Woensdag 24/07/2019

Theaterrecensie

Tijd voor een leuk stukje De Sade

'Dumas/LaDame/DeSade' door Maatschappij Discordia. Beeld Bert Nienhuis

Kan het tragische lot van een tot sterven gedoemd personage gewijzigd worden? Al ontelbare keren is ze op de scène aan tuberculose bezweken: Marguerite Gautier, beter bekend als 'de dame met de camélias', moet zich telkens opnieuw opofferen voor het algemeen goed. Maatschappij Discordia ziet het liever anders.

In 1848 publiceerde Alexandre Dumas fils (de onwettige zoon van Alexandre Dumas) de roman waarmee hij zich een plaats in de literaire canon zou veroveren: La Dame aux Camélias. Over de jonge Armand die verliefd wordt op Marguerite, een eigenwijze, avontuurlijke courtisane die lijdt aan tuberculose. Hoewel ze niet lang meer te leven heeft, storten ze zich in een woelige romance. Wanneer Armands vader de orde komt herstellen, plaatst hij Marguerite voor een onmogelijke keuze: verlaat Armand en redt zo de eer van de familie, of stort alles en iedereen in het ongeluk. Marguerite gehoorzaamt, zet haar geliefde op straat en sterft in eenzaamheid en bittere armoede.

Tot zover de plot van Dumas fils. De drie dames van Maatschappij Discordia nemen die onder de loep en zouden zichzelf niet zijn als er geen grote vraagtekens bij werden geplaatst. Cruciaal is de keuze van Marguerite: waarom offert ze zich op, in plaats van voor zichzelf te kiezen? Is dat überhaupt mogelijk, of zijn de traditionele rolpatronen onontkoombaar? Om Marguerite een handje te helpen, wordt de markies De Sade erbij geroepen. Hij bepleit een radicaal individualisme: de mens moet slechts zijn eigen plezier najagen en zich niet laten raken door het lijden van anderen. Dat libertijnse denken moet tegengewicht bieden voor de stroeve sociale conventies van de negentiende eeuw. Maar is Marguerite ermee gebaat? En kan haar lot veranderd worden?

Rommelig

Genoeg ingrediënten voor een uitdagende, kritische voorstelling over individualiteit, maatschappelijke conventies en emancipatie. Helaas verzuipt die al snel in zijn eigen rommelige, uitwaaierende structuur. De actrices stappen voortdurend in en uit hun rol, om te reflecteren over de scènes die zijn gepasseerd of nog moeten komen. Met vlot gemak zetten ze hun personage even on hold om te reflecteren over hetgeen net gezegd is, een persoonlijke anekdote te vertellen, of zich aan een filosofische uitstap te wagen. Het is een beproefd procedé waar Maatschappij Discordia ondertussen een patent op heeft, maar dat zich hier moeilijk laat verteren.

In het korte bestek van een uur krijg je een hele rist vragen voor de voeten geworpen, die daar echter onbeantwoord blijven liggen. Het heeft iets tergend vluchtigs. De gedachte-experimenten van De Sade, de uitweidingen over liefde en lijden, het warrige gefilosofeer over onafhankelijkheid en sociale conventies: het passeert allemaal op hoog tempo de revue, zonder veel overtuigingskracht. Dat resulteert in - excusez le mot - houtje-touwtjetheater dat weinig nieuws te vertellen heeft. Het is een kunst om op een lichtvoetige manier zwaarwichtige thema's te behandelen. Helaas blijft in deze voorstelling iedere kans tot verdieping onbenut, en blijf je achter met iets dat veel weg heeft van gebakken lucht.

Op 8 en 9/02 in Monty, Antwerpen, discordia.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden