Maandag 06/12/2021

Review

Terugkeer van het stroperige sprookje

Als film ziet 'Cinderella' er glamoureus en (soms té) kleurrijk uit. Beeld UNIT
Als film ziet 'Cinderella' er glamoureus en (soms té) kleurrijk uit.Beeld UNIT

Disney heeft het sprookje van Assepoester nog eens onder het stof vandaan gehaald en er een live-actionversie van gemaakt. Een gok? Die lijkt in elk geval goed uit te pakken: 'Cinderella' haalde in het openingsweekend in de VS al 67,8 miljoen dollar op. En dat voor een brave familiefilm.

Sprookjes zijn altijd al een dankbare, want lucratieve inspiratiebron geweest voor filmmakers. Sinds enkele jaren weet Hollywood dat de zogenaamde brand awareness van al die klassieke fabels ook nog eens gebruikt kon worden voor speelfilms. Denk maar aan recente hits als Maleficent (met Angelina Jolie als de boze heks uit Sleeping Beauty) of Alice in Wonderland (toen Johnny Depp nog een kaskraker kon aanvoeren).

Niet te verwonderen dus dat hier en daar al geroepen werd: 'Fairy tales are the new superheroes!' Hollywoodstudio's, en dan vooral hun aandeelhouders, zijn immers dol op franchisemateriaal, met het immense voordeel van titel- of naamsbekendheid en de bijhorende winstgevende merchandising. Nadeel is wel dat sprookjes, in tegenstelling tot stripverhalen, nog altijd iets meer tot het collectieve bewustzijn behoren en de scenaristen dus iets voorzichtiger met het basismateriaal moeten omspringen.

Hyperklassiek

In het geval van de meest recente Assepoester-adaptatie, met Lily 'Downton Abbey' James als het titelpersonage en Richard 'Game of Thrones' Madden als haar prins, zijn de makers het oorspronkelijke sprookje behoorlijk trouw gebleven. Zozeer zelfs dat het resultaat heel braaf en soms zelfs melig oogt, met nadrukkelijke, want enkele keren herhaalde, levenslessen in de stijl van 'have courage and be kind'. Kortom, het sentimentele gemoraliseer dat lang geleden vaste prik was in de klassieke tekenfilms van Disney.

Dat valt des te meer op omdat de Walt Disney Animation Studios nog maar onlangs uitpakten met de blockbuster Frozen (opbrengst: meer dan 1,16 miljard euro!). Die animatiefilm werd toen bejubeld in termen van 'completely female-positive' en 'female empowerment'.

Een zeker profetisch inzicht kan het eeuwenoude sprookje van Assepoester niet ontzegd worden, want ondertussen is het niet meer zo uitzonderlijk dat een prins met een burgermeisje huwt. Trouwens, de vonk tussen Ella en de prins springt al over voordat zij beseft dat ze met iemand van koninklijken bloede te maken heeft. Maar het blijft ook hier in essentie het verhaal van een meisje in nood, een 'damsel in distress', die uit haar netelige situatie, veroorzaakt door de boze stiefmoeder (rol van Cate Blanchett), moet worden gered door een of andere Prince Charming.

Als film ziet Cinderella er glamoureus en (soms té) kleurrijk uit, met decors van drievoudig Oscarwinnaar Dante Ferretti en kostuums van de eveneens drievoudig Oscargelauwerde Sandy Powell. Typisch sprookjesachtige ingrediënten, die vroeger alleen maar in animatiefilms konden worden weergegeven, kunnen nu dankzij CGI perfect in een speelfilm worden geïntegreerd, zoals de transformatie van een pompoen tot gouden koets. Behoorlijk indrukwekkend en best leuk om naar te kijken. Maar voor de volwassenen die met hun kroost naar Cinderella (moeten) gaan kijken, geldt toch vooral: 'Have courage and be kind.'

Regie: Kenneth Branagh
Met: Lily James, Richard Madden, Cate Blanchett, Helena Bonham Carter, Derek Jacobi
Duur: 105 minuten

Moeten we onze dochters weghouden van Cinderella?

Eerst was er een verhit debat over de onnatuurlijk dunne taille van Assepoester, daarna de vaststelling dat de remake toch weer het klassieke verhaal vertelde van 'het meisje in nood dat gered wordt door een prins'. Moeten we dan concluderen dat we onze zonen en dochters best ver weg houden van dit rollenpatroonbevestigende sprookje?

Nee, zegt professor Sofie Van Bauwel (UGent), gespecialiseerd in media en gender. Of beter: niet als ze ook nog andere verhalen te zien krijgen. Verhalen waar de hoofdrolspeelsters zichzelf redden, zoals in de animatiefilm Frozen. Bovendien moeten we de rol van de media ook niet overschatten. "Het is maar een van de bouwstenen die kinderen een idee over genderrollen meegeven. Daarnaast zijn er nog veel andere factoren. Opvoeding, bijvoorbeeld."

Met andere woorden: dochterlief zal na het zien van Cinderella niet automatisch denken dat de vrouw ultradun moet zijn en haar lot beter in handen van een Prince Charming legt. Van Bauwel: "Het kan geen kwaad om mee te gaan in het verhaal en daarvan te genieten. Maar het is aan de ouders om kritisch mee te kijken en uit te leggen dat het om een stereotiep fantasieverhaal gaat."

Volgens hoofdrolspeelster Lily James zijn kinderen de enigen die niet bezig zijn met haar taille. "Dat ik te mager ben? Dat is toch een heel irrelevante vraag", zei ze op BBC. "Kinderen reageren met: 'Heerlijk hoe jij je moeder belooft vriendelijk en lief te zijn en dat dan ook doet.' Zij hebben de boodschap van de film tenminste begrepen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234