Dinsdag 30/11/2021

AchtergrondTelevisie

Verprutste vertalingen in Netflix-hitserie 'Squid Game': ‘Wie geen Koreaans spreekt, heeft een andere serie gezien’

Netflix-serie 'Squid Game'. Beeld AP
Netflix-serie 'Squid Game'.Beeld AP

We kijken allemaal - of toch bijna - naar de immens populaire Netflix-serie ‘Squid Game’, maar Koreaans sprekende fans merken dat de Engelse ondertitels op niks trekken. En dat heeft ook gevolgen voor wie met Nederlandse ondertitels kijkt, want die worden vertaald vanuit het Engels. Waarom is het zo moeilijk om een correcte vertaling te voorzien? Hoe gaat dat in zijn werk? En hoeveel krijgen die ondertitelaars eigenlijk betaald?

‘Squid Game’ heeft zopas de Britse serie ‘Bridgerton’ van de troon gestoten als meest bekeken reeks op Netflix ooit. Om even te duiden hoe immens populair de Zuid-Koreaanse serie is: maar liefst 111 miljoen abonnees stemden afgelopen maand af op de reeks waarin honderden Zuid-Koreanen hun leven wagen in een mysterieus overlevingsspel. Wie op het einde overblijft, mag naar huis met een flink som geld. Maar het spijt ons te moeten zeggen dat je de show misschien niet hebt gezien zoals de makers het écht bedoelden. Volgens Koreaans sprekende kijkers doen de slechte Engelse vertalingen afbreuk aan het briljant geschreven script en slimme dialogen. De vertalingen zijn volgens hen ‘onzorgvuldig’ tot soms ‘gênant fout’.

“Wie geen Koreaans spreekt, heeft een andere serie gezien”, zegt Youngmi Mayer, een Koreaans-Amerikaanse comédienne. Ze bracht als eerste een TikTok-video uit waarin ze de gebreken in de ondertitels van ‘Squid Game’ blootlegt. Haar video werd meer dan 12 miljoen keer bekeken. Een paar van de voorbeelden: een personage vraagt in het Koreaans: “Waar kijk je naar?” De Engelse vertaling is: “Ga weg”.

In een andere scène probeert een arme alleenstaande moeder dan weer mensen te overtuigen om het spel met haar te spelen. Ze zegt: “Ik ben erg slim, maar heb gewoon nooit de kans gekregen om te studeren.” Die zin wijst overigens op de ongelijkheid in Zuid-Korea. In het Engels zegt de vrouw zogezegd: “Ik ben geen genie, maar heb het altijd voor elkaar gekregen.” En nog geestig is deze: de Koreaanse eretitel ‘oppa’ ofwel ‘oudere broer (of man)’ wordt in het Engels vertaald als de koosnaam ‘schat’.

En zo kunnen we nog even doorgaan. Het Koreaans is een complexe taal met veel nuances, vervolgt de influencer, maar door de ‘verprutste’ vertalingen gaan de persoonlijkheden van personages verloren.

De slechte vertalingen van het Koreaans naar het Engels hebben bovendien gevolgen voor wie ‘Squid Game’ in ons land bekijkt, want de Nederlandse teksten zijn gebaseerd op de Engelse vertalingen en dus niet op de originele dialogen. Het doet meteen de vraag rijzen of Netflix wel voldoende investeert in nauwkeurige vertalingen van scripts in vreemde talen, want ook bij de Spaanse topper ‘La casa de papel’ waren er problemen.

Complexiteit van het vak

Volgens Max Deryagin, voorzitter van ‘The Subtitlers’ Association’ - een internationale groep freelance ondertitelaars die onder meer voor Netflix werkt - gaat het probleem verder dan ‘Squid Game’ alleen. Zo vertelt hij in de The Guardian. “Ondertitelen is een technisch moeilijk vak met verschillende uitdagingen”, begint hij. Ten eerste moeten vertalers een zin vertalen in een beperkt aantal tekens zodat het precies evenveel tijd kost om het in beide talen luidop uit te spreken. “Engels wordt beschouwd als compact en expliciet, net zoals Japans en Chinees. Maar Arabisch, Spaans en Koreaans niet. En die verschillen hebben gevolgen als je een vertaling in een paar woorden moet vatten op het scherm, met respect voor de leessnelheid van de kijker. Ten tweede moeten we ook zoeken naar vertalingen die passen bij de lipbewegingen van de acteurs. Kortom, het is veel meer dan gewoon taal omzetten.” En al zeker in het Koreaans, waarbij volgens taalexperts veel niveaus van spreken zijn en etiquette heel belangrijk is.

Naast de complexiteit van het vak zijn er ook nog de lagere lonen in de sector. Netflix zelf biedt 11 dollar - ongeveer 9,50 euro - per vertaalde minuut aan freelancers, wetende dat die maximum 35 minuten vertaling per dag kunnen leveren. Veel vertalers werken bovendien via tussenbedrijven en die betalen vaak nog minder. “Bovendien heeft de overvloed aan series de afgelopen jaren geleid tot een ‘talentcrisis’ in ondertiteling”, zegt voorzitter Deryagin nog. “Het moet snel gaan, maar er zijn niet genoeg vertalers.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234