Vrijdag 06/08/2021

InterviewRamsey Nasr

Ramsey Nasr speelt Ischa Meijer in miniserie ‘I.M.’: ‘Ik houd van gedeukte personages’

Ramsey Nasr in 'I.M.'. Beeld AVROTROS
Ramsey Nasr in 'I.M.'.Beeld AVROTROS

De intense en vaak turbulente relatie tussen schrijver Connie Palmen en interviewer Ischa Meijer komt in de miniserie I.M. weer tot leven. Acteur Ramsey Nasr schittert in de titelrol, als de soms arrogante en soms gekwetste Ischa Meijer. ‘Ik wist meteen: ik moet en ik zal deze man spelen.’

“Ik MOET haar hebben”, schreef Ischa Meijer begin jaren 90 op een post-it. ‘Haar’ was Connie Palmen, de jonge schrijver die met haar debuut De wetten net een instantvedette was geworden, en Meijer wilde haar interviewen voor zijn radioprogramma Een uur Ischa. Maar het interview werd ook het begin van een intense en soms moeilijke relatie, die eindigde met Meijers dood in 1995, en die nu opnieuw tot leven komt op AVROTROS, in de miniserie I.M., gebaseerd op Palmens gelijknamige boek.

“De hele geschiedenis tussen Connie Palmen en Ischa Meijer heb ik gemist”, vertelt acteur Ramsey Nasr, die samen met Wende Snijders de hoofdrol vertolkt in I.M.. “Dat overlapte volledig met mijn studie aan Studio Herman Teirlinck. Ik werd toen opgezogen door de Belgische cultuur, door Antwerpen en door het theater. Ik ben me eigenlijk nu pas in hem gaan verdiepen. En ik vond hem meteen ongelooflijk boeiend. Ik wist meteen: ik moet en ik zal deze man spelen.”

Wie I.M. bekijkt, zal eenzelfde fascinatie voelen voor het fenomeen dat Ischa Meijer was. Een fenomeen dat moeilijk valt te beschrijven, weet ook Nasr. “Hij stond bekend – niet in de laatste plaats door zijn eigen betiteling – als ‘de beste interviewer van Nederland’. Hij was gevreesd en legendarisch als interviewer voor Vrij Nederland en op de radio. Daarna is hij ook televisie gaan doen, en hij had een column, De dikke man, in Het Parool. Maar hij wilde alle terreinen bestrijken. Hij wilde acteren, dansen, hij heeft toneelstukken geschreven, hij heeft liedjesprogramma’s gedaan. Dat kenschetst zijn nieuwsgierigheid en zijn rusteloosheid.”

Het zijn eigenschappen die Nasr niet vreemd zijn. De voormalige stadsdichter van Antwerpen en Dichter des Vaderlands van Nederland verdeelt zijn acteercarrière over het podium van Internationaal Theater Amsterdam, en werkt voor film en televisie. Daarnaast blijft hij zich wijden aan poëzie en proza. “Ik ga mezelf niet vergelijken met hem, maar ik herken die rusteloosheid wel”, zegt Nasr. “Zijn beste vriendin, Olga Zuiderhoek, zei me: ‘Ik snap heel goed waarom je gekozen bent. Je hebt dezelfde soort energie als hij’.”

Waar Nasr zich niet in herkent, is in het immense familietrauma dat de joodse Meijer met zich meetorste. Hij werd geboren in 1943, en werd kort nadien met zijn ouders ondergebracht in het concentratiekamp van Bergen-Belsen. “Hij kon zich daar weinig van herinneren, maar het heeft wel een enorme invloed op hem gehad. Hij is zijn leven lang bezig geweest met ‘Wat is er daar met mij en met mijn ouders gebeurd?’. Met zijn boek Brief aan mijn moeder gaf hij als eerste een stem aan een fenomeen dat toen nog niet onder woorden was gebracht: ‘tweedegeneratieslachtoffer’”, legt Nasr uit. “Hij had een enorm lastige relatie met zijn ouders. Hij is op zijn zestiende uit het huis gezet. Ze hebben zowel hem als zijn broer en zijn zus verstoten. Zijn hele leven was eigenlijk een schreeuw om aandacht – zo heeft hij dat zelf ook onder woorden gebracht. Alles wat hij deed was: ‘Kijk, zie mij staan!’”

Het maakt van Meijer een personage waar Nasr, die voor zijn vertolking het Gouden Kalf voor Beste Acteur won, dol op is. “Ik houd van complexe mensen, ik houd van de buitenbeentjes”, legt hij uit. “Veel mensen vonden dat hij ook een lul kon zijn, en dat is ook zeker te zien in deze serie, maar ik hoop dat je ook kunt zien waar het vandaan komt.”

Wende Snijders en Ramsey Nasr in 'I.M.'. Beeld AVROTROS
Wende Snijders en Ramsey Nasr in 'I.M.'.Beeld AVROTROS

Om de complexiteit van Ischa Meijer te kunnen vatten, zocht Nasr oude vrienden van de interviewer op. Maar Connie Palmen, die vier jaar lang lief en leed deelde met Meijer, durfde hij op voorhand niet aan te spreken. “Ik wilde haar wel vragen hoe hij was, hoe zijn accent klonk, hoe hij precies rookte, maar ik vond het niet netjes. Het voelde ongepast, onkies, om zijn geliefde daarover te ondervragen. Ik besefte meteen: ik zal nooit kunnen voldoen. Ik weet dat ik niet Ischa Meijer ben. Ik was bang dat ik van haar iets zou horen dat me van mijn stuk zou brengen.”

Tijdens de opnames kwam Palmen wel een keer op bezoek. “Het appartement waar ze samen met Ischa woonde, is tot op de millimeter nagebouwd in een studio. Dus Connie liep binnen in haar eigen appartement van begin jaren 90, met alle boeken die er waren, met dezelfde keuken, met de soep die op het vuur stond – alleen Ischa was er niet. Dat was een heel beladen moment. Ze zat met een koptelefoon naar het scherm te kijken naar wat Wende en ik in dat appartement aan het doen waren. Toen we haar nadien zagen, stroomden er tranen over haar wangen. Ischa’s dochter is ook komen kijken, en zij zei: het lijkt alsof ik stukjes van mijn vader terugzie. Dat zijn toch wel dingen waardoor je denkt: we zijn misschien iets aan het maken dat niet zo slecht is. Dat hielp enorm.”

Was het een gemis, zo willen we tot slot weten, dat Nasr niet met Meijer zelf kon praten? “Natuurlijk had ik hem graag leren kennen, maar ik ga daar niet romantisch over doen. De kans bestaat dat hij me een stomme lul had gevonden. Maar ik ben ontzettend dankbaar, en dat zeg ik zonder pathetisch te willen klinken, dat ik hem via deze rol van heel nabij heb mogen leren kennen. Dat voelde fijn. Dat heb ik ook gezegd tegen zijn dochter, tegen zijn beste vrienden en tegen Connie.”

I.M., vanaf morgenavond t.e.m. 1 januari rond 23 uur op NPO 1.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234