Woensdag 21/10/2020

InterviewRuud Hendrickx

VRT-taaladviseur Ruud Hendrickx: ‘Ik ben geen dictator en ik ben niet onfeilbaar’

Ruud HendrickxBeeld rv

Twintig jaar geleden verstuurde VRT-taaladviseur Ruud Hendrickx (56) zijn eerste Taalmail. Vandaag heeft die nieuwsbrief over taal en taalfouten maar liefst 20.000 abonnees, die het Nederlands mee zagen evolueren. ‘Ik moet proberen om de vinger aan de pols te houden.’

Hoe is de Taalmail ontstaan?

Hendrickx: “In 2000 was ik al twee jaar taaladviseur voor de VRT. Ik maakte toen taalopmerkingen aan een individuele presentator of medewerker, maar ik bedacht me dat het handiger zou zijn als ik die niet tegen iedereen afzonderlijk moest maken. Daarom heb ik fouten die ik geregeld zag terugkomen, naar iedereen gestuurd. Eerst gebeurde dat volledig intern, maar twintig jaar geleden vond het internet ook bij steeds meer mensen een ingang. Toen dachten we: als we die mail toch maken voor intern gebruik, is het een kleine moeite om die ook naar andere mensen te sturen die daar belangstelling voor tonen. En nu heb ik 20.000 abonnees.”

Hoe zag die Taalmail eruit?

“Dat waren toen zeven zinnetjes waarin ik een fout verbeterde. Intussen is die Taalmail echt gegroeid naar een soort spelletje. In 2008 ben ik daarmee begonnen, omdat veel mensen me zeiden: wij zien die Taalmail echt als een quizje, je mag de oplossing niet meteen verraden. Sindsdien zet ik de opgave apart. Sinds een jaar of twee zet ik er ook altijd een paar nieuwsberichten over taal bij. Omdat taal niet alleen gaat over fouten opmerken en verbeteren.”

U heeft 20.000 abonnees. Verbeteren zij u ook?

“Dat is al gebeurd. Ten eerste: als ik te streng ben. Als goede Tienenaar vind ik dat het ‘de kraam’ moet zijn, maar de rest van Vlaanderen zegt ‘het kraam’. Dus ik heb dan maar schoorvoetend toegegeven dat dat ook correct is. Ten tweede laat ik weleens een tikfout staan, in mijn commentaar over een taalfout. Dan zijn er altijd wel mensen die dat melden. En het bewijst alleen maar dat iederéén fouten maakt.”

Hoe is het Nederlands veranderd in die twintig jaar?

“De eerste Taalmails zaten nog veel strakker in de visie van de taaladviseurs uit de jaren zeventig. Er werd een heel strakke norm gevolgd, met weinig ruimte voor de woordenschat van de Vlamingen. Dat is de afgelopen twintig jaar wel veranderd. Er zijn drie groeipolen van het Nederlands: in Nederland, in Vlaanderen en in het Caribisch gebied, in Suriname. Die drie polen dragen op een gelijkwaardige manier bij tot het geheel van het Nederlands. Dat zie je ook in de Taalmails. In de allereerste staat het voorbeeld ‘maximum drie gedetineerden’. Toen werd nog categoriek gezegd: het moet ‘maximaal’ zijn. Terwijl ‘maximum’ nu, in die constructie, tot de standaardtaal in Vlaanderen behoort.”

Bent u nog even streng als toen?

“Ik ben niet milder geworden, maar de taal en wat mensen erover denken, evolueert. In die twintig jaar is er ook een grote groep nieuwe taalgebruikers bijgekomen, van wie sommigen toen nog niet geboren waren. Zij brengen hun Nederlands mee, met andere accenten en andere uitdrukkingen. En ik moet proberen om de vinger aan de pols te houden, om niet vast te blijven zitten in de taal van 30, 40 of 50 jaar geleden.”

Worden uw Taalmails enthousiast ontvangen bij uw collega’s?

“Ik ga ervan uit dat de mensen die voor radio en televisie werken deze adviezen wel ter harte nemen. Maar dat gaat niet altijd zonder slag of stoot. Er ontstaan wel eens discussies, en dat kan: ik ben geen dictator, en ik ben niet onfeilbaar. Ik denk niet dat veel mensen mij als de vijand zien. Dat heb ik toch nooit ervaren.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234