Woensdag 05/08/2020

Postuum

Tot in de hel Lemmy

Een zichtbaar magerdere Lemmy tijdens Glastonbury van dit jaar. De man wist van geen ophouden.Beeld ap

Ian 'Lemmy' Kilmister is niet meer. De iconische frontman van Motörhead stierf maandagavond omringd door familie en vrienden, twee dagen nadat er een agressieve kanker bij hem was vastgesteld. Hij werd 70. Meteen volgde een stroom aan lofbetuigingen. De (hard)rockwereld is in rouw.

Alles luider dan al de rest. Het was de spreuk die in drukke letters op de shirts van Motörhead prijkte, en die synoniem stond voor zijn frontman. Lemmy Kilmister speelde geen basgitaar, hij viel zijn snaren aan. Lemmy bespeelde zijn Rickenbacker alsof het om een ritmegitaar ging, het hoofd naar achter getild om - met een grijns op die walrussnor - met rauwe stem een volgend lied in te zetten: "We are Motörhead ... and we play rock and roll!"

In tijden dat er nog geen geluidsbegrenzers op rockconcerten waren, speelde Motörhead onnoemelijk hard. Goede rockmuziek moest je voelen, vond Lemmy. Al was hij ook wat hardhorig. En een macho. Ook dat hoorde bij de rock, bij zijn imago.

Lemmy vormde Motörhead veertig jaar geleden, nadat hij uit spacerockers Hawkwind was gezet omwille van zijn drugsgebruik. Zijn eigen groep was een synoniem voor speedfreak en werd een powertrio, dat rock speelde met een punkerige aanpak. Vol amfetamines, maar met melodieën die schatplichtig waren aan Little Richard.

Hits heeft Motörhead nooit gehad, 'Ace of Spades' uitgezonderd. Een song waar Lemmy zelfs concerten mee durfde te openen en die typerend is voor de groep. Een overstuurde bas zet in, gevolgd door vlijmscherpe gitaren en een dolgedraaide drum. Als een cabriolet die met gierende banden in de vijfde versnelling vertrekt. "You know I'm born to lose, and gambling's for fools, but that's the way I like it baby, I don't want to live forever."

Vooral de eerste line-up, met gitarist 'Fast' Eddie Clarke en drummer 'Philthy Animal' Taylor, had een grote impact. Niet op vlak van verkoop, maar wel qua invloed op andere bands. Motörhead was nooit radiovriendelijk (Lemmy was er zelfs trots op toen zijn groep in de jaren 70 tot "slechtste ter wereld" werd uitgeroepen door het blad NME), maar wel voor eeuwig op tour. Getuige de uitstekende liveplaat No Sleep 'til Hammersmith.

Geen thrashmetal zonder...

Tal van jonge fans vormden een groep nadat Lemmy hen een avondje rock en een fluittoon in hun oren had voorgeschoteld. Metallica postte na zijn overlijden meteen het bericht dat hij "een van de voornaamste redenen was" waarom hun groep bestond. Om hun liefde te bewijzen en zijn vijftigste verjaardag op te vrolijken, hadden James Hetfield en co. de coverband The Lemmy's opgericht. Inclusief pruiken en walrussnorren.

Zonder Motörhead had zelfs de hele thrashmetalbeweging nooit bestaan. Groepen als Anthrax, Sacred Reich en Slayer loven Lemmy om zijn inspiratie, net als het Braziliaanse Sepultura (die hun eigen inheemse stijl in het genre incorporeerden). Ook The Ramones waren vrienden en zielsverwanten. Lemmy schreef 'R.A.M.O.N.E.S.' als eerbetoon voor de groep uit New York.

Zijn hele leven stond in het teken van muziek. Lemmy zag The Beatles nog vooraleer ze getekend waren optreden in The Cavern in Liverpool, en bleef levenslang grote fan van de Fab Four. Hij werkte eind jaren 60 als roadie voor Jimi Hendrix, ontdekte lsd en ging vervolgens bas spelen bij Hawkwind. Lemmy belichaamde de rock-'n-roll, zo getuigt Slipknot.

Ook zijn leeftijdsgenoten van Black Sabbath zijn in rouw. Zeker goede vriend Ozzy Osbourne. Naast drinkebroer was Ozzy diegene voor wie Lemmy meerdere songs schreef, zoals het bekende 'Mama, I'm Coming Home'. En 'Hellraiser', dat zoals vele nummers over zijn eigen rockleven ging: "Don't you tell me it's bad for my health, 'cos kicking back don't make it, out of control, I play the ultimate role, don't know how to fake it."

Zijn vader, een dominee bij de Royal Air Force, verliet hem toen hij amper drie maanden was. Lemmy werd als enig kind opgevoed omringd door vrouwen. "Vandaar dat ik van alle vrouwen hou", knipoogde de eeuwige rokkenjager graag.

Lemmy was de "sex, drugs and rock and roll" waarover Ian Dury zong. Dat hij met zijn levensstijl toch nog zeventig werd, mag een wonder heten. De mythe wil dat hij dagelijks een fles whisky dronk en een gram speed snoof. Vijftien jaar geleden werd diabetes bij hem vastgesteld, maar Lemmy bleef doorgaan. Ook toen hij twee jaar geleden een defibrillator kreeg, weigerde hij eerst zijn levensstijl aan te passen. Het was pas na tussenkomst van goede vriend Slash dat hij de whisky liet varen. Zijn gezondheid ging zienderogen achteruit, maar Lemmy bleef desondanks optreden en platen maken. Deze zomer nog met Bad Magic. Omdat hij niet anders kon, niet anders wou.

Schim van zichzelf

'Born to lose, live to win', stond passend op zijn arm getatoeëerd. Maar toch, tijdens de concerten op de Lokerse Feesten in 2014 en afgelopen zomer op Graspop was hij nog slechts een schim van zichzelf. Lemmy was zichtbaar vermagerd, zong met slepende stem en speelde 'Overkill' en 'Damage Case' in een trager tempo. Nadien moest hij ondersteund worden naar de tourbus. Fraai was het niet.

Maar Lemmy wou van geen stoppen weten. Helden sterven staand. Hij leefde volgens zijn eigen regels, en daar moest je respect voor tonen. Op pensioen gaan was niet voor hem weggelegd. "December's child, the only one, what I do, is what I've done", zong Lemmy in 'Capricorn'. Hardrockers vierden geen kerstavond, ze vierden op 24 december in de eerste plaats de verjaardag van Lemmy. Dit jaar voor het laatst.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234