Donderdag 12/12/2019

The New York Times

Jean-Claude Van Damme speelt hoofdrol in nieuwe Amazon-serie: "Tijd voor een comeback"

Jean-Claude Van Damme als Jean-Claude Van Johnson. Beeld Amazon Studios

U begon zich af te vragen hoe het nog met Jean-Claude Van Damme zou zijn? Hij speelt vanaf deze maand de hoofdrol (en enigszins zichzelf) in de nieuwe Amazon-serie Jean-Claude Van Johnson. “Ik heb mijn moeder beloofd dat ik weer uit het dal zou klimmen. Met deze reeks maak ik mijn belofte waar.”

We zijn in de woonkamer – bijna zo groot als een bierhal – van Jean-Claude Van Dammes villa in Simi Valley, Californië. Opeens haalt hij uit met zijn been. Zijn voet stopt net voor ons gezicht: een paar millimeter verder en we waren rijp voor het ziekenhuis. We hebben er niet om gevraagd, maar voelen ons wel vereerd. Per slot van rekening is dit de voet die actiesterren als Dolph Lundgren, Bolo Yeung en Sylvester Stallone heeft geveld.

“Ik hou nog altijd van vechtsporten”, zegt Van Damme met een brede grijns. “Vechtsporten hebben mijn leven veranderd. Als je in de dojo geboren bent, zul je in de dojo sterven.”

Je kunt je Van Damme, beroemd om zijn verwoestende stoten en epische trappen, moeilijk voorstellen, als hij niet aan het vechten is. Zelfs in zijn slechtste films – “Ik heb massa's lowbudget-films gemaakt”, bekent hij - is hij fantastisch om te zien: een gracieuze, wervelende dynamo. In elke film is hij Jean-Claude Van Damme - The Muscles from Brussels. En dus is het niet echt verrassend dat hij in zijn nieuwste project zichzelf speelt. Min of meer.

Op 15 december brengt Amazon Studios het eerste seizoen uit van Jean-Claude Van Johnson. Het wordt een mix van comedy en drama, met Van Damme als een actiester op zijn retour die vreselijke films maakt. Alleen is dat een dekmantel voor zijn echte werk als geheim agent met de codenaam Jean-Claude Van Johnson.

Dit is waarschijnlijk zijn meest bizarre project ooit, wat geen geringe prestatie is voor een man die in een loopbaan van veertig jaar een ratelslang knock-out heeft geslagen (
Hard Target), door piraten gekruisigd is (Cyborg) en met de hulp van gewezen NBA-ster Dennis Roman een baby uit de klauwen van een wilde tijger heeft gered (Double Team).

Jean-Claude Van Damme als Jean-Claude Van Johnson Beeld Amazon Studios

In Jean-Claude Van Johnson, zijn eerste televisiereeks, speelt de 57-jarige acteur niet minder dan drie verschillende rollen. Een fictieve versie van zichzelf, een tijdreizende dubbelganger en een simpele Bulgaarse fabrieksarbeider met een hoog stemmetje.

Het is een merkwaardige comeback voor de Belgische acteur die in de jaren 80 en 90 een wereldster werd in films van een enkele opmerkelijke Hongkongse actieregisseurs. Waarna persoonlijke problemen – een cocaïneverslaving, vechtscheidingen – zijn loopbaan de das omdeden.

In plaats van het soms woelige verleden van de acteur met de mantel der liefde te bedekken, drijft de serie er vriendelijk de spot mee. De zes afleveringen krioelen van de verwijzingen naar Van Dammes films en gebeurtenissen uit zijn leven, met inbegrip van parodieën op trainingssessies en knipoogjes naar de jaren toen hij in landen als Bulgarije en China voor de camera stond.

Dave Callaham, de man achter de serie en sinds lang een grote fan van Van Damme, was er als de kippen bij toen hij in 2014 hoorde dat Scott Free Productions, de productiemaatschappij van Ridley Scott, plannen had voor een televisiereeks met de actiester. Callaham kent zijn actiefilms – hij schreef mee aan de recente Godzilla en werkt op dit moment aan Wonder Woman 2. Maar hij droomde van een concept dat hoger greep, zoals het bejubelde JCVD, waarin Van Damme eveneens zichzelf en nietsvermoedend deelneemt aan een overval op een postkantoor.

