Woensdag 21/08/2019

Kleding

“Vroeger verzamelden we sneakers voor de fun, nu gebeurt het uit hebzucht”: welkom in de sneakerwereld

Pieter Pauwels (34), zelf eigenaar van een 500-tal sneakers en uitbater van sneakershop Panthers in Brussel en Gent. Beeld Stefaan Temmerman

Met duizenden zullen ze zijn. Schoenenfreaks die dit weekend afzakken naar Rotterdam voor Sneakerness, de grootste sneakerbeurs van Europa. “Vroeger waren verzamelaars weirdo’s, nu zijn er heel wat mensen die er een extra cent mee willen bijverdienen.”

Jeffrey (33) uit Gent twijfelt geen moment bij de vraag welke sneakers het fundament waren voor zijn huidige collectie. “In 2002 kocht ik een paar Nike Air Force Ones omdat Nelly erover rapte.” De snoodaard die voor het laatst de witte Air Force Ones van Nelly aanraakte, kwam er volgens de songtekst bekaaid van af. “I been shot ‘em”, klinkt het in de hipopklassieker uit de jaren 2000.

“Ik ben dankzij hardcore en hip-hop in de sneakerwereld beland”, zegt Jeffrey, die we met zijn collectie van enkele honderden paren – vooral Nike en Vans – gerust een sneakerhead mogen noemen. “Ik was al schoenen aan het verzamelen nog voor het een hype werd.” 

(Lees verder onder de video.)

De sneaker heeft zijn tijd genomen om uit te groeien tot die wereldwijde hype. Het woord werd voor het eerst neergeschreven in 1887. The Boston Journal legde de term aan zijn lezers uit als “de naam die jongens aan hun tennisschoenen geven”. Sommigen verklaren het woord ook aan de hand van het Engelse werkwoord ‘to sneak’ of sluipen. Met rubberen zolen kon je nu eenmaal geniepiger spelen dan met lederen schoenen die je van ver hoorde kraken.

Michael Jordan

Ondertussen is de sneaker al lang niet meer geniepig te noemen. Dat bewijst onder andere Sneakerness, de internationale schoenenbeurs die de voorbije jaren uitgroeide tot de grootste van Europa. Ze verwachten dit weekend duizenden sneakerfans in de Onderzeebootloods van Rotterdam.

Bezoekers kunnen er – uiteraard – sneakers kopen, maar ze worden ook uitgenodigd om kennis te maken met de cultuur achter de sneaker. Zoals het verhaal van de Puma Suede bijvoorbeeld. Toen de Amerikaanse atleten Tommie Smith en John Carlos in 1968 tijdens een olympische medailleceremonie hun vuist in de lucht staken uit solidariteit met de zwarte bevolking, hadden de sprinters hun Puma Suedes uitgetrokken en op het podium gezet. De sneakers moesten de armoede onder die groep symboliseren.

Een echte sneakerkenner koopt trouwens geen schoenen op basis van het nieuwe model of de mooie kleurtjes. “Het verhaal achter de schoen betekent alles”, zegt Pieter Pauwels (34), zelf eigenaar van een 500-tal sneakers en uitbater van sneakershop Panthers in Brussel en Gent. “Nike hing zijn ‘Air Jordan’-lijn op aan basketballegende Michael Jordan. Kenners kunnen aan de Jordans die je draagt, zien voor welk belangrijk moment uit Jordans carrière die schoen staat.”

Wit-groen-zwarte Retro Air Jordans uit 2009? Dat is een link naar de 63 punten die Michael Jordan in 1986 voor Chicago Bulls scoorde in de play-offs tegen de Boston Celtics. De Air Jordan XI? Da’s het paar waarmee hij de aliens in de film Space Jam (1996) versloeg. “Wat Nike deed met Jordan is ongelooflijk”, zegt Pauwels. “Dat kunstje zouden ze graag nog eens herhalen, maar de omstandigheden waren toen zo uniek dat ik niet meteen een herhaling zie gebeuren.”

Zo schrijft de Amerikaanse journalist Nicholas Smith in zijn boek Kicks, The Great American Story of Sneakers dat de sneaker zoals we die vandaag kennen, geboren werd in 1985. In dat jaar besloot Nike zijn circa 120 sponsordeals met NBA-basketballers niet te verlengen. In plaats daarvan zette het bedrijf al zijn geld in op een veelbelovend talent: Michael Jordan. Om het succes in bastketbaltermen uit te drukken: een driepunter on the buzzer.

Verzadigde markt

Zonder oud en verzuurd te willen klinken, toch vindt Pauwels dat de sneakerwereld vandaag niet meer te vergelijken is met de jaren 2000. “Vroeger waren we weirdo’s die uit passie naar een bepaalde schoen zochten, vandaag komen er mensen in mijn winkel over de vloer die vragen wat de resell-waarde zou kunnen zijn.” Lees: de unieke sneaker als belegging.

Er is zelfs een soort beurswebsite voor sneakers, StockX, die de waarde van schoenen op basis van vraag en aanbod, maat en andere parameters berekent. Een eenvoudige zoekopdracht leert al snel dat de witte Jordan 1 Virgil Abloh met zijn 1.771 dollar (1.571 euro) de waardevolste sneaker van 2018 is. Zelfs de Britse zakenkrant The Financial Times publiceerde vorige week een stuk waarin zogenaamde resellers hun strategie uit de doeken doen.

Zo getuigt Toddy Flores uit Montreal (Canada) dat hij maandelijks tussen de 3.500 en 5.500 euro verdient aan het resellen. Al heeft hij heimwee naar een kleine tien jaar geleden, toen verdiende hij gemakkelijk het dubbele. “Vroeger was de concurrentie veel kleiner, ik verkocht schoenen en reed die zelf rond. Nu verkoop ik schoenen via Instagram, Facebook en StockX.” Hij vreest dat de markt stilaan verzadigd raakt.

Nochtans doen merken er alles aan om de hausse zo lang mogelijk te rekken. “Vroeger legde een merk als Nike de focus op atleten”, zegt Pauwels. “Athletes first, prestaties waren heilig. Ondertussen zijn die merken erachter dat de lifestylemarkt stukken lucratiever is dan atleten.” Hij heeft het gevoel dat creatieven de nieuwe atleten zijn geworden. 

Maar echt malen doet hij er niet om. “Het doet me plezier dat sneakers en bij uitbreiding streetwear zo goed als alle grote modehuizen domineert. De sneaker is geen stijl meer, er is voor elke stijl een sneaker”, zegt Pauwels. Hij verwijst als ultiem voorbeeld naar Depper Dan, de iconische ontwerper uit Harlem die zich in de jaren 80 en 90 afzette tegen de haute couture en dit jaar een modewinkel opende in datzelfde Harlem in samenwerking met Gucci. 

Vier iconische sneakers

Adidas Stan Smith

Ontworpen in 1963 voor de Franse tennisser Robert Haillet. In 1971 heruitgebracht onder de naam Stan Smith. Hij was nummer 1 van de wereld en won als 24-jarige Amerikaan the US Open.

Nike Air Max

Ontworpen in 1987, het design is gebaseerd op het Centre Pompidou in Parijs. Vooral de zichtbare luchtbel in het design was baanbrekend en werd later in nieuwe ontwerpen overgenomen.

Converse All Star Chuck Taylor

Nog lang voor er sprake was van Michael Jordan of LeBron James, was Chuck Taylor het allereerste basketbalicoon die een schoen naar hem genoemd kreeg. De Converse All Star Chuck Taylor werd in 1917 ontworpen en was de eerste basketbalschoen die massaal in heel de VS geproduceerd en verkocht werd.

Air Jordan 1

De Air Jordan 1 is de meest iconische sneaker. Je vindt ze het meest in hun originele ‘Chicago’-kleuren. Die verwijzen naar de Chicago Bulls, waar Michael Jordan het ene NBA-record na het andere brak. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden