Zondag 19/05/2019

Reportage

“Ik ben een fatalist, maar ik heb hoop”: in de Seefhoek van Tourist LeMC

Beeld Joris Casaer

Johannes Faes heeft een misleidende artiestennaam: Tourist LeMC is geen volgeling, maar de reisleider die Vlaanderen door kleinkunstland neemt. Op zijn nieuwe, derde album Wij begrijpen mekaar bewijst de Antwerpse troubadour dat het einde van zijn excursie nog lang niet in zicht is.

“Wat vindt ge ervan?”

Johannes Faes kijkt ons met een indringende blik aan. We hebben den Tourist nog geen halve minuut eerder de hand geschud, wanneer hij ons meteen op de rooster legt. “Ik hecht gewoon veel belang aan andermans mening”, sust hij wanneer we ‘Euh, erg goed’ stamelen. Het was niet gelogen: We begrijpen mekaar is het beste werk van Tourist LeMC tot dusver, met ‘Barbaren’, ‘Oprechte leugens’ – met Alice on the Roof in ’t Antwaarps – en ‘Tramontane’ als absolute uitschieters. En dan is er nog successingle ‘Spiegel’ met Raymond van het Groenewoud, dat het tot zijn eigen verbazing nóg beter doet dan ‘Horizon’, de monsterhit uit zijn vorige album En route.

Johannes Faes verwelkomt ons op het De Coninckplein, de toegangspoort van de Seefhoek, de volksbuurt waar Faes in Tourist veranderde. Als vijfjarige belandde hij in deze arbeiderswijk met zijn ouders, als twintiger keerde hij de multiculturele wijk de rug toe. Hier werd een kind een
kastaar, vervolgens een sinjoor en uiteindelijk een artiest. Tourist LeMC woont intussen in Hoboken, maar de Seefhoek – en Antwerpen in een groter kader – blijft het decor van zijn volksliederen. Ook op zijn nieuwe langspeler.

“Bon, gaan we een toereke doen?”, veert de zanger recht. Hij wil ons kort rondleiden in de buurt waar elke straathoek een verhaal heeft. Toen Johannes Faes en zijn gezin hier terechtkwamen was er een enorme stadsvlucht aan de gang. Belgische gezinnen ruilden Stuivenberg, zoals de wijk ook heet, in voor de stadsrand. Mensen van vreemde origine kwamen op hun beurt hier thuis. De Seefhoek wordt sindsdien afgeschilderd als een slechte wijk, maar de diversiteit in de straat was voor Tourist LeMC een rijkdom. “Hier ben ik volwassen geworden. Ik heb in de Seefhoek mijn jeugdigheid achtergelaten, samen met de buurt”, mijmert hij wanneer we door de Lange Beeldekensstaat dwalen.

Buurmeisje

Terwijl Tourist hier jarenlang een habitué was, keert de straatdichter dezer dagen niet vaak terug naar zijn roots. Al zijn niet alle banden met de wijk doorknipt. “Mijn jongste broer woont hier nog, en in dit zorgcentrum werkt mijn moeder”, vertelt hij vooraleer iets verder aan een herenhuis te stoppen. “Hier hebben mijn grootouders lang gewoond. Ik heb mijn laatste twee jaren in de Seefhoek op deze zolderkamer doorgebracht. De ramen waren zo dun dat het leek alsof de junkies op straat naast mij in bed lagen. Dat illustreert hoe het leven hier was.”

Twee huizen verder houdt Johannes Faes opnieuw halt. Hij begint spontaan te grinniken. “Hier woonde mijn huidige vrouw”, legt hij uit. Hij schreef er een nummer over: ‘Als ge wilt vrijen’ staat op zijn debuutplaat Antwerps testament uit 2010. “Dat nummer was een ode aan een volkslied van de Seefhoek. Het komt erop neer dat als je iemand zoekt, je best in je eigen buurt vist. Dat heb ik dan ook gedaan.” Vandaag heeft Tourist LeMC twee kinderen met de vrouw die ooit zijn buurmeisje was. Misschien keren ze samen wel terug naar de côté die hen samenbracht. Misschien, ooit. “Deze wijk is volks en slaapt nooit, en dat heeft zijn charme. Maar ik ben blij dat wij nu rustig wonen.”

Stuivenberg is proper geworden, merkt hij op wanneer we de befaamde Handelsstraat binnenwandelen. “Zo zie je maar hoe de perceptie kan veranderen als je iets opknapt. Maar de ziel van de Seefhoek is nog steeds volks. Gelukkig maar.” Faes legt bevlogen uit hoe hij opgroeide in de straten van een wijk met verschillende gezichten. Sint-Jansplein was de Portugese buurt, Kerkhofstraat was van de  Turken en Oostblokkers en de Handelsstraat was Marokkaans getint. Maar de Seefhoek was geen makkelijke buurt om op te groeien, geeft hij toe. “Ik was geprivilegieerd, want ik kwam uit de middenklasse. Ik kwam elke avond thuis in een warm nest. Als je dat niet hebt wanneer je in zo’n ruwe wijk opgroeit, kan het mislopen.”

Tourist LeMC: “Ik ben de Seefhoek dankbaar voor de man en de artiest die ik hier ben geworden.” Beeld Joris Casaer

Tourist gidst ons langs zijn ouderlijk huis, blijft tien seconden staan, en zet verder koers. We vragen hem wat het mooiste cadeau is dat de Seefhoek hem heeft gegeven. Er volgt een lange stilte. “Ik ben de wijk dankbaar voor de man en de artiest die ik hier ben geworden. Stuivenberg heeft mij gevormd, door de vrienden met wie ik ben opgegroeid. En door multiculturele samenleving heb ik een breed referentiekader. De minder leuke aspecten zoals armoede en drugs leren je relativeren en het leven in perspectief plaatsen.”

