Maandag 17/05/2021

MediaPodcasts

Waarom naar televisie kijken als je er ook naar kan luisteren?

'De protpod' is geheel en al gewijd aan de tv-reeks 'Het eiland'. Beeld © Johan Jacobs.
'De protpod' is geheel en al gewijd aan de tv-reeks 'Het eiland'.Beeld © Johan Jacobs.

Waarom naar televisie kijken als je er ook naar kan luisteren? Podcasts waarin gepraat wordt over televisieprogramma’s zitten in de lift.

“Het is een onderwerp waar ik van hou. En het is een onderwerp waar ik veel over weet.” Meer redenen had komiek Xander De Rycke niet nodig om te starten met de nieuwe podcast Ben je nog aan het kijken? Daarin houdt hij elke week samen met een bekende gast een televisiereeks tegen het licht. Pro’s en contra’s worden aangehaald, favoriete personages besproken en memorabele scènes uitgelicht. “Het soort gesprekken die ik, ook zonder microfoon voor mijn neus wel vaker voer”, zegt De Rycke. “Sommige mensen praten graag over hun job, hun kinderen of hun verbouwing. Ik hou het wanneer het op smalltalk aankomt liever bij de nieuwste Netflix-reeks die je absoluut gezien moet hebben.”

De Rycke is niet de enige die graag een boompje opzet over wat er op tv te zien is zo blijkt. Nadat ze in de Angelsaksische wereld al bekend fenomeen waren duiken ook bij ons steeds vaker podcasts over televisieprogramma’s op. Over over de oceaan bijvoorbeeld waarin Ella Leyers probeert uit te vissen of deelnemen aan het tweede seizoen van dat programma waarin zes BV’s heelhuids de Atlantische Oceaan moeten zien over te steken iets voor haar zou zijn. Of De protpod, een behoorlijk geflipte podcast waarin die-hard Het eiland-fans Kristof Colle en Eline Gregoir die reeks aan een wel heel gedetailleerde analyse onderwerpen. In Nederland is er de Wie is de mol?-podcast, waarin na elke aflevering wordt nagepraat een hit. Ook Televisië kan op steeds meer fans rekenen. In die podcast halen Alex Mazereeuw en Michel Doodeman al dan niet terecht vergeten televisieprogramma’s opnieuw voor het voetlicht.

De verklaring voor de opmars van het genre ligt volgens die laatsten – zoals bij alles tegenwoordig – minstens voor een deel bij de coronacrisis. “In normale tijden is wat de avond voordien op tv te zien was het gespreksonderwerp bij uitstek aan het koffiezetapparaat”, analyseren ze. “Nu heel veel mensen thuis werken is dat koffiezetmoment er niet meer. Maar mensen hebben wel nog steeds behoefte aan napraten over wat ze gezien hebben. Een podcast over tv kan dan een alternatief zijn. We zijn nu volop aan het experimenteren met afleveringen waarin we heel kort op de bal spelen en we meteen na programma’s als Ik geloof in mij of Mocro Maffia met een recapaflevering komen. De reacties daarop zijn heel positief.” Dat napraten over tv is natuurlijk al langer een dingetje.

“Een jaar of twee geleden doken op televisie plots die zogenaamde aftershows op”, vertelt De Rycke. Dingen als Café de mol of Goedele on top waarin wordt gepraat over wat er in De mol of Temptation Island net wel of net niet te zien was. “Die dingen haalden behoorlijke cijfers. Je voelde dat daar een markt voor was.” Mazereeuw en Doodeman zien wat ze doen ook als een vorm van escapisme. “Zo’n podcast beluisteren is een manier om even te ontspannen. Het hoeft dan ook niet allemaal niet te serieus te zijn. Wij gaan geen bloedernstige analyse maken van een diepgravende docu.”

Analyseren is nochtans net wat de makers van De protpod graag doen. In hun podcast wordt elke aflevering van Het eiland scène per scène geanalyseerd. Hoe grondig ze dat doen merk je aan de cijfers. “Er zijn maar dertien afleveringen van Het eiland, maar wij hebben ondertussen achttien afleveringen van onze podcast opgenomen", vertelt Eline Gregoir. “En daarmee zijn we nog niet eens aan het eind van het eerste seizoen.” Het idee voor De protpod ontstond na het beluisteren van een podcast volledig gewijd aan de sitcom Seinfeld. “Als fans van Het eiland vonden we dat ook ons favoriete programma zo’n eerbetoon verdiende.” Net die variatie in het aanbod vind De Rycke zo interessant. “Dat is het fantastische aan dit soort dingen. Je kan er zo ver in gaan als je zelf wil. Wat ik in mijn podcast doe is niet veel meer dan scratching the surface. In de eerste aflevering met Jelle De Beule jagen we er op een uurtje tijd alle seizoenen van The Simpsons door. Maar er zijn podcasts over The Office of Buffy the Vampire Slayer die veel dieper op zo’n reeks ingaan. We leven gelukkig in tijden waarin het niet meer gevonden wordt dat je heel erg fan bent van een bepaalde reeks.”

