Dinsdag 29/11/2022

Marvel-comics

Is de Vlaming klaar voor de superheld?

All New X-Men, geïnspireerd op X-Men, en Uncanny Avengers (The Avengers). Beeld rv
All New X-Men, geïnspireerd op X-Men, en Uncanny Avengers (The Avengers).Beeld rv

Gaat Vlaanderen eindelijk overstag voor superhelden? Standaard Uitgeverij brengt deze week Marvels modernste superhelden op de markt. En dat terwijl het verleden aantoonde dat het genre bij ons niet erg geliefd was.

GEERT DE WEYER

"Ja, natuurlijk is het een risico, maar is dat niet de essentie van ondernemen?" Ellen van Schaik, business manager van Standaard Uitgeverij/WPG, heeft haar huiswerk gedaan. In de rest van de wereld knokten Superman en Batman zich moeiteloos een weg naar de top, maar in het Nederlandstalige gebied strandden alle pogingen daartoe.

Tot de jaren 70 werden superheldencomics bij ons letterlijk vertaald: Spider-Man ging door het leven als Spinneman, Hulk als De Woeste Bonk en Iron Man als Staalman. Maar de belangstelling was mager.

De oerknal

Een eerste verdienstelijke poging om onze contreien van comics te voorzien was die van het Nederlandse Juniorpress. Tussen 1979 en 2007 publiceerden zij in ons taalgebied met success Marvel-comics. Slecht papier, een nietje erdoor, belabberde vertalingen en klaar was Kees.

"Voor mijn generatie was Juniorpress de oerknal", zegt Steven Claes (33), oprichter van Brainfreeze, een site over popcultuur, gespecialiseerd in comics. Hij betreurt de teloorgang van Juniorpress. De lezer haakte af door een te veel aan titels, distributiebedrijf AKO bemoeide zich inhoudelijk, advertenties bleven uit en het publiek bleek te klein. "De rechten gingen daarop naar Panini", zegt Claes. "Zij zijn befaamd voor hun stickerboekjes, maar met de uitgaven van Marvel en DC Comics hebben ze tien jaar lang niets gedaan." Ook andere kleinere initiatieven liepen op niets uit.

Tot nu? Begin 2014 trok WPG naar Italië voor een gesprek met Panini, wereldrechtenhouder voor het sublicenseren van Marvel USA. "Op Humo na, dat onlangs enkele Marvel-comics als actiestrip uitgaf, zijn wij nu de eerste Belgische uitgever van Marvel", zegt Ellen van Schaik. "Disney en Marvel waren al een hele tijd vragende partij, want dankzij hun films leeft het meer dan ooit. Ook bij ons."

Deze week verschijnen de eerste vier comics in een oplage van 10.000 exemplaren. Dat het superhelden-universum zo complex is geworden dat niemand door het bos de bomen nog kan zien, erkent Van Schaik. Om het nieuwe lezers makkelijker te maken werd daarom gekozen voor Marvel Now! De zonet verschenen verhalen luisteren daarbij niet langer naar de naam Spider-Man, The Avengers of X-Men, wel naar All New X-Men, Uccanny Avengers en The superior Spider-Man.

Claes verduidelijkt: "Met het lanceren van Marvel Now! in 2012 werden alle reeksen heropgestart zonder de voorgeschiedenis te verloochenen. De gedachte erachter was om nieuwe lezers, die dankzij de films geïnteresseerd raakten maar er door de talloze verhaallijnen niets meer van begrepen, een ideaal instappunt te geven."

The Superior Spider-Man. Beeld rv
The Superior Spider-Man.Beeld rv

Dat WPG net die reeks oppikt ziet Claes als een mogelijk succes. "Op dit moment geeft ook RW Lion de DC Comics in het Nederlands uit, maar hun uitgaven zijn dure graphic novels voor een volwassen publiek. Of dat werkt? Hm. WPG pakt het beter aan door met Now! op een jonger publiek te mikken én de prijs laag te houden. Acht euro voor een comic van 71 pagina's is bijna een koopje in vergelijking met de Amerikaanse comics van 4 dollar voor 22 pagina's."

Bij Standaard Uitgeverij klinkt het dat de comics complementair zijn op hun bestaande fonds, "omdat het toch iets helemaal anders is dan onze gevestigde waarden zoals De Kiekeboes of Suske en Wiske".

Claes herinnert intussen aan de 50.000 bezoekers van de recente FACTS-beurs voor sciencefiction-, strip-, fantasyliefhebbers. "Dus superhelden niet geliefd bij ons? Hm."

Superhelden van Belgische makelij: bijna onbestaande

Met werkelijk alle stripgenres maakte België internationaal furore. Behalve één: het superheldengenre. Een van de eerste Belgische superhelden was Le Chat van Greg, een superheld in een kattenkostuum die in 1953 in het stripblad Heroïc Albums verscheen. De superheld die het meest furore maakte verscheen in 1960 en was een jongetje. Zijn naam: Steven Sterk. Hij beschikte over bovennatuurlijke krachten, maar een simpele verkoudheid kon van Steven opnieuw een gewoon jongetje maken.

Willy Vandersteen speelde met het genre in zijn Suske en Wiske-albums, zoals Watman, een persiflage op Batman. En zijn krachtpatser Jerom was natuurlijk ook geïnspireerd op een echte superheld. In de jaren zestig kreeg hij zijn eigen reeks: Jerom de gouden stuntman. Daarin werd de knipoog naar de Amerikaanse superhelden nog wat groter. De eerste echte, op Amerikaanse leest geschoeide superheldenreeks was J.Rom, geïnspireerd op Jerom de gouden stuntman, maar naar de moderne tijd overgeheveld, boordevol actie en geweld.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234