Bullshitfilter

Tourist heeft de Seefhoek verlaten, maar zijn geest zal er tot de eeuwigheid in de straten ronddwalen. Hij laat hier sporen achter, hier komen zijn volksliedjes tot leven. Wat Wannes Van de Velde was voor generatie vroeger, is Faes voor generatie nu. Was hij ooit een onzekere jongen, dan is hij vandaag een man van het volk – letterlijk: wanneer we op het De Coninckplein staan zien we een grote foto van Tourist LeMC aan de bibliotheek hangen. Antwerpen hangt vol met posters van zijn stadstroubadour. “Eerlijk waar, ik geniet van mijn status als publieke figuur. Ik droom hier al mijn hele leven van. Als kind beeldde ik mij in dat ik in de plaats van The Notorious B.I.G. op het podium stond, nu sta ik daar echt”, glundert hij.

Tourist LeMC zit in een dankbare positie, breekt persoonlijke records en heeft een show in de Lotto Arena in het vooruitzicht. En je kan er gif op innemen: elke programmator wil zijn naam volgende zomer op zijn festivalaffiche zien pronken.

“Ik moet eerlijk toegeven dat het succes van En route verlammend was. Ik zag dat album als dé referentie, ik moest en zou beter doen, maar mezelf pushen werkte averechts. Ik heb mijn hoofd moeten leegmaken voor ik begon te schrijven.” Maar eenmaal en route, was er geen houden aan de sinjoor, die blij zal zijn als het album in de winkel ligt en hij uit zijn lijden wordt verlost. “Ik heb deze nummers al tienduizenden keren gehoord. Ze liggen al lang klaar om op het publiek losgelaten te worden. Ik hou ervan om feedback te krijgen op mijn werk. En wat als de reacties negatief zijn? Ik zou dat moeilijk kunnen vatten, want in mijn ogen is dit mijn beste album.”

Tourist LeMC: ‘Ik moest en zou beter doen dan ‘En route’, maar mezelf pushen werkte averechts.’ Beeld Joris Casaer

We begrijpen mekaar is naar eigen zeggen zijn beste werk, maar dat heeft hij niet enkel aan zijn pen te danken, verduidelijkt hij. “Ik wil graag benadrukken hoe groot de rol van Youssef Chellak is”, steekt hij de loftrompet over de producer van En route en nu ook van zijn derde langspeler. “Hij weet welke soundtrack mijn teksten nodig hebben, want zo werkt het: ik schrijf de tekst, hij zorgt voor het geluid. Youssef is een genie met een uitstekende bullshitfilter. Wij begrijpen mekaar.”

Stabiliteit

Faes is de zelfverklaarde fatalist die zichzelf, zijn stad en haar inwoners openlijk in vraag stelt. Die doemdenker huist nog steeds in zijn lichaam, maar neemt minder snel de pen over. “Ik was inderdaad een grotere pessimist voor ik vader werd”, geeft de Antwerpenaar toe. Hij klinkt milder op We begrijpen mekaar. “Welkom, nieuw leven / Leer mij terug zien / Help mij betreden, een andere dimensie”, zingt Tourist LeMC in ‘Welkom’.

Vindt de zanger zelf dat zijn muziek warmer is? “Misschien heb je wel gelijk. In het begin schreef ik ruwere teksten. Ik weet dat mijn eerste fans die tijden missen, maar ik heb intussen een leeftijd waarop je niet langer de stoere gast moet uithangen. Schelden wil ik sowieso vermijden, want daar stoor ik mij mateloos aan in hiphop. Ik maak gewoon wat ik zelf wil horen: ik ben het grootste referentiepunt van Tourist LeMC.”

Maar ondanks dat er nog steeds donkere wolken samen troepen in zijn muziek, is er altijd een lichtpunt. “Ik krijg vaak te horen dat er hoop in mijn liedjes schuilt, en daar kan ik volledig inkomen. Ik heb enerzijds een donker wereldbeeld – ik negeer de negatieve zaken niet en daar schrijf ik graag over – maar ik probeer te allen tijde hoopvol te zijn. Ik heb wel degelijk hoop in het leven. Als de teksten te donker zijn, maken we de muziek luchtig om dat te compenseren. Ik probeer een goede balans te vinden tussen licht en donker. Die balans moet er ook in het leven zijn.”

De carrière van Tourist LeMC is het equivalent van een bergrit in de Tour de France. Hij heeft in ijltempo de top van een col buiten categorie bereikt, met Antwerpse chansons over een dertiger uit en in ’t Stad. Maar ondanks dat hij successen boekt, blijft Faes werkzaam in de sociale sector. “Ik voel mij 100 procent artiest, maar voor mijn eigen gemoedsrust heb ik beslist om deeltijds te blijven werken. Ik vind het ook belangrijk om geen voeling te verliezen met de normale wereld. Ik wil mensen blijven ontmoeten, ik wil werkzaam blijven in de sector – zo krijg ik ook input voor mijn teksten. Ik ben iemand die stabiliteit nodig heeft. Een warmte thuis, een goede omkadering. En stabiel succes? Dat zou heel mooi zijn.”

We begrijpen mekaar van Tourist LeMC is nu uit bij Universal. Hij speelt op 18/1 in de Lotto Arena, Antwerpen. tourist-lemc.be

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.