Al hebben de keuzes die je op dat vlak maakt consequenties op het bereik van je podcast. De Rycke: “Zal je met zo’n heel specifieke podcast een groot publiek bereiken? Waarschijnlijk niet. Elke aflevering van Mosselen om half twee was goed voor 30.000 tot 50.000 downloads. Met Ben je nog aan het kijken? zou ik al heel blij zijn als we tussen de 10.000 en de 15.000 landen. Je hebt sowieso minder luisteraars, maar de mensen die je bereikt zijn wel heel fanatiek.” Daar kunnen de makers van De protpod over meespreken. Gregoir: “In één van de afleveringen vertelden we over Dolce La Hulpe, een hotel waar een aantal scènes uit Het eiland zijn opgenomen. Een paar dagen later kregen we foto’s doorgestuurd. Eén van onze luisteraars was na die uitzending in dat hotel gaan slapen en had dat bezoek op camera vastgelegd. Fantastisch toch?”

Groeiende interesse en een fanatiek luisterpubliek. Het lijkt televisiepodcasts voor de wind te gaan. Maar er is ook één probleem waar iedereen in het genre vroeg of laat tegenaan loopt: het ontbreken van beeld. Al blijkt het vooral zaak je daar zo weinig mogelijk van aan te trekken. “We gaan ervan uit dat wie naar De protpod luistert de volledige reeks toch wel een paar keer gezien heeft”, zegt Gregoir. “Dan is het ontbreken van beeldfragmenten niet zo’n probleem.” Ook De Rycke ligt niet meteen wakker van het gebrek aan bewegend beeld. “Ik reken wat dat betreft een beetje op mijn luisteraars. Meestal zullen ze de reeks waar het over gaat wel gezien hebben. En is dat niet het geval kunnen ze die nog altijd inhalen. Dat is net het fantastische aan podcasts; het maakt niet uit wanneer je ze beluistert.”

Dat ontbrekend beeldmateriaal hoeft niet per se een nadeel te zijn. “Het dwingt je om creatief te worden”, klinkt het bij de makers van Televisië. “Aanvankelijk hadden we de neiging om bij wijze van compensatie voor dat beeld heel veel geluidsfragmenten in zo’n aflevering te proppen. Maar we hebben gemerkt dat drie korte fragmenten per aflevering meer dan genoeg zijn. Je kan beter op een andere manier proberen om dat gebrek aan beeld te compenseren.” Door een bepaalde scène gewoon te beschrijven bijvoorbeeld. “Het enthousiasme waarmee iemand dat doet maakt zo’n beschrijving vaak nog leuker dan het fragment zelf laten zien”, vindt De Rycke. Het tonen van beeldmateriaal kan volgens de komiek bovendien de vaart uit een gesprek halen. “Je dreigt te eindigen met een ‘gesprek’ waarbij twee mensen in stilte naar een scherm zitten te staren.” Ook de makers van Televisië zijn zich van dat gevaar bewust. “Als je beeld toont wordt het al snel een soort Zomergasten (Nederlands televisieformat opgebouwd rond beeldfragmenten, red.). De magie van een podcast gaat op die manier een beetje verloren. We vinden het leuker om een paar minder voor de hand liggende aspecten van zo’n programma te belichten dan uit te pakken met een voor de hand liggende hoogtepuntencompilatie.”

In een poging rond dat gebrek aan beeld heen te fietsen kan je in zo’n televisiepodcast ook proberen los te komen van de concrete uitzending die als uitgangspunt dient. Dat is wat Ella Leyers doet in Over over de oceaan. Daarin is een fragment waarin een zeevogel tegen het hoofd van stylist Jani Kazaltzis vliegt aanleiding genoeg om met behulp van bioloog Dirk Draulans drie kwartier door te gaan over alle soorten dieren die zich tijdens zo’n oceaanovertocht boven en onder het wateroppervlak bevinden. Ook bij De protpod maken ze gretig gebruik van de verbredingstactiek. Door bijvoorbeeld gasten uit te nodigen. “Toen Tania Van der Sanden, Linda Hombroeckx in Het eiland, langskwam merkten we meteen aan de reacties dat we daarmee meer mensen konden bereiken”, vertelt Gregoir. “Het was meteen ook de eerste aflevering waarvan mijn ouders min of meer begrepen waar het precies over ging.”

In die aanpak ligt misschien wel de toekomst voor het genre. De Rycke wil in de laatste twee afleveringen van Ben je nog aan het kijken? rond de tafel gaan zitten met twee internationale tv-makers. “Om het meer in interviewvorm met hen te hebben over wat er achter de schermen gebeurt”, legt hij uit. “Een manier van werken die ik in het tweede seizoen wil doortrekken.” Bij De protpod maken ze binnenkort een gelijkaardige aflevering, met Het eiland-regisseur Jan Eelen in een glansrol. Al waarschuwt die nu al voor te hooggespannen verwachtingen. “Ik heb bij het beluisteren van De protpod gemerkt dat de makers soms veel te veel zoeken achter bepaalde keuzes. Wanneer een acteur niet in een bepaalde aflevering te zien is, zit daar meestal geen grote strategie achter. Hoogstwaarschijnlijk had hij of zij de dag van opname gewoon iets anders te doen. Ik vrees een beetje dat mijn gastoptreden een ontnuchtering wordt.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234