Zondag 20/09/2020

AchtergrondFilm

Mét mondmaskers, zonder Hollywood-sterren: waagt het filmfestival van Venetië een gevaarlijke gok?

De vensters van Cinema Palace aan de Lido van Venetië worden alvast gepoetst voor het filmfestival. Het eerste grote filmfestival in coronatijden roept veel vragen op.Beeld AP

Woensdag gaat in Venetië de 77ste editie van de Mostra van start, het eerste grote filmfestival sinds het begin van de coronapandemie. Mét mondmaskers, maar zonder Hollywood-sterren. Een noodzakelijke stap om weer wat leven te brengen in de sector, of een gevaarlijke gok?

In maart was Italië het eerste Europese land waar het coronavirus lelijk huishield. Een halfjaar en talloze doden later is het ook het eerste land ter wereld waar weer een groot filmfestival kan plaatshebben. In tegenstelling tot het filmfestival van Cannes, dat op het hoogtepunt van de pandemie geannuleerd werd, opent de Mostra gewoon zoals gepland de deuren op woensdag 2 september. Meer zelfs: de organisatoren gaan voor een zo normaal mogelijke editie, met traditionele screenings voor een fysiek aanwezig publiek.

De logica daarachter lijkt te zijn dat de filmindustrie dat soort evenementen broodnodig heeft. Want zonder galapremières en staande ovaties lijkt het haast onmogelijk om de kenmerkende buzz te creëren die bepaalde films en regisseurs naar een hoger niveau van bekendheid kan katapulteren. Of herinnert u zich nog een titel uit de selectie die het festival van Cannes in juni alsnog bekendmaakte?

Nu Christopher Nolans Tenet goed op weg lijkt om ondanks Covid-19 een kassucces te worden, moet het filmfestival van Venetië dus een tweede stap worden om de filmindustrie uit haar coronaslaap te sleuren. Al houden velen in de sector ook hun hart vast, want die reanimatiepoging komt er net nadat de besmettingscijfers in heel wat Europese landen weer begonnen te stijgen. Ook in Italië, dat lange tijd gespaard leek te blijven van een tweede golf. Sinds twee weken wordt Venetië – als enige regio in Italië – door ons ministerie van Buitenlandse Zaken zelfs als een oranje zone bestempeld.

Zware veiligheidsmaatregelen

Wie naar de Mostra afzakt, mag zich dan ook aan zware veiligheidsmaatregelen verwachten. Bezoekers van buiten de Schengen-zone en uit risicolanden als Kroatië en Spanje moeten een negatieve covidtest kunnen voorleggen. Eenmaal in Venetië zijn mondmaskers de regel: ze worden overal verplicht op het festival – niet alleen in de bioscoopzalen, maar ook gewoon op straat. Social distancing wordt in de zalen gegarandeerd door tussen elke toeschouwer een zitje vrij te laten, en om de verloren gegane capaciteit te compenseren, voorziet het festival extra voorstellingen in openlucht. Van opeengepakt aanschuiven zou dit jaar ook geen sprake mogen zijn: alle tickets moeten op voorhand gereserveerd worden. En wie een kaartje heeft, maar aan de ingang betrapt wordt op een lichaamstemperatuur boven 37,5 graden, komt er niet in.

Toch blijven heel wat vragen onbeantwoord: wat gebeurt er precies als een festivalbezoeker coronasymptomen vertoont en/of positief test? Waar kan die persoon terecht om in quarantaine te gaan? Worden zijn of haar contacten snel in kaart gebracht? En moet het gezelschap waarmee hij of zij de avond voordien een pizza quattro staggioni at dan ook in quarantaine? Vanaf hoeveel besmettingen is er sprake van een uitbraak, en is er dan een crisisplan? Allemaal pertinente vragen waarop de persdienst van de Mostra ons twee dagen voor de start van het festival, en na herhaaldelijke telefoontjes, geen antwoord kon geven.

Rond de rode loper zullen alleszins geen besmettingen kunnen gebeuren: fans zijn er niet welkom om zich aan hun favoriete filmsterren te vergapen – het festival bouwde zelfs een metershoge muur rond de rode loper om kijklustigen te ontmoedigen. Al zullen er dit jaar überhaupt weinig bekende koppen zijn om voor in zwijm te vallen: reizigers uit het Amerikaanse continent zijn door de pandemie nog steeds niet welkom in Europa, waardoor Hollywood het festival noodgedwongen overslaat.

Geen Oscar-kandidaten, wel vrouwen

Een serieuze streep door de rekening van directeur Alberto Barbera, want zijn festival had zich onder zijn leiding net opgewerkt tot hét lanceerplatform voor de Oscars bij uitstek. Toekomstige winnaars als Gravity, Birdman, Spotlight, La La Land, en The Shape of Water gingen allemaal in wereldpremière in Venetië. Vorig jaar nog kreeg Joaquin Phoenix er zijn eerste staande ovatie voor Joker. Hij was toen maar een van de vele supersterren die present tekenden, naast onder anderen Brad Pitt, Meryl Streep en Scarlett Johansson. Dit jaar zullen de Australische Cate Blanchett en de Britse Tilda Swinton zowat de enige wereldberoemde aanwezigen zijn. Blanchett is juryvoorzitter, Swinton acteert in Pedro Almodóvars nieuwe kortfilm La voz humana.

Cate Blanchett vorig jaar op de rode loper in Venetië. Een rode loper of veel sterren zijn er dit jaar niet bij, Blanchett wel: als juryvoorzitter.Beeld AFP

Net als de gasten zijn ook de films in de competitie grotendeels Europees en Aziatisch. Een mogelijke uitschieter is Notturno, de nieuwe documentaire van de Italiaanse regisseur Gianfranco Rosi, die al een Gouden Leeuw en een Gouden Beer won met zijn documentaires Sacro GRA en Fuocoammare. Ook Miss Marx van Susanna Nicchiarelli, een biopic over de dochter van Karl Marx, prikkelt de nieuwsgierigheid. En Chloé Zhao, regisseur van het bejubelde cowboydrama The Rider, zorgt dan toch voor een Amerikaanse noot met Nomadland, waarvoor ze de wildernis in trok met Oscar-winnares Frances McDormand.

Een onverhoopt voordeel is dat de competitie dit jaar opvallend vrouwelijk kleurt. De afgelopen jaren maakten respectievelijk één, één en twee films geregisseerd door vrouwen kans op een Gouden Leeuw. Het leverde het festival striemende kritiek op. Dit jaar staat de teller plots op acht. In coronatijden is veel mogelijk, zo blijkt.

Het filmfestival van Venetië loopt van 2 tot en met 12 september.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234