Zaterdag 04/07/2020

Perfume genius

"Ik walg van mijn eigen lichaam"

Beeld rv

Op de hoes van 'Too Bright', de nieuwe, derde cd van Perfume Genius, poseert zanger Mike Hadreas in vrouwenkleren. Een kleine, kwetsbare man die op het eerste gezicht weinig blauwe plekken met zich meedraagt. Maar achter de make-up gaat een tragisch verhaal schuil.

Met zijn eerste twee cd's bouwde Mike Hadreas alias Perfume Genius een reputatie op als een artiest die het hart op de tong draagt. Hij schrijft krachtige, vaak introverte liedjes, waarin zijn eigen emoties gedissecteerd worden met de precisie van een hartchirurg. Het leverde Hadreas naast twee begeesterende platen een rabiaat legertje volgelingen op dat, zeker na het inmiddels twee jaar oude 'Put Your Back N 2 It', alsmaar groter werd, en nu 'Too Bright' er is wellicht nog zal groeien.

De derde worp van Perfume Genius blijkt alleszins Hadreas' meest extraverte tot nog toe, maar een lachebekje is hij nog steeds niet. De songs gaan over uit elkaar gespatte illusies, het hazepad kiezen als je daar zin in hebt, en de mensen die een hekel aan je hebben recht in de ogen kijken. Verder probeert de zanger - die lijdt aan de ziekte van Crohn - zich comfortabel te voelen in zijn eigen lichaam, iets wat hem kennelijk nog steeds moeite kost. 'I wear my body like a rotten peach', klinkt het ergens. 'You can have it if you handle the stink'.

"Voor buitenstaanders komt dat vast heel extreem over", zegt Hadreas wanneer we elkaar ontmoeten in een Brussels café. "Maar het geeft precies weer welke band ik met mijn lichaam heb. Het is raar om in een lijf te leven waar ik vaak geen vat op heb, en dat vaak ook niet wil meewerken. Die ziekte heeft er zeker toe bijgedragen dat ik mezelf vaak in een slachtofferrol heb geduwd. Bijgevolg zijn veel van mijn songs vanuit dat perspectief geschreven. Het doet er ook niet toe of ik gezond leef of me helemaal laat gaan: het heeft er geen enkele impact op. Meer nog: soms voelde ik me beter toen ik nog veel dronk. Misschien ook wel omdat de alcohol alles wat verdoofde."

Hadreas heeft altijd al geworsteld met verslavingen. "Druggebruik wordt vaak geromantiseerd. Ook door mezelf."Beeld Redferns / Getty

Zelfdestructie

Wie de loopbaan van Perfume Genius wat gevolgd heeft, weet dat Hadreas een aanleg voor verslavingen en zelfdestructie heeft. Het merendeel van zijn tienertijd nam hij drugs, maar de zanger werd weer clean toen hij zijn schildersbestaan opgaf voor een carrière in de muziek. Maar nadat de tweede Perfume Genius-plaat er was, verviel Hadreas opnieuw in oude gewoontes. Het valt op hoe open en oprecht hij daar vandaag over praat.

"Ik ben iemand die graag de nadruk legt op de dingen waar ik me het meest voor schaam. Een beetje contradictorisch, misschien. Maar ik betrap mezelf erop dat het bevrijdend werkt. Ik ben destijds beginnen drinken omdat ik dacht op die manier makkelijker mezelf te kunnen zijn. De roes van de alcohol voelde... juist. Net zoals de muziek dat nu ook doet."

Hadreas probeert zijn leven vandaag op de rails te houden, maar geeft toe dat de weg naar een gezonder bestaan vol valkuilen en boobytraps ligt. "Ik ben langer verslaafd geweest dan ik clean ben. Drugs zijn voorlopig nog meer mijn comfort zone dan wat als 'normaal' wordt beschouwd. Het voelt ook alsof ik bij elke emotionele tegenslag meteen weer zou kunnen hervallen. Eén slechte beslissing, en ik ga zo weer de zelfdestructieve toer op. Dat is een deel van mijn karakter. De walging van mijn eigen lichaam, de voortdurende drang om alles wat ik heb opgebouwd in duizend stukken te slaan: het monster slaapt, maar is verre van bedwongen. Ik moet dus voortdurend op mijn hoede blijven. Eigenlijk doet het er niet toe hoe goed mijn leven is. Ik zou willen dat ik positiever zou kunnen zijn, maar ik neig helaas veel meer naar het donker dan naar het licht."

Ik vraag hem of hij gelukkig zijn dan als een opgave beschouwt. Daar moet de zanger lang over nadenken. "Het kost me vooral moeite om dankbaar te zijn", zegt hij uiteindelijk. "En dat is een karaktertrek die ik haat aan mezelf. Ik zit voortdurend door mijn gedachten te graven, en laat mezelf niet toe om blij te zijn met alles wat me overkomt. Dat is net het dubbelzinnige: ik zou blij moeten zijn met de erkenning, maar tegelijk neemt de twijfel er alleen maar door toe. En tegelijk is het uiteraard net die twijfel die de creativiteit aanscherpt."

"Sommige mensen denken dat je een drugverslaafde moet zijn om gedeprimeerde, melancholische muziek te maken. Ik kan nu uit eigen ervaring zeggen dat dat niet klopt." Hij moet er zelf haast om lachen. "Druggebruik wordt vaak geromantiseerd. Ook door mezelf, omdat ik er sowieso aanleg voor heb. Maar de waarheid is dat het veel werk en toewijding kost om nieuwe dingen te creëren. En die toewijding heb ik nooit kunnen opbrengen als ik high was." Zou hij nog songs kunnen schrijven mocht het geluk hem plots helemaal in zijn greep krijgen? "Ik denk van wel," klinkt het aarzelend en zonder veel overtuiging. "Ik ga mezelf alleszins niet met opzet down houden. Alleen: voorlopig heb ik geen enkel idee hoe ik dat zou moeten aanpakken."

Beeld rv

Queen

Voor iemand die op het podium een erg timide indruk maakt, en zich ook in zijn songs onveranderlijk van zijn meest breekbare kant laat zien, blijkt Hadreas in de omgang verrassend vlot gezelschap. Hij is grappig, niet vies van een zuchtje zelfspot, en waar je verwacht dat er na elke vraag lange, ongemakkelijke stiltes zullen vallen, blijkt - op een paar uitzonderingen na - net het omgekeerde waar. "Bij mensen die mijn muziek niet kennen, klap ik meteen dicht", legt hij uit. "Maar omdat ik merk dat je de platen beluisterd hebt, valt het me gemakkelijker om over mezelf te praten. Dan neemt mijn zelfzekerheid toe. Die muziek behoort tot de zeldzame dingen waar ik echt trots op ben."

Zijn achtergrond, zo blijkt later in het gesprek, is uitgesproken conservatief. Zijn grootmoeder zat in de senaat voor de Republikeinen. Zijn moeder vocht zich vrij en zocht haar eigen weg. "Ze had heel makkelijk bitter en cynisch kunnen worden, want ze is opgegroeid in een klein dorp en heeft het flink te verduren gehad. Maar ze is altijd optimistisch gebleven. Ze heeft me nooit het gevoel gegeven dat ik iets zou kunnen doen waardoor ze niet meer van me zou houden. Toen ik nog schilderde, had ze daar wel wat moeite mee, maar dat kwam vooral omdat ik bloed gebruikte in mijn werk. De muziek vindt ze wel goed, al moet het soms heel ongemakkelijk zijn om naar nummers te luisteren waar haar zoon zijn hele interne huishouding binnenstebuiten draait. Ik schrijf openlijk over homoseksualiteit, pedofilie, seksueel misbruik en zelfhaat. Maar ze blijft me steunen. Mijn vader ook, al heeft het hem wel wat meer moeite gekost. Hij is heel zakelijk ingesteld en was in eerste instantie niet overtuigd dat muziek de juiste keuze was. Maar sinds de vorige plaat is hij helemaal mee."

Op 'Too Bright' - de titel is ironisch, of wat dacht u - heeft hij het over onderwerpen die niet vaak aan bod komen in popmuziek. Zo is 'I'm A Mother' een gefantaseerd verhaal van een homoseksuele man die ervan droomt om helemaal in zijn eentje een kind op de wereld te zetten. "Mijn eigen moeder denkt nog altijd dat ik vroeg of laat een kind zal hebben. Mijn partner zou ook niets liever willen. Zelf had ik daar tot voor kort nog nooit over nagedacht. Ik zag mezelf nooit als vader. Nog steeds niet, eigenlijk. Ik bedoel: ik zou wel kinderen kunnen hebben, maar niet op een natuurlijke manier. Dat besef is gewikkeld in een dikke laag tristesse, want eigenlijk wordt me dat ontzegd omdat ik ben wie ik ben: een homo."

Ook in de single 'Queen' staat zijn homoseksualiteit centraal. Als er één thema is dat de songs met elkaar verbindt, dan is het het verlangen om aanvaard te worden. Hij knikt. "Vroeger vroeg ik respect, maar op deze plaat eis ik het op. In de songs komt een versie van mezelf aan het woord die veel sterker is dan ikzelf. Je hoort wie ik zou willen zijn. En door die songs avond na avond te zingen hoop ik die persoon beetje bij beetje te worden. In die zin is 'Queen' het sleutelnummer van de cd. Ik merk nog altijd dat mijn aanwezigheid anderen zich ongemakkelijk doet voelen. Zeker in de zuidelijke staten van de VS. Daar zijn ze bang van me omdat mijn nagels gelakt zijn en ik vrouwelijke kleren draag. Ik hoef maar een pompstation binnen te stappen, en je hebt er altijd die meteen een stap achteruit zetten. Het enige wat ik kan doen, is mijn schouders ophalen. Wie bang van mij is, heeft zelf een probleem. Want ik ben gewoon mezelf. Wat denken ze dat ik ga doen? Hen in de kont naaien? In hun huis binnenbreken en alles roze schilderen? Er zijn honderden stereotypen over homoseksuele mannen, maar geen ervan heeft met geweld te maken, toch?"

Precies door dit soort songs heeft Perfume Genius een publiek gevonden dat hem op handen draagt en hem als een vertrouwenspersoon beschouwt. "Ik probeer gewoon nummers te schrijven die ik als tiener zelf had willen horen. Ik krijg veel boodschappen van mensen die zich in songs herkennen, en me soms dingen toevertrouwen die ze hun beste vrienden niet durven vertellen. Ik beschouw het als mijn plicht om daar op een verantwoorde manier mee om te gaan. Het geeft zin aan mijn leven en aan mijn muziek. Als ik een nieuw nummer aan het maken ben, vraag ik me af of ik er iemand mee zou kunnen helpen. Dat dwingt me om nog dieper, nog persoonlijker te gaan. Maakt dat me tot een rolmodel? Dat vind ik een rare gedachte. Het idee dat anderen naar me opkijken, en mijn doen en laten volgen... Enerzijds flatteert het me wel, anderzijds is het net zo goed een beklemmend gevoel. Al ben ik natuurlijk wel blij dat ik met mijn muziek kennelijk een verschil kan maken."

'Too Bright' is uit bij Matador. Op 14/11 komt Perfume Genius naar het Depot in Leuven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234