Zondag 05/07/2020

Nick CaveNieuw boek

Nieuw Nick Cave-boek ‘Stranger Than Kindness’ leert ons weinig nieuws

Nick Cave in Berlijn, in 1985, waar hij aan zijn debuutroman 'And the Ass Saw the Angel' werkt.Beeld RV Bleddyn Butcher

De gelijknamige tentoonstelling in Kopenhagen werd uitgesteld, maar het boek Stranger Than Kindness biedt wel een inkijk in het leven van zanger-schrijver Nick Cave. Zijn persoonlijke archief intrigeert, maar tegelijk is dit boek ook een gemiste kans.

Naast een engelachtige foto van zijn echtgenote Susie Bick beschrijft Nick Cave – frontman van de inmiddels legendarische Bad Seeds, maar ook romanschrijver en scenarist – de eerste ontmoeting met zijn grote liefde. Het is een prachtig stukje proza, met cameo’s voor Marilyn Monroe, de Playmate van de Maand en Jackie O, en het eindigt met het simpele besluit: “Ik verloor mezelf aan haar, en dat was dat.”

Die passage in Stranger Than Kindness is enerzijds het bewijs dat Caves literaire kwaliteiten nog steeds op betrekkelijk eenzame hoogte staan; anderzijds komt het citaat woordelijk uit 20,000 Days on Earth, de in scène gezette documentaire over Cave uit 2014. Die film was de eerste in een rijtje projecten waarin Cave – de performer én de persoon – voor het voetlicht wordt geplaatst. Er was One More Time With Feeling, een documentaire over de invloed die de plotse dood van zijn zoon Arthur had op het album Skeleton Tree; er waren The Red Hand Files, een website waarop Cave vragen van fans beantwoordt; en er waren de Conversations, soloconcerten waarin Cave in levenden lijve naar zijn fans luisterde.

Deze maand zou in Kopenhagen ook de tentoonstelling Stranger Than Kindness openen, maar vanwege het coronavirus werd de expo uitgesteld. Het bijbehorende boek is er dus wél: het werd aangekondigd als een ‘geïllustreerde autobiografie’, maar in de praktijk is het in de eerste plaats een fotoboek, een leidraad bij de tentoonstelling. De grootste lap tekst bestaat uit een lang en zwaarwichtig essay van auteur Darcey Steinke: zij plaatst Cave, met zijn literaire voorliefde voor God, Jezus en de Bijbel, in de traditie van William Faulkner, Elvis Presley en Johnny Cash.

Stranger Than Kindness biedt vooral een opvallende inkijk in de archieven van de zanger. Er zijn de droedels van naakte vrouwen die Cave haast obsessief op hotelpapier tekent, er zijn de ‘zelfgemaakte boeken’ die hij volplakt met postkaartjes van Maria-afbeeldingen die hij op de rommelmarkt vindt, er zijn de manisch gekrabbelde teksten die uitgroeien tot de lyrics van songs als ‘The Mercy Seat’ of ‘Tupelo’. “Ze zijn niet bedoeld om als kunstwerken te worden bekeken”, schrijft Cave, “maar als de wild ogende en compulsieve superstructuur dat een lied of een boek of een script of een score ondersteunt.” 

De titel voor ‘Mutiny’ schreef hij zelfs in zijn eigen bloed: “Als je intraveneuze drugs gebruikt”, verwijst hij naar zijn toenmalige heroïneverslaving, “speelt bloed een grote rol in je leven.” Uit al die aantekeningen en artefacten blijkt ook een zeker gevoel voor zelfmythologisering. “Je wordt geboren. Je bouwt jezelf stukje bij beetje op. Je construeert een narratief”, schrijft Cave op de eerste bladzijden. “Je wordt de heroïsche en unieke belichaming van zowel de dingen die je koestert als de dingen die je pijn veroorzaken.”

Eigen persona creëren

Er is een foto van Cave in Berlijn, waar hij aan zijn debuutroman And the Ass Saw the Angel werkt: aan de muur hangen plukken vrouwenhaar die hij op de vlooienmarkt heeft gevonden, en hij is omgeven door een chaos van boeken en papieren die zijn invloeden en fascinaties verraden. De foto, die eerder te zien was in 20,000 Days on Earth en het fotoboek A Little History: Nick Cave & Cohorts, lijkt wel de geboorte van de bijna mythologische figuur die Cave van zichzelf heeft gemaakt.

Stranger Than Kindness heeft ook meer anekdotische curiosa te bieden, zoals het portret van Caves vroeggestorven vader (die opvallend veel weg heeft van Rick Astley) en een brief van zijn schooldirecteur over ‘attitude en gedrag’. Maar bovenal toont dit boek hoe de frontman van The Bad Seeds zijn eigen persona creëerde. Uiterst intrigerend, maar wie iets hoopte bij te leren over de persoon achter die persona, blijft wel op zijn honger.

Stranger Than Kindess is verschenen bij Canongate.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234