Vrijdag 19/07/2019

Fotografie

Magnum-fotograaf Martin Parr: ‘De Queen is de enige vrouw ter wereld die je meteen aan haar achterkant herkent’

Magnum-fotograaf Martin Parr met enthousiaste fans in Brugge. Beeld Thomas Sweertvaegher

Magnum-fotograaf Martin Parr was één dag in Brugge. Op een diefje bijna. Met een zeldzame slideshow én om fotografiestudenten te woord te staan. Als causeur bleek hij even Brits droogkomisch als zijn wereldberoemde foto’s. 

“Wist je dat India het land met het hoogste aantal selfiedoden ter wereld is?”, vertelt Martin Parr met een uitgestreken gezicht, wanneer hij een foto toont van toeristen, vervaarlijk zwaaiend met selfiesticks. “Dagelijks kijk ik naar de Wikipedia-pagina ‘Death by selfies’. Geen idee waarom Indiërs zoveel roekelozer zijn. Ze vallen van kliffen, verdrinken of belanden onder treinen terwijl ze hun laatste foto maken.”

Parr heeft een haarscherp oog voor het ongerijmde. En vooral voor het absurde kuddegedrag van de homo touristicus. Al decennia zijn toeristen – naast zijn landgenoten – het geliefkoosde onderwerp van de Britse fotograaf, in 1988 toegetreden tot het agentschap Magnum. Als Parr in Parijs het Louvre binnenstapt, fotografeert hij niet de Mona Lisa, wél de toeristen die hun nek strekken en elkaars tenen plattrappen om La Gioconda te kieken. 

Is het hem te doen om satire of zelfs sarcasme? “Welnee. Ik noem het eerder documenteren”, benadrukt Parr. “Ik laat de wereld zien zoals hij werkelijk is én zoals ik hem aantref. Mijn foto’s zijn het tegengewicht van de propaganda en de perfectie die ons worden opgedrongen. Natuurlijk maak ik soms plezier en overdrijf ik een situatie. Bovendien hou ik van enige onvoorspelbaarheid in fotografie.”

Beeld Thomas Sweertvaegher

Middle class

Oer-Brits oogt Martin Parr, én als een plichtsbewust ambtenaar. In Brugge schuifelt hij de Magdalenazaal binnen in een saaie beige V-halstrui, grijzige broek en doordeweekse platte schoenen, weliswaar omlijst met streepjessokken – ongetwijfeld aangeschaft bij Marks & Spencer. 

“Ik ben zo middle class, dat ik ben gaan wonen in Bristol, de meest middle class stad van Engeland”, grapt hij. Maar vergis je niet: Parr weet perfect waar hij mee bezig is. Zijn ‘ernstige foto’s vermomd als amusement’, in fel gesatureerde kleuren, verraden de blik van een scherpzinnige antropoloog. 

Onderkoeld becommentarieert hij zijn Engeland-foto’s uit Think of England. Tupperwareparty’s, sausage dogs en veel close-ups van eten passeren de revue. “Het belang van broccoli in de Britse samenleving in de jaren 80 valt niet te onderschatten”, klinkt het. Of bij een foto van de Queen op de rug: “De enige vrouw ter wereld die je meteen aan haar achterkant herkent.”

Zijn voorkomen als ultieme average guy helpt Parr om zijn onderwerpen onopvallend dicht te benaderen. Zoals op het strand, op excentrieke garden party’s of in dance halls. “Meestal kan ik ongestoord mijn gang gaan, zeker in Europa en Amerika. In Afrika is het moeilijker: daar wil iedereen geld als je foto’s neemt. Maar als mensen geabsorbeerd zijn door wat ze doen, merken ze je vaak niet eens op. Als ze lekker dansen, malen ze niet om de fotograaf. Ik ga naar plekken waar de meeste energie hangt. Soms kleed ik me weleens op, zoals bij een dinner dance. En ja, ik kan zelf ook dansen. But no, I won’t demonstrate. (lacht)” 

Beeld Thomas Sweertvaegher

Problemen met mensen die zich op zijn soms ontluisterende foto’s herkennen, heeft hij zelden. “Ik heb nog nooit een foto uit circulatie moeten nemen”, zegt Parr trots. “Na expo’s gebeurt het wel dat mensen zich herkennen en me contacteren. Dan stuur ik ze gewoon een print op. Ze zeggen thank you en worden gelukkiger. And that’s it.”

Brexitmania

Op zijn 67' ste is Parr niet te stuiten. Recentelijk werkte hij aan een reeks over de rivier de Theems. Ook de brexitmania legt hij vast, als work in progress (“Al ben ik zelf very anti-brexit”). 

Druk gesolliciteerd door modemerken als Gucci publiceert hij verder fotoboeken aan de lopende band, zoals onlangs Beach Therapy, zijn 42ste. 

“Fotoboeken blijven veel langer overeind dan een expo. Ze zijn het ultieme vehikel voor mijn werk.” 

De vooruitziende Parr ontsluit ook zijn immense oeuvre via zijn Martin Parr Foundation. Hij stelt er negen mensen tewerk en biedt jonge fotografen kansen. “We doen aan fundraising via een jaarlijks ‘portrait weekend’ waar je voor mijn lens kunt komen.” 

Maar wat staat er nog op zijn bucketlist? “De Garden Party van de Queen. Of course! Want daar zijn fotografen niet welkom.”

Beeld Thomas Sweertvaegher
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden