Donderdag 16/09/2021

DM ZaptSasha Van Der Speeten

In ‘Summer of Soul’ is de zwarte trots haast tastbaar

Sly & The Family Stone op het Harlem Cultural Festival in 1969, in de docu 'Summer of Soul'. Beeld Disney+
Sly & The Family Stone op het Harlem Cultural Festival in 1969, in de docu 'Summer of Soul'.Beeld Disney+

Sasha Van der Speeten zet de blik op oneindig. Vandaag: Summer of Soul.

Lof, wierook en mirre te over in de internationale pers voor Summer of Soul, de muziekdocumentaire van Ahmir ‘Questlove’ Thompson. Terecht. Uit veertig uur verloren gewaand archiefmateriaal compileerde die Amerikaanse dj en muzikant een krachtig tijdsdocument dat kan wedijveren met om het even welke gelijkaardige muziekfilm. Thompson lardeert de concertfragmenten met getuigenissen van festivalgangers en met die van de nog levende artiesten die op de affiche stonden van het Harlem Cultural Festival in 1969. Onder die banner werd dat jaar een reeks zomerconcerten georganiseerd in het Mount Morris Park in Harlem, New York. Jawel, dezelfde zomer als die van het wereldberoemde Woodstock-festival, dat uiteindelijk met alle publiciteit ging lopen.

Een cameraman die het festival in Harlem had gefilmd en aan de media probeerde te verkopen, werd overal wandelen gestuurd. Niemand was geïnteresseerd in wat de man “the black Woodstock” noemde. Daardoor verdween het Harlem Cultural Festival tussen de plooien van de tijd. Tot Questlove in 1997, op tournee in Japan met zijn band The Roots, op een televisiescherm in het Soul Train Café in Tokio een bootlegfragment zag van een obscuur concert van Sly & The Family Stone. Bij navraag ontdekte hij de herkomst van de show en kreeg prompt de vraag voorgeschoteld of hij een film over het festival wilde samenstellen en regisseren.

Het bevreemdende aan Summer of Soul is niet zozeer de impressionante stroom aan Afro-Amerikaanse muziekiconen. Of de beelden van een drummende Stevie Wonder. Het is het samenvallen van tijdgeesten dat bij momenten doet huiveren: Summer of Soul brengt de boomergeneratie en die van Gen Z dichter bij elkaar. Je voelt het bij de beelden die het repressieve beleid van de regering-Nixon belichten, van het groteske racisme dat open en bloot Amerika verziekte, van studentenprotesten tegen het conservatieve angstdenken en tegen het onderdrukken van minderheden. Fast forward naar de jaren van Trump, alt.right, #MeToo en Black Lives Matter en het akelige gevoel bekruipt je dat de geschiedenis zich herhaalt.

Niet verwonderlijk is de zwarte trots haast tastbaar in Summer of Soul. Een park bomvol Afro-Amerikanen die op een kantelpunt in de geschiedenis de meest exquise uitingen van hun cultuur beleven? Dat is als “een roos die door cement groeit”, zoals een van Questloves interviewees het stelt. De historische waarde van deze film is niet verwonderlijk gigantisch, zeker in tijden waar een jonge generatie beseft dat de zwarte geschiedenis al eens werd genegeerd, verdraaid of gewist door de witte machthebbers.

“Je stopt herinneringen weg en soms weet je niet meer of ze wel echt zijn”, zo getuigt een ontroerde Musa Jackson, die er als vijfjarige bij was in Harlem in ’69. “Maar deze film bevestigt dat het is gebeurd. Ik ben dus niet gek!”

Summer of Soul is te zien op Disney+

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234