Dinsdag 22/10/2019

Recensie

Selda in de AB: Will Tura en verzetsheldin op z'n Anatolisch

Selda in de AB. Beeld Damon De Backer

Roken als een Turk? Het lukt ons beter dan ooit. Maar verder dan Tarkan of de soundtrack van de Sleepstraat, zijn we nooit geraakt op Anatolisch vlak. Een hoofdzonde! In de AB speelde de Turkse volksheldin Selda Bağcan gisteravond een enig concert op Europese bodem. 

Dat “enig” mocht u trouwens in élke mogelijke betekenis opvatten. Met een ongeëvenaard, beeldig en uniek concert leidde ze zelfs de bleekste neusjes in de zaal tot extase.

Verschillende bussen werden donderdagavond ingezet om een Gents-Turkse delegatie naar de AB te gidsen. Vrij ongezien, maar de komst van Selda Bağcan rechtvaardigde die volksverhuizing, besefte je achteraf. De zeventigjarige protestzangeres bleek een levende legende, zoals Will Tura dat in eigen contreien is. Nauwelijks één geboren en getogen Belg die een gebenedijd woord begreep van wat ze zei of zong. Maar los van kleur of afkomst, ging iedereen volledig en gewillig uit zijn dak tijdens de set van Selda.

Een wereld gaat open met Madam Jeanne

Zo vaak treedt ze niet meer op in Europa. Maar na een triomftocht op Primavera en Le Guess Who besliste de AB dat zoveel volkse schoonheid ook niet zou misstaan in de hoofdstad. Briljante keuze. Een wereld ging voor ons open, en voor u allicht ook.

Selda had iets vaag weg van Madam Jeanne uit De kotmadam, maar qua populariteit was de gedachte aan een jonge Morrissey nog minder ver weg. Verhitte fans klommen doorlopend het podium op voor een selfie, een kus of een knuffel. De roodharige chanteuse liet het zich allemaal welgevallen met een deemoedige glimlach.

Iederéén aan de saz in de AB bij Selda. Beeld Damon De Backer

Iedereen aan de saz! 

In de rug gesteund door een groep van Israëlische hipsters – één van de leden leek zelfs verdacht op E van EELS tijdens zijn tour met Hombre Lobo – liet ze haar fenomenale stem waaien over een landschap waarin tuba, gitaar, keyboard en het Turkse snaarinstrument saz de aandacht kaapten. Iederéén aan de saz!

Veel van haar songs dragen een sociaal-politieke boodschap, wat haar in de jaren 70 geliefd maakte bij de linkse activisten. Na de Turkse staatsgreep in 1980 werd ze zelfs vervolgd door het militaire regime, en belandde ze niet minder dan drie keer achter tralies. Maar zelfs zonder die heldhaftige voorgeschiedenis werd je volledig omvergeblazen door deze kranige dame.

Hart, heupen en hersenen

Je begreep namelijk meteen waarom St. Vincent, Elijah Wood, Antony Hegarty, 2manydjs, Mos Def en tUnE-yArDs al jaren met haar dwepen. Haar songs waden kniediep in de Anatolische folklore, maar het bovenlijf – hart, heupen en hersenen – schuilen in tijdloosheid. Een halve eeuw na de Parijse studentenrevoltes, wist ze het divers publiek dan ook nog steeds te beroeren. We zagen jonge mensen en oudere bezoekers alle songs unisono meezingen, terwijl je zelf compleet in trance raakte van haar krachtige songs. Zowel qua ritme als présence bleef je in de ban van Selda en haar achterban Boom Pam.

Halfweg de set hoorden we iemand één van haar songs zelfs vergelijken met het Cherry Moon-tijdperk. “Maar dan vertraagd en geremixt door Omar Souleyman." Beter hadden we het niet kunnen omschrijven. In deze remix van haar oudere werk, verleidde Selda je met dansbare grooves, Turkse folklore en onversneden euforie.  

Anatolisch én psychedelisch

Ook het voorprogramma Derya Yildirim & Grup Şimşek liet zich moeilijk vatten in één gevoel. Een dwarsfluit ging al eens over in een fusion van klassiek, rock en jazz zoals bij het Nederlandse Focus. Maar elders speelde dan weer de psychedelische Pink Floyd een glansrol. Al vanaf het begin zetten de Turkse fans het ook op een zingen, klappen en dansen, alsof de theaterzitjes een nuissance waren. Een aantal groepsleden hadden hun coiffure geleend bij de moptops van The Beatles, maar hun geluid plunderden ze uit eeuwen muziekgeschiedenis. 

Dat Grup Şimşek vaak protestsongs en folkriedeltjes uit het verleden opnieuw interpreteerde, garandeerde dat je je ook als buitenstaanders niet helemaal uitgesloten werd. Anatolisch, psychedelisch en modernistisch vormden een onwrikbaar verbond.

Liever Turks dan paaps

Melancholie was de basiskleur in hun set, maar net zo goed durfden ze poppy songs aan om iedereen in de zaal op de been te krijgen. Dankbaar publiek ook: de minste aanleiding tot extase volstond om de temperatuur in de Brusselse boîte mateloos op te drijven.

"Liever Turks dan paaps" was indertijd de lijfspreuk van de Watergeuzen, om aan te geven hoe anti-katholiek ze waren. De Turken werden in die dagen nog beschouwd als een grote bedreiging voor Europa. Maar tegelijk waren die Geuzen zo gebrand op het idee om de tsjeven te lijf te gaan, dat ze zelfs de Turken verkozen boven de katholieke Filips II van Spanje.

De waterpijpgeus in ons kreeg alleszins voldoende lekker spul binnen om een hele avond in een goddeloze roes te verkeren.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234