Woensdag 16/10/2019

Reizen Waes

Tom Waes: “Dat je elkaar zo kunt haten terwijl je vlak bij elkaar woont: onwaarschijnlijk”

Tom Waes in Noord-Ierland. ‘Noord-Ierland zou die vredesmuur moeten afbreken en vervangen door een gemeenschappelijke school.’ Beeld VRT

Vanavond, Sunday, bloody Sunday, gidst Tom Waes ons met verstomming door Noord-Ierland. Blijkt dat de Ierse katholieken en de Britse protestanten het nog steeds niet met elkaar kunnen vinden, ondanks het vredesakkoord uit 1998.

Tom Waes: “Ik heb Belfast bezocht aan de vooravond van de jaarlijkse Oranjemarsen. Op 12 juli trekken protestantse fanfares door de straten ter herdenking van de gewonnen veldslagen, wat de katholieken als een provocatie zien. In 2017 bekogelden ze de protestanten tijdens de mars met stenen, afgelopen zomer verliep het wat rustiger. Maar dat betekent helaas niet dat er geen geweld meer is.”

De katholieke en protestantse gemeenschap worden er gescheiden door een ‘vredesmuur’ van 15 meter hoog.

“Aan het begin van ons bezoek dacht ik nog: als je een muur moet bouwen om de vrede te bewaren, dan leef je toch niet in vrede? Maar ik heb met een man gesproken die vlak bij de muur woonde: er zaten rasters voor zijn ramen zodat men er geen bakstenen door kon gooien en zijn dak was van metaal zodat het niet in vlammen kon opgaan. Als je zó moet leven, dan snap ik dat je wilt dat de muur blijft staan. We waren erbij toen er een molotovcocktail in zijn tuin belandde! Volgens hem zouden er doden vallen mocht de muur worden afgebroken. Dat je elkaar zo kunt haten terwijl je vlak bij elkaar woont: onwaarschijnlijk. 

“Nu, niet iedereen is uit op vergelding. In het centrum van Belfast leven ze gemoedelijk naast elkaar. Maar zodra je naar de armere arbeiderswijken trekt, lijkt de toekomst uitzichtloos.”

Is men er met de brexit bezig?

“Enorm. Er is jaren gevochten om de Britse grensposten te laten verdwijnen, maar door de brexit zouden ze moeten terugkeren, omdat Noord-Ierland bij het Verenigd Koninkrijk hoort, terwijl Ierland bij Europa blijft. Als de brexit er komt, zal die het anti-Britse gevoel in Noord-Ierland nog aanwakkeren.

“Protestanten en katholieken krijgen ander onderwijs en haten elkaar vooral omdat ze elkaar niet kennen. Toen ik in Zuid-Soedan was, had Unicef een school gebouwd voor de overgebleven kinderen van een stammenconflict. Dat zouden ze in Noord-Ierland ook moeten doen: breek die muur af en vervang hem door een gemeenschappelijke school, zodat beide kanten elkaar kunnen leren kennen.”

Wat heeft deze Europa-reeks van Reizen Waes je geleerd, Tom?

“Ik wil eerst even zeggen dat ik erg blij ben dat ook deze reeks in de smaak valt bij de kijkers. Daar was ik eerst bang voor, nu we geen exotische oorden aandoen.

“Ik ben vooral teleurgesteld in de EU. De Inuit in Groenland krijgen absurde EU-regels opgelegd en zien hun tradities verdwijnen, in Oekraïne zijn we in een loopgravenoorlog terechtgekomen, Polen kent geen abortus of holebirechten. Hoe cynisch ook dat de VN de Klimaatconferentie begin december in Polen liet doorgaan, terwijl 34 van de 50 meest vervuilende Europese steden in Polen liggen! Europa zou dat land op de knieën moeten dwingen zolang ze zo blijven vervuilen en homo’s er op straat in elkaar worden geslagen (zucht). Ik heb vaak gedacht: is dít nu Europa?” 

Reizen Waes, Eén, zondag 13 januari, 20.00 uur

©Humo

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234