“Ik wou spelen met de noties van wie hij is en waar hij in onze cultuur voor staat”, zegt Callaham. “Hij was de favoriete acteur van mijn kinderjaren en ik wou het over de ups en downs van zijn loopbaan hebben - iets waarin al die verschillende werelden bij elkaar kwamen. De producers zeiden: fantastisch, maar wat wordt het dan!?”

Callaham was bang dat Van Damme niet van zijn idee zou willen weten. “Ik kende hem niet persoonlijk en wist niet of hij bereid zou zijn om de draak te steken met zichzelf. Vooral oudere sterren zien dat vaak niet zitten.”

Het voorstel dat hij voor Scott Free had uitgeschreven, was waanzinnig, zegt hij zelf. Het begon met Van Damme als een uitgebluste sukkel die Frisbee speelt om in vorm te blijven. Maar de mensen van Scott Free stuurden het script naar Van Damme, en die reageerde enthousiast.

Jean-Claude Van Damme in ‘Jean-Claude Van Johnson’ Beeld Amazon Studios

Er werd een vergadering georganiseerd, maar Callaham bibberde nog altijd bij het idee zijn grote held te ontmoeten. Als een frêle ventje dat opgroeide in de jaren 80, de tijd van Arnold en Hulk Hogan, had Callaham de kleinere, snellere actieheld aanbeden. Nu zou hij hem eindelijk de hand drukken. “Ik kreeg een paniekaanval”, herinnert hij zich. “Ik sloot me bij Scott Free op in het toilet en weigerde om eruit te komen.”

Hij moest zich nochtans geen zorgen maken. “J.C. was supervriendelijk en sympathiek. Hij kende mijn staat van dienst en stelde een pak vragen over Godzilla.”

Van Damme heeft er geen probleem mee om in de nieuwe reeks met zijn imago te spotten. Hij haalt herinneringen op uit zijn begintijd, toen hij als Franstalige de casting agents probeerde te bewijzen dat hij Engels sprak - “dat was een ramp” - en aan rollen van vroeger. “Ik heb meer dan veertig films gemaakt waarin je me met één enkele gelaatsuitdrukking ziet.”

De serie goochelt met thema's uit die films, zoals tijdreizen (de cultklassieker Timecop uit 1994) en dubbelgangers (Double Impact uit 1991), en parodieert het opportunisme van de actiefilms uit Hollywood. Ze toont ook de zachtere dimensie van een man die in zijn films (en misschien ook in het echte leven) vaak zijn eigen ergste vijand is. “Aan de ene kant wil hij heel groot en extravert zijn, aan de andere is hij erg op zijn privacy gesteld”, zegt Kat Foster (Weeds), die zijn ex-vriendin speelt. “Ik denk dat Jean-Claude Van Johnson een hulde is aan zijn stillere kant, het deel dat hij liever verbergt.”

In afwachting van de eerste reacties op de serie, die overal ter wereld beschikbaar zal zijn, heeft Van Damme het druk met allerlei andere projecten. Hij traint vechtsporters en zet zich in voor een reservaat voor bedreigde diersoorten in Australië. Maar wat hem ontegensprekelijk het meest bezighoudt, is de nieuwe reeks, die hij het hoogtepunt van zijn jaar noemt. Op 12 december gaat ze in de Parijse zaal Grand Rex in wereldpremière.

“Toen ik na
Timecop door stommiteiten van mijn voetstuk viel en negen jaar lang geen speelfilm maakte – tien jaar als je Expendables 2 niet meetelt – zei ik tegen mijn moeder: voor jij gaat, mama, kom ik weer in de bioscoop en hebben we een grote première in Parijs. En nu gaat dat gebeuren. Ze is 83 jaar en ik maak mijn belofte waar.”

Jean-Claude Van Damme als Jean-Claude Van Johnson Beeld Amazon Studios
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234