Donderdag 14/11/2019

Muziek

Hoe hiphop dit jaar - terecht - definitief de wereld veroverde

Anderson .Paak op Pukkelpop afgelopen zomer. Beeld Stefaan Temmerman

Hiphop werd ons aller moedertaal in 2016. Niet alleen regende het fantastische hiphopplaten, de karakteristieken van het genre nestelden zich in ons alledaagse leventje, van bij Taylor Swift over de Elektropedia Awards tot op Radio 1. Whaddup?, zouden we bijna zeggen.

Zeker, 2016 was een gouden jaar voor de hiphop maar was 2015 dat ook al niet? Vorig jaar bracht de Californische hiphopprins Kendrick Lamar immers zijn grensverleggende tweede plaat To Pimp a Butterfly uit. Getalenteerde vazallen als A$AP Rocky, Vince Staples, Joey Bada$$, Big Sean en Action Bronson kwamen eveneens met hun beste werk op de proppen.

Hoe veelbetekenend bovengenoemde output ook moge zijn, ze vormt slechts een voorzet voor de exuberante stortvloed aan uitstekende hiphopplaten van het voorbije jaar én voor de nagenoeg totale inbedding van hiphop in de mainstreammedia. In 2016 hoorde u hiphop op plekken waar het genre nog maar een jaar geleden quantité négligeable was. Op rockwedstrijden bijvoorbeeld, waar rappers altijd eerder een doekje voor het bloeden waren, maar waar ze nu laureaat worden. Ratelende trapbeats duiken op in de meest cheesy pophits. Jonge hiphoptalenten als Coely maken zich klaar om de BV's van morgen te worden.

Zelfs Radio 1 neemt tegenwoordig hiphop op in zijn dagplaylists: toch een zender waar rappers tot anderhalf jaar geleden nog persona non grata waren, tot Kendrick de toegangspoort naar de pop uit haar hengsels blies. Sterker, Radio 1 pakte onlangs zelfs uit met een heuse hiphopspecial: een inhaalmanoeuvre dat niet in dovemansoren valt.

Handen af!

Hoe kan het ook anders? Hiphop zit even onwrikbaar vergrendeld in de hedendaagse popcultuur als gitaarmuziek of jazz. Vandaag worden langzaamaan de meest invloedrijke posities in de media, journalistiek en reclame ingenomen door een generatie muziekconsumenten die is opgegroeid met de alomtegenwoordigheid van de hiphopcultuur. Voor veel van die jonge radiomakers, televisieproducers, dj's, trendspotters, opiniemakers, journalisten, schrijvers, ontwerpers en andere influencers horen niet zozeer The Beatles of The Smiths bij de grote klassiekers uit de popmuziek, maar wel Jay-Z, Eminem, Dr. Dre, Pharrell en Missy Elliott.

Die millennials sturen meteen ook het discours rond urban muziek. Wee het gebeente van een vastgeroeste televisiepresentator die in zijn talkshow hiphop nog durft te benaderen als een curiosum en krampachtig met versleten termen als 'blingbling' of 'gangsta' goochelt.

Dat hiphop pas anno 2016 de eerbied en de aandacht krijgt die het meer dan vijfendertig jaar oude muziekgenre verdient, zoals her en der wordt beweerd, is natuurlijk onzin. Die misvatting wortelt veelal in een eng, blank referentiekader dat een loopje neemt met de muziekgeschiedenis. Hiphop infiltreerde al na zijn eerste golf en aan vooravond van de tweede golf in de mainstream: in het midden van de jaren 80 genoten zowel LL Cool J ('I Need Love') als Run DMC ('Walk This Way') chartsucces. Ook de conscious hiphop-beweging van begin jaren 90 stuurde haar exponenten richting hitparade - zie De La Soul ('Me, Myself & I) en A Tribe Called Quest ('Can I Kick It?'). Bovendien ontpopte hiphop zich in die dagen tot een modestijl die wereldwijd bijval vond.

In de nineties entten tal van muziekgenres zich op hiphop, van elektronische dansmuziek en triphop tot de verguisde nu metal en de new soul van D'Angelo en Erykah Badu. Hiphop was de ultieme unifier: een genre toegankelijk voor iedereen, ongeacht je huidskleur of je artistieke discipline.

Die hippie-achtige gedachte werd de voorbije tien jaar doorgetrokken tot in de karikatuur (met bastaards als Macklemore en Iggy Azalea als resultaat), al doemden er het voorbije jaar dissidente Afro-Amerikaanse stemmen op die het genre 'opnieuw thuis willen brengen', als overdreven politiek correcte reactie tegen de vermeende culturele toe-eigening van zwarte kunstdisciplines. Lees: de blanke man moet met zijn fikken van zwarte muziek blijven.

Hitkanon Drake. Beeld AP

Impact

Het zal de succesvolle jonge wolven van 2016 worst wezen. Hitkanonnen als Drake, Travis Scott, Rae Sremmurd en D.R.A.M. drukten een onuitwisbare stempel op de popmuziek met logge, stonede hits. Vernieuwers zoals Danny Brown, Schoolboy Q, Vic Mensa, Mick Jenkins en Childish Gambino releasten geïnspireerde platen die de underground moeiteloos ontstegen. Hun teksten zijn óf zwaar politiek geladen en kaarten sociale wantoestanden aan, óf ze toonden een glimp van de fragiele mentale toestand van de rapper in kwestie.

De oldskool maakte nog eens vuist met puike comebackalbums van De La Soul, Common en A Tribe Called Quest. Vreemde eend Kanye West zaaide twijfels en verwarring met The Life of Pablo, een album dat zijn grootheidswaanzin beklemtoonde en zijn mentale inzinking aankondigde, maar wellicht een grotere impact op de pop van morgen zal hebben dan wordt vermoed. Kortom: in 2016 verscheen haast elke maand minstens één hiphopplaat die een frisse bries door het genre liet waaien.

Dé man van het jaar heet in dit geval Anderson .Paak. De Californische rapper-zanger-muzikant bracht met Malibu een uitmuntende tweede plaat uit die rap, soul, funk, rock en r&b zwierig door elkaar klutste. Hij speelde een excellent concert in de Brusselse Botanique en sloeg gensters op Pukkelpop. Bovendien sprenkelde hij zijn magische formule over andermans liedjes die - verrassing! - prompt radiohits werden, zoals 'Dang!' van Mac Miller en 'Dapper' van Domo Genesis.

Dan zwijgen we nog over het puike album dat hij met zijn nevenproject NxWorries uitbracht. Anderson .Paak owned 2016.

De Antwerpse Coely. Beeld Wouter Van Vooren

En in België? Bij ons stootten toptalenten als Coely en Dvtch Norris door naar de hoogste regionen van de hitparades. Fantasievolle acts als Zwartwerk, Woodie Smalls, Brihang en Stikstof zagen hun uitstekende reputaties én hun fanbasis groeien. De Franstalige Brusselaar Roméo Elvis stak fluitend de taalgrens over met een handvol Red Bull Elektropedia Awards op zak.

Aan de drempel van 2017 staan hongerige mc's te trappelen, zoals de wonderlijke alleskunner TheColorGrey en, eveneens uit Antwerpen, hitmaker Darrell Cole. Haal uw beste swag maar uit de kast.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234