Woensdag 23/10/2019

Adieu 2018

Topproducent Dirk Impens over het Vlaamse filmjaar: "FC De Kampioenen hebben we nodig”

Dirk Impens. Beeld Geert Braekers

2018 was zijn afscheidsjaar als producent. Maar voor Dirk Impens was het ook een topjaar, met Girl als de hekkensluiter van zijn palmares. “Een F.C. De Kampioenen hebben we ook nodig.”

We kunnen er intussen de klok op gelijkzetten: in de week voor het nieuwe jaar luidt er wel een of andere mens uit de sector de noodklok. Het gaat niet goed met de Vlaamse film, klinkt het dan, bewerend dat het slechts één publieksfilm is die de totale bezoekcijfers van de Vlaamse cinema optrekt.

Maar dit jaar zijn de verkochte bioscoopkaartjes beter verdeeld. Begin dit jaar scheerde F.C. De Kampioenen 3 nog hoge toppen, later volgden Patser, Niet schieten, Girl en Sinterklaas en de wakkere nachten. Wat De collega’s 2.0 betreft, is het afwachten wat de kerstvakantie brengt.

“Dat maakt 2018 zo schoon: dit zijn titels die alle genres en facetten van de filmmakerij vertegenwoordigen”, zegt Dirk Impens, topproducer van onder meer Daens, Manneken Pis en The Broken Circle Breakdown. “En ja, een F.C. De Kampioenen hebben we ook nodig. Niet om de cijfers recht te trekken, wel voor de diversiteit. Mensen gaan opnieuw naar de cinema omdat er aanbod is. Voor hen die entertainment willen, moet er een goede Kampioenen-film zijn. Of die film ook subsidies moet krijgen, is een andere zaak. Bovendien worden er nog steeds te veel films gemaakt die niet goed genoeg zijn. Daar gaan we zedig over zwijgen, maar het VAF (Vlaams Audiovisueel Fonds, RB) mag de kwaliteitscontrole wel wat opdrijven.”

FC De Kampioenen-personage Carmen, gespeeld door actrice Loes Van Den Heuvel. Beeld VRT

In 2017 trok Impens langzaam de stekker uit zijn productiehuis Menuet. Maar dit afscheidsjaar werd opnieuw een professioneel hoogtepunt als producent van Lukas Dhonts Girl. “Voor mij was dat de grootste verrassing”, bekent Impens. “Je mag hiervoor geen 750.000 bezoekers verwachten zoals voor F.C. De Kampioenen. Het gaat tenslotte om een filmdebuut en arthousefilm pur sang, 50.000 bezoekers zou dan al veel zijn. Toch heeft Girl in de Benelux meer dan 350.000 bezoekers ontvangen, waren er prijzen bij de vleet en lees ik overal dat de film levens heeft veranderd. Vorige week nog stelde topdokter Guy T’Sjoen dat het Transgendercentrum van het UZ Gent het aantal aanmeldingen niet meer verwerkt krijgt. Dat is niet de verdienste van Girl alleen, het is gewoon ook het juiste moment.”

Dirk Impens Beeld Geert Braekers

Aandacht voor het publiek

Of een film een kaskraker wordt, is onmogelijk te voorspellen. Zelfs wanneer op papier alle elementen lijken te kloppen, kan het succes uitblijven. Denk maar aan Verborgen Verlangen, de geflopte Astrid ‘Bryan’ Coppens-film van vorig jaar. Dat was nochtans ook een product van Impens. “Zo’n ‘celebrity’-film was in Vlaanderen nog niet gemaakt, dus in die zin was dat spannend”, blikt hij terug. “De film heeft ook weinig tot geen overheidsgeld gekost. Als ondernemers hebben we een risico genomen en het is niet gelukt. Jammer, al wisten we dat we hiermee geen Oscars zouden winnen. Maar met Girl ook niet, blijkbaar. (lacht)

Voor Impens is het vooral een kwestie van filmmakers hun ding te laten doen zonder het publiek uit het oog te verliezen. “Ik ken regisseurs die artistieke bevrediging vinden in het feit dat hun film niet aanslaat. Dat is onzin. Niemand vraagt hen om in hun ziel te snijden. Maar vooraf al ervan uitgaan dat ‘je goesting doen’ gelijkstaat met ‘kwaliteit’ en ‘geen publiek’, daar heb ik moeite mee. Schrijf dan een boek. Of klink ik nu té liberaal?”

Hij excuseert zich dat het volgende voorbeeld als oudemannenpraat kan overkomen. Impens: “Toen ik met Daens begon, waarschuwden mensen uit de exploitatiesector me dat een politieke film over een pastoor nooit kon werken. Iemand zei: ‘Steek er op zijn minst een scène in met Leopold II en wat zwarte hoeren in bed.’ We hebben die film toch gemaakt zoals wij vonden dat het moest. Je eigen zin doen en bestaan bij het publiek zijn volgens mij niet con­tra­dic­torisch.”

“Dat was ook het eerste wat Lukas zei toen hij zijn project kwam voorstellen: ‘Ik wil dat er volk naar gaat kijken.’ En daar heeft hij lekker ouderwets, keihard aan gewerkt. Ik ga me hier niet populair mee maken, maar daar ontbreekt het jonge makers vaak aan: ze geven te snel op tijdens de montage.”

Toch zijn hard werken en hoge verwachtingen geen garantie voor succes. “Girl is het soort film waarbij je al blij mag zijn dat je een verdeler vindt”, zegt Impens. “We moeten beseffen hoe uitzonderlijk het parcours al is geweest. Op het mislopen van de Oscar-nominatie na is dit het ultieme droomscenario: van de selectie en bekroning in Cannes, over alle latere prijzen, tot de verkoop aan Netflix.”

Dirk Impens. Beeld Geert Braekers

Volgens Impens is de niet-nominatie meer dan enkel slecht nieuws. “Lukas’ naam is nu gemaakt, ook omwille van de controverse. Die leefde binnen de Hollywood-gemeenschap enorm en er is ontzettend veel over geschreven. Maar films waar er controverse rond bestaat, hebben ze in Hollywood niet graag. De Oscars hebben iets verbindends, misschien dat die uitgesproken hetze dat wat in de weg stond. Voor Lukas zijn er nu nog wat groeimogelijkheden. Het moet niet allemaal té goed gaan. Weet je, na het nieuws van de Oscars sms’te iemand: ‘De kers ontbreekt, maar wat een taart.’ Dat gevoel heb ik vandaag.”

En dat is eigenlijk allemaal te herleiden tot één punt: de kwaliteit van de film zelf. Impens: “Dat is volledige de verdienste van Lukas. Hij heeft een persoonlijk verhaal verteld op een niet persoonlijke manier. Er was een sterke motivatie, maar het creëert ook afstand, en dat maakt het toegankelijk voor een groot publiek. Nu ja, what the fuck do I know. Ik denk dat maar, hé.”

2018 was ook een bijzonder jaar voor Impens’ andere poulains. Jakob Verbruggen deed de regie van de peperdure Netflix-reeks The Alienist, genomineerd voor de Golden Globes. En Felix Van Groeningen mocht zijn eerste Amerikaanse productie draaien: Beautiful Boy met Steve Carell en Timothée Chalamet. “Onze samenwerking is altijd heel duidelijk geweest: Felix doet zijn goesting en ik zeg mijn mening. Dat is de kracht van grote artiesten: je eigen werk voortdurend kritisch in vraag durven stellen. Natuurlijk vraagt dat veel energie, inzet, overtuiging, liefde, passie en avontuur. En talent, ook dat nog.”

Dirk Impens (rechts) in Los Angeles, samen met actrice Veerle Baetens, regisseur/poulin Felix Van Groeningen en acteur Johan Heldenbergh voor de Oscar-promotour van ‘The Broken Circle Breakdown’ in 2014. Beeld Photo News

Officieel zit de job als producent er helemaal op voor Impens. Toch kijkt hij voorzichtig naar 2019 en naar wat hij nog voor Dhont en Van Groeningen kan betekenen. “Ze broeden elk op een volgend project en blijkbaar vinden ze het belangrijk dat ik op een of andere manier in de buurt ben. Dat is een mooi compliment, zeker van die kerels. Maar de manier waarop we dat gaan doen, moeten we nog vinden.” 

Impens: “Ik maak geen films, ik maak films mogelijk. Ik help makers waar het mogelijk is door te doen waar ik goed in ben: af en toe de vervelende klootzak uithangen. Op het gevaar af heel cheesy te klinken: ik wil hen vleugels geven, maar geen blok beton zijn. Wat we nu samen gaan doen, moet de fond leggen voor hun verdere toekomst zonder mij.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234