Dinsdag 23/07/2019

Recensie

'Humanz' van Gorillaz: mixtape voor een waanzinnige wereld

Op weg naar een mogelijke ondergang bouwt de cartoonband rond Damon Albarn en Jamie Hewlett op Humanz een onrustig feestje in zesentwintig hoofdstukken. Het duurt mogelijk even voor je helemaal je draai kan vinden in deze nieuwe Gorillaz. Maar na een tiental luisterbeurten gaan wij alleszins overtuigd dansend hun nieuwe wereld tegemoet - of stevenen we toch af op de Apocalyps?

Gorillaz Beeld Gorillaz

Ze zijn zes of zeven jaar afwezig geweest. Een eeuwigheid volgens de wetten van de popmuziek. Maar kan je dat de masterminds achter Gorillaz echt verwijten? Tuurlijk niet. Damon Albarn componeerde in de tussentijd een opera, zette zijn schouders onder de reünie en comebackplaat van Blur, bracht ook nog een fraaie soloplaat uit, en ging met Flea op zwier in Rocket Juice and the Moon. Bovendien boterde het ook even niet meer tussen Albarn en tekenaar Hewlett, wat de lange wachttijd ongetwijfeld mee beïnvloedde.

Maar goed: zeven jaar na Plastic Beach (2010) en drie jaar nadat de eerste hand werd gelegd aan zijn opvolger, is Humanz een feit. Tijdens de opnames vroeg Albarn de gastmuzikanten om zich het moment voor te stellen, waarop de wereld finaal naar de knoppen zou gaan. “De dag dat Trump verkozen wordt” gaf hij grappend mee als uitgangspunt. Die fixatie liet zich twee jaar geleden ook al voelen, toen Albarn “Don’t fall for Donald Trump / He’s such a chump” binnensmokkelde in een live-versie van Blurs ‘Tender’. 

Oranje schaduw 

Maar toen haalde de realiteit zijn grap in. Alle verwijzingen naar de gitzwarte fantasie waar The Donald president zou worden, werden meteen van het album gezwierd, al hangt diens oranje schaduw wel over deze plaat, die vaak aanvoelt als een mixtape-de-luxe.

De dreiging van de Apocalyps is ook voelbaar in de meeste songs. Hoe de mens zijn eigen ondergang afdwingt, lijkt dan ook de dominante invalshoek op Humanz. “The sky’s falling, baby, drop that ass before it crash,” hoor je Vince Staples bijvoorbeeld rappen in 'Ascension’, waarna hij je hart doet verkillen met een boodschap van geweld, misbruik en racisme: "This the land of the free/Where you can get a glock and a gram for the cheap/Where you can live your dreams long as you don't look like me/Be a puppet on a string hangin' from a fuckin' tree."

Elders hoor je Pusha T dan weer rouwen en bidden in ‘Let Me Out’, waarna Mavis Staples je met de moederlijke raad om de oren slaat dat “change is coming/Best be ready for it." Benjamin Clementine hoor je op zijn beurt de gospel belijden in een song die de cynische titel ‘Hallelujah Money’ mee kreeg.

Andere songs verwijzen naar demagogie, of naar alt-right dat gelooft dat China achter de opwarming van de aarde zitten. Ook de westerse inmenging in het middenoosten, de kwalijke uitwassen van kapitalisme en het bouwen van muren krijgen een knauw.

Wolkenkrabber naar een nieuwe wereld

Maar ondanks de zwaarwichtige en zwaarmoedige teneur van Humanz, wordt de de sfeer nooit echt grimmig. Dat ligt vooral aan de upbeat productie van Albarn, The Twilight Tone en Remi Kabaka. De mijmerende sfeer van Plastic Beach ruimt plaats voor een feestelijk klinkende mixtape, die haaks staat op de cynische ondertoon: alsof de cartoonband besloten heeft om te dansen op weg naar het eind der tijden. De funky soul van 'Strobelite’ en ‘Andromeda’ helpen daarbij, maar tegelijk wekken ook de interludia al eens het gevoel dat je met de lift in een wolkenkrabber naar een nieuwe wereld vlucht. Of gaan we na het feestje in het penthouse toch de Apocalyps tegemoet? De toekomst lijkt zelfs na het lichtjes melige ‘Circle of Friendz’ - kumbaya nog aan toe - onzeker.

Imposante gastenlijst

Op vocaal vlak lijkt Albarn zijn alter ego 2-D meer dan ooit naar het achterplan te dringen. In tegenstelling tot vroegere, briljante singles als ‘Clint Eastwood’, ‘Feel Good Inc’ of ‘D.A.R.E.’, neemt hij nog zelden het voortouw als zanger. Méér nog: het duurt zelfs tot de vierde song - het superieure ‘Saturn Barz’ - vooraleer zijn aanwezigheid wezenlijk opvalt op Humanz.

Om zijn 17-jarige dochter Missy te imponeren, liet Albarn dan ook liever haar favoriete rappers Vince Staples en Danny Brown schitteren. De gastenlijst oogt trouwens alwéér imposant. Zo mocht Grace Jones urenlang improviseren voor ‘Charger’, tot curator Albarn zich tevreden stelde met het creepy “I am the ghost, I am the soul” en een angstaanjagende lach van deze buitenaardse diva. Verder draaft De La Soul opnieuw op, die een “pluk de dag”-mentaliteit op een onbehouwen beat stansen in ‘Momentz’.

Nog opmerkelijker: hoewel zijn naam niet opduikt in de credits, zingt ook Noel Gallagher mee op deze plaat. In de jaren ’90 was de songschrijver van Oasis nochtans gezworen aartsvijand van Blurs frontman: “Ik zou willen dat Damon Albarn AIDS krijgt en sterft”, was toen één van zijn minder fraaie bon-mots. Maar nu ze allebei aanhuppelen tegen de vijftig, klinkt het plots verzoenend: “We’ve got the power to be loving each other / No matter what happens.” Ook Jehnny Beth van Savages doet haar duit in het zakje tijdens die song.

Ondanks die gastenlijst en overvloed aan nieuwe songs, duurt het niettemin even voor de plaat zich wil nestelen in je gemoed. Daarmee krijg je aanvankelijk de indruk dat Humanz de duimen moet leggen voor de prachtige voorgangers Demon Dayz en Plastic Beach. Maar geef deze mixtape voor een waanzinnige wereld een paar draaibeurten de tijd om zich volledig te ontplooien. Het eind van de wereld zit er ook weer niet zò gauw aan te komen.

Humanz is gisteren verschenen bij Parlophone / Warner.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden