiten op het interieur en met z’n allen de stille dood afwachten – gezellig, toch? Het is in ieder geval het morbide uitgangspunt van Vaarwel wrede wereld!

Daarin besluiten vier wildvreemde, totaal verschillende individuen, na een anonieme chat om zich samen van het leven te beroven. Hun eerste poging, om zichzelf te vergassen in de wagen, mislukt. Een tweede poging dan maar. Damn, hun in de vrije natuur opgestelde wagen krijgt een picknickend koppeltje als buur. En wat doen je in godsnaam als die zelfs niet weggegaan wanneer je je geslachtsdeel etaleert? Miserie, miserie, miserie!

'Vaarwel wrede wereld' is een strip over zelfdoding. Beeld rv

En zo gaat het maar door. Lachen met de dood is door de band genomen een winnende formule, maar niet in dit one-shot waar de personages, het verhaal en de anekdotes karikaturaal en voorspelbaar zijn. Ja, ze leren elkaar beter kennen. Ja, ze hebben gelogen over wie ze zijn en waarom ze uit het leven willen stappen. Ja, ze groeien op het einde zelfs emotioneel naar elkaar toe. Duh!

Het had een mooi uitgangspunt kunnen zijn, mochten de makers ook effectief iets te vertellen hebben gehad én hun verhaal op originele wijze hebben benaderd. Met een thema als dit, waar humor en ontroering voor het grijpen liggen, lag het voor hen uitgerold, maar de Franse scenaristen Stéphane Massard en Jean Rousselot hebben hun carrière als dramaturg volledig gemist. Vreemd, want Rousselot maakt naast documentaires ook scenario’s voor tv-series. En op het Internationaal filmfestival van Berlijn in 2000 ging dit duo nog lopen met een Gouden Beer voor beste kortfilm (Hommage à Alfred Lepetit).

Voor hun stripdebuut trapten ze echter in alle mogelijke vallen die er bij het maken van een debuut opduiken. Er zijn geen verrassingen. Niets leidt tot nadenken of ontroering. En als er al eens wat humor opduikt, ontlokt dat enkel een flauwe grijns. De frisse, karikaturale tekenstijl van Nicolas Delestret had nog een meerwaarde kunnen zijn, maar dat kan hij wel vergeten, met zo’n scenario. Dat het hebben van een interessant idee niet altijd tot een album moet leiden.

Uit bij Saga Uitgaven.

'Vaarwel wrede wereld' is het bewijs dat het hebben van een interessant idee niet altijd tot een goede strip leidt. Beeld rv

The Dream (★★☆)

Seks, mystiek en macht. Met die ingrediënten heeft de Belgische, nu 68-jarige stripscenarist Jean Dufaux een carrière uitgebouwd die bijna vijfendertig jaar overspant. De aasgieren, Beatifica Blues, Mister Black, Fox, Chelsy, Niklos Koda, De Kinderen van de Salamander,… Na Jean Van Hamme is hij wellicht de succesvolste stripscenarist van ons land. Maar hoezeer hij de successen ook aaneenreeg, soms laat hij zijn demonen allemaal samen los, verliest hij de subtiliteit en krijg je een strip die staat voor vis noch vlees.

Nochtans start
The Dream behoorlijk interessant. Pittig ook. De Spaanse tekenaar Guillem March (die heel wat van DC’s superhelden verstripte) brengt met zijn gedetailleerd tekenwerk en schreeuwlelijke kleuren een nachtelijk Broadway tot leven waar de mens zich niet langer schaamt voor zijn primaire driften.

Dit eerste deel van een nieuwe reeks volgt Jude, die in een befaamde nachtclub als stripper en pornoacteur werkt. Wanneer hij op een dag door een knappe jonge vrouw een filmauditie wordt voorgelegd, grijpt hij zijn kans. Het productiehuis IAP (Invisible Art Production) is echter een duister genootschap. Tattoos die tot leven komen, de duivel die mee gluurt en een Aziatische schone die niet vies is van de misdaad…

In 'The Dream' brengt tekenaar Guillem March een nachtelijk Broadway tot leven. Beeld rv

Dufaux weet hoe een goed verhaal te vertellen. In een vorig leven was hij filmjournalist. Die metier kent hij. Hij schrijft als een scriptschrijver annex regisseur. Hij bouwt op, geeft aan wanneer er spanning en sensatie moet komen, last een onprettig prettig sfeertje in en sleurt zijn lezer mee. Hij zoekt ook steeds goede tekenaars uit, in dit geval eentje die met een knappe aquarelstijl potten breekt. Maar al te vaak maskeert hij daarmee zijn soms toch magere verhaal, dat in dit geval bol staat van bordkartonnen acteurs en actrices, cliché-slechteriken, goedkope verhaallijnen en datgene waar het publiek maar niet genoeg van kan krijgen en Dufaux’ bankrekening vult: seks, moord, mystiek en machtsspelletjes.

The Dream is een formule-strip. Een Dufaux-strip. Je blijft achter met een gevoel alsof je het allemaal al wel eens gezien hebt. Enkel wanneer deze scenarist zijn demonen in toom kan houden, brengt hij magistrale strips.

Uit bij Dupuis.

Beeld rv

Jack Cool 1966: Enkele dagen voor Jezus Grijstus (★★★☆☆)

Pas wanneer u beland bent bij het dossiertje achteraan, wordt duidelijk dat deze psychedelische (s)trip gebaseerd is op waargebeurde feiten. Ken Kesey (1935-2001), auteur van One flew over the cuckoo’s nest, speelt hierbij een sleutelrol.

Dit eerste deel van een tweeluik, gesitueerd midden jaren 60, start niettemin met een bijna doordeweeks verhaal van een man die zijn gezin en goed betaalde baan ontvlucht om opgenomen te worden in een hippiecommune die zichzelf
The Pranksters noemt. De lezer volgt zijn verhaal en vlucht, terwijl op de achtergrond zijn vrouw privé-detective Jack Cool de opdracht geeft hem terug te vinden.

In 'Jack cool' ontvlucht een man zijn gezin en goed betaalde baan om opgenomen te worden in een hippiecommune. Beeld rv

De echte hoofdrolspeler, zo blijkt later, is echter een bus. Een aftandse bus volgespoten met graffiti, volgestouwd met lsd, amfetamines en marihuana, en bestuurd door een bende uitzinnige hippies. Aan het stuur daarvan: Ken Kesey. Vijftien jaar eerder was hij nog een sportieve en gezonde modelstudent aan de Stanford University. Dat wil zeggen: tot hij naar Californië trok en genoot van de 25 dollar die hij dagelijks kreeg om proefkonijn te zijn in een officieel onderzoek naar de gevolgen van lsd-gebruik. Zijn ervaringen in het ziekenhuis zouden later, in 1962, leiden tot zijn roman One flew over the cuckoo’s nest. De beroemde busreis die hij met vrienden, de Merry Pranksters, ondernam, werd het symbool voor de nieuwe tegencultuur in de VS.

Scenarist Jack Manini hamert er op dat, hoewel gebaseerd op ware feiten, zijn verhaal pure fictie is. Niettemin schept hij verwarring door achteraan een dossier op te nemen waarmee hij dieper ingaat op de herkomst en onderzoek van lsd, de Pranksters-commune en bio’s van enkele bekenden, zoals Kesey.

Wat er ook van zij, dit zotte eerste deel leest als een trein. Soms lijkt het er op alsof de scenarist van de hak op de tak springt. Het bindmiddel genaamd Jezus Grijstus is nog wat mager. Maar het schept genoeg voldoening om uit te kijken naar het slotdeel. Schitterend getekend door Olivier Mangin, met heldere, kleurrijke kleuren en een sfeertje om U tegen te zeggen. Je krijgt zo zin om een enorme roze zonnebril op te zetten, je olifantenpijpen boven te halen, wat te kwijlen bij het neuriën van een The Gratefull Dead-Song en een joi…, uhm, colaatje te inhal…, uhm nuttigen. Peace, motherfuckers! Peace!

Uit bij Saga Uitgaven.

'Jack Cool' leest als een trein en laat u uitkijken naar het volgende deel. Beeld rv
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden