Zondag 08/12/2019

Theaterrecensie

In ‘Dragón’ zet de theaterwereld zichzelf te kakken ★★★★☆

Luis Cerda, Francisca Lewin en Camila González, de acteurs uit ‘Dragón’. Beeld Eugenia Paz

Welke socio-politieke problemen kun je als kunstenaar aankaarten op het podium? Die vraag stelt de Chileense theatermaker Guillermo Calderón zich in het scherpe en gevatte Dragón, dat de theaterwereld fileert én tegelijk toont dat artiesten niet in een ondoordringbare bubbel leven.

Het werk van de Chileense theatermaker en scenarist Guillermo Calderón – hij schreef, onder andere, het scenario voor de gelauwerde films El Club en Neruda – was vorig jaar al in Brussel te zijn. Zijn activistische stuk Mateluna, over een politiek gevangene in Chili, was een ronduit pamflettaire voorstelling. Een jaar later stelt hij zich in Dragón de vraag of kunstenaars zich wel echt op een zinnige manier kunnen mengen in het socio-politieke debat.

Het decor is dat van een snackbar op de Plaza Italia in Santiago, in het hart van de Chileense theaterwereld. De leden van het performancecollectief El Dragón bereiden er hun nieuwe voorstelling voor. Ooit waren ze “een driekoppige draak”, maar kernlid Alejandra heeft, na “een crisis met kunst”, het collectief verlaten om water te zoeken in de Chileense woestijn. Een nieuwe assistente moet de leemte die Alejandra liet invullen, maar ze confronteert de twee kunstenaars vooral met hun eigen tunnelvisie.

Vormelijk is Dragón een eenvoudige, bijna oerklassieke voorstelling, maar inhoudelijk is het een genadeloze filering van de kunstwereld. El Dragón wil in hun performances élk probleem aanklagen: klassenongelijkheid, politieke terreur in Brazilië, racisme jegens Afrikaanse immigranten, noem maar op. Tegelijk worden ze geconfronteerd met de vaststelling dat ze vooral applaus willen bij een bourgeois publiek en de programmadirecteurs van de Biënnale van São Paulo. Kunnen deze performers eigenlijk wel vragen stellen over problemen waarmee ze zelf nauwelijks in contact komen?

'Dragón' van Guillermo Calderón. Beeld María Paz González

Parodie?

In de verschillende lagen van de tekst stelt Calderón niet alleen zijn eigen werk in vraag, maar meteen ook dat van zijn collega’s in de cultuursector. Om van het publiek zelf nog maar te zwijgen. In tijden waarin het kunstenveld onder druk staat, is dat gewaagd – schep je geen koren op de molen van populistische politici? – maar ook verfrissend. Dragón is geen ongenuanceerde aanklacht: het is een uiterst goed geschreven, scherpe en vooral ook grappige voorstelling waarin prangende vragen worden gesteld. Conclusies laat hij over aan de aandachtige en kritische toeschouwer.

Voor de acteurs is het soms moeilijk om het juiste register te vinden in deze voorstelling, die balanceert tussen parodie en oprechtheid, maar vooral Francisca Lewin (als Alejandra en “de sadiste”) slaagt met glans in die evenwichtsoefening. En, wat misschien nog opvallender is: met zijn anderhalf uur durende portie zelfkritiek bewijst Calderón dat theater wel degelijk een belangrijke, kritische stem kan hebben in het maatschappelijke debat. Zeker nu de kunsten daarin centraal staan.

Gezien op Próximamente, KVS, Brussel. Op 3 en 4 december in deSingel, Antwerpen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234