Donderdag 24/10/2019

Interview

Jan Bijvoet: onze enige kans op een Oscar

Jan Bijvoet: "In enkele weken moest ik Indiaanse talen leren." Beeld Bob Van Mol

Behalve acteur Jan Bijvoet is er geen enkele andere Belg genomineerd voor een Oscar. In de Colombiaanse productie El Abrazo de la Serpiente speelt hij een Duitse professor die bovendien Indiaanse dialecten spreekt. "We zijn trots op de film, dat is het belangrijkste."

Het is voor het eerst dat met El Abrazo de la Serpiente een Colombiaanse film genomineerd is voor de Oscars (categorie beste buitenlandse film). De film van Ciro Guerra is een soort Colombiaanse Heart of Darkness die het westerse imperialisme aanklaagt en accentueert hoe de Indianen al vele decennia worden uitgebuit en mishandeld. Jan Bijvoet speelt een Duitse professor die begin vorige eeuw besefte dat de Indianen wel iets te bieden hadden en contact met hen zocht.

De Belgische acteur moest in een mum van tijd een handvol Indiaanse talen instuderen. Maar hij heeft het zich nog geen moment beklaagd, vertelde hij ons op de Berlinale, waar de film in een nevencompetitie draaide, nadat hij eerder op het Filmfestival van Cannes in wereldpremière ging en er de eerste van een lange reeks prijzen won. Op het moment van ons gesprek had Jan nog niet beslist of hij naar Los Angeles zou vliegen, want tijdens de uitreiking van de Oscars is er voor hem geen plaatsje in de zaal.

Bijvoet: "Nee, er zijn maar een beperkt aantal plaatsen beschikbaar, en die gaan naar de regisseur Ciro Guerra, zijn vrouw die ook de producente van de film is, de Venezolaanse coproducent, het hoofd van de Colombiaanse televisie ook en natuurlijk de Indiaan waar het allemaal om draait, Don Antonio Bolivar. Maar de kans bestaat dat ik nog op het vliegtuig spring om met hen in Los Angeles te gaan feesten. Want ik bewaar toch wel heel mooie herinneringen aan die mensen."

Hoe ben je eigenlijk in die film terechtgekomen?
"Het verhaal gaat eigenlijk over hoe de Duitse geleerde Theodor Koch-Grunberg in het begin van vorige eeuw tal van wetenschappelijke expedities uitvoerde in het Amazonegebied. Toen hij ziek werd, zocht hij hulp bij de Indianen, maar die waren niet meer zo happig om een blanke te helpen, na wat de blanken hen allemaal hadden aangedaan."

"Een van de producenten had Borgman (de Nederlandse film van Alex van Warmerdam waarin Bijvoet de hoofdrol speelt, red.) gezien op het festival van Toronto en belde naar Ciro met de mededeling: 'Ik denk dat ik je man gevonden heb.' Ciro zat toevallig zelf op een festival in Argentinië waar Borgman ook draaide. Hij is toen onmiddellijk gaan kijken. En niet veel later contacteerde hij me via Facebook. Ik dacht eerst dat hij bij de verkeerde man terechtgekomen was."

Jan Bijvoet. Beeld Bob Van Mol

Maar hij wilde wel degelijk jou.
"Ja, hij heeft me toen het script opgestuurd en dat beviel me wel, net als zijn vorige film, The Wind Journeys, die ook al in Cannes getoond was. Ik kon wel zien dat die man iets te vertellen had. Maar een maand voordat we zouden beginnen te draaien, ben ik op eigen kosten toch even naar Colombia gevlogen omdat ik toch wilde weten met wie ik te maken zou hebben. Ik had geen zin om zes weken met een bullebak in de jungle te belanden. Gelukkig waren het allemaal warme mensen met het hart op de juiste plaats. Ciro is een hele rustige man die heel wijs is voor zijn leeftijd. Hij was pas 33 toen we daar in de jungle aan het draaien waren. Niets ging er als gepland. Er was de constante dreiging van het FARC en de natuur gedroeg zich ook niet altijd als een vriend."

Jij stond voor een ander probleem: al die talen.
"Ik dacht aanvankelijk dat ik Engels zou mogen spreken. Want het script dat me was opgestuurd, was in het Engels. Met hier en daar een zin in een Indiaanse taal. Maar toen ik daar was en vroeg wat ik met die Indiaanse zinnen aan moest, zei Ciro dat alles nog vertaald moest worden. Op dat moment had ik nog enkele weken. Het Duits ging redelijk, doordat ik ooit een jaar in Duitsland in een productie van Luk Perceval heb gestaan. Dat Spaans lukte ook nog. Maar die Indiaanse dialecten waren veel moeilijker. Ik heb er enkele weken dag en nacht op gezwoegd. Maar ik ben blij dat het me gelukt is."

Geloof je echt dat de film een kans maakt op een Oscar?
"Een op vijf. Zodra je genomineerd bent, zijn er geen verliezers meer. Toen Jagten genomineerd was als concurrent voor The Broken Circle Breakdown en La Grande Bellezza kreeg Mads Mikkelsen de vraag of hij triest zou zijn indien hij zou verliezen. Hij zei: 'Of we nu winnen of verliezen, de film zal er niet beter of slechter op worden.' En zo is het. We hebben een film gemaakt waar we trots op mogen zijn. Dat is het belangrijkste."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234