Donderdag 14/11/2019

De Slimste mens

Het leven vóór en ná ‘De slimste mens ter wereld’: ex-deelnemers klappen uit de biecht

‘De slimste mens ter wereld’, levensveranderende televisie? Voor u ons ervan verdenkt ‘Temptation Island’ educatief of ‘Loslopend wild & gevogelte’ grappig te vinden: we hebben het over de deelnemers, die niet zelden van de ene dag op de andere met eeuwige roem worden opgezadeld. Bij aanvang van het nieuwe – ondertussen al het 17de – seizoen gingen we praten met voormalige deelnemers van wie het leven is opgedeeld in vóór en ná ‘De slimste mens’.

Michèle Cuvelier: ‘Roepen naar tv’

U kende haar al van het radioprogramma ‘Zender’, maar dankzij ‘De slimste mens’ – waar ze de hoogste score aller tijden haalde: 598 seconden – kunt u ook een gezicht plakken op de stem die sindsdien het ochtendblok van Studio Brussel opfleurt.

Ik moet het vragen: heb je dat blok mede gekregen door je wervelende prestatie in ‘De slimste mens’?

Michèle Cuvelier: “Nee, maar ik snap dat je dat vraagt, wegens de timing van de bekendmaking. Voor de duidelijkheid: de vraag van Studio Brussel was er vóór mijn deelname.”

Hoe gaat het met wat we voor het gemak maar ‘de roem’ zullen noemen?

Cuvelier: “Ha, de roem! Ik merk er eerlijk gezegd niet veel van, aangezien ik in Brussel woon. Maar als ik me buiten de stadsgrenzen begeef – zéker wanneer ik in mijn geboortedorp Ardooie rondloop – is het toch anders. Zonder ‘De slimste mens’ zou niemand mij aanspreken, om een selfie vragen of onverwacht tegen mij beginnen te lallen op café. De impact is merkbaar, al is het nooit storend geweest. Iedereen is lief.”

Michèle Cuvelier. Beeld © VRT - 2019

Wat herinner je je van je deelname?

Cuvelier: “De stress! Ik weet nog dat ik tijdens mijn deelname regelmatig wakker schoot in het midden van de nacht: shit, ik weet niks over planten! (lacht)”

‘De slimste mens’ is volgens mij de enige quiz waar de kandidaten zó hard mee bezig zijn.

Cuvelier: “Het wordt zo druk bekeken dat je echt niet wilt afgaan. Bart Schols, één van de kandidaten van dit jaar, heeft mij al gevraagd om een paar lijstjes door te sturen. Dat doet ‘De slimste mens’ nu eenmaal met je: het neemt even je leven over.”

Hoe laat sta jij tegenwoordig op?

Cuvelier: “Om vier uur.”

Dan neem ik aan dat jij niet zult kunnen kijken dit seizoen?

Cuvelier: “Ik zou wel willen, maar waarschijnlijk zou ik toch alleen maar naar de tv zitten te roepen, en is het dus goed voor mijn gemoedsrust dat ik het aan mij laat voorbijgaan.”

‘De slimste mens’ heeft geen blijvende letsels achtergelaten?

Cuvelier (denkt na) «Als er iets gebeurt in de media, denk ik toch snel: dát wordt een fragment in ‘De slimste mens’ en dit zouden weleens de vijf trefwoorden kunnen zijn.”

Soms mogen kandidaten na een jaar of tien nog eens meedoen.

Cuvelier: “Dan ben ik maar beter goed voorbereid, hè?”

Stefaan Degand. Beeld BELGA

Stefaan Degand: ‘Geen alcohol nodig’

Wie zijn projectielen graag ongeleid heeft, mag zich ook dit seizoen verheugen op een handvol jury duties van de immer in zeven sloten tegelijk duikende Stefaan Degand, huismeubilair in ‘De slimste mens’ sinds hij enkele jaren geleden op voorspraak van Bruno Vanden Broecke de boel op stelten mocht komen zetten.

Stefaan Degand: “Ik doe dat zeer graag, jurylid spelen in ‘De slimste mens’, omdat de redactie me volkomen vrij laat om te doen wat ik wil én omdat de studio gevuld is met een livepubliek. Dan kom ik los, hè.”

Zó los zelfs dat de vraag zich weleens opdringt hoeveel eenheden jij gemiddeld voor een opname verzet.

Degand: “Niks. Rien-de-knots. Er zijn er die denken dat ik vooraf de hele frigo uitkuis, maar daar is niets van aan. Dan zou ik me pas echt te pletter zweten, want het is pokkewarm in die studio. Neen: in ‘De slimste mens’ heb ik geen alcohol nodig om op dreef te raken. Zeker niet wanneer het goed klikt met de persoon die naast me zit, en we samen lollig kunnen doen en Erik in lachbuien kunnen doen uitbarsten. Dat is eigenlijk mijn enige doel in ‘De slimste mens’: ervoor zorgen dat Erik niet verder kan met zijn quiz.”

Dat lukt aardig.

Degand: “Soms lukt het ook met kandidaten: Wim Lybaert heeft me ooit gezegd dat hij er door mijn toedoen uit lag. Zoiets vind ik heerlijk.”

Twee jaar geleden ben je, ondanks een persoonlijke tragedie, in de jury blijven zetelen. Hielp dat om je ellende even te vergeten?

Degand: “Goh, nee. ’t Werkte niet therapeutisch, of zo. Het was en is een gezellig avondje uit: niet meer, niet minder. Een héél gezellig avondje uit bij momenten, want ik laat mezelf soms echt helemaal gaan. Serieus: het is maar goed dat een groot deel van wat er wordt opgenomen, in de vuilnisbak van de montagecel belandt.”

Ben je je er bewust van dat niet iedereen even gecharmeerd is door jouw aanpak? Ik ken persoonlijk meer dan één iemand die een andere zender opzet wanneer jij in de jury zit.

Degand (blaast): “Op de toneelschool zei Jan Decleir me ooit: ‘Wie speelt, zal nooit goed kunnen doen voor iedereen.’ Zo is dat, en daarom verkies ik me geen bal aan te trekken van mensen die mij niet grappig vinden. Uiteindelijk doe ik het altijd voor dat ene leuke meisje in het publiek. De rest? Frankly, my dear, I don’t give a damn.”

Jeroom. Beeld SBS

Jeroom: ‘De snor van Elodie’

Het was ‘De slimste mens’ dat Humo’s op één na belangrijkste snor achter zijn tekentafel wegplukte en – eerst als kandidaat, daarna als jurylid extraordinaire – tv-roem tot over de landsgrenzen heen schonk.

Jeroom: “Als mensen mij op straat herkennen, dan is dat altijd door ‘De slimste mens’ en nooit wegens mijn geniale cartoons. Handig is wel: mensen die mij van tv kennen, googelen mij soms en ontdekken zo ineens mijn hele back catalogue.”

In het begin ‘kakte je bakstenen’, in je eigen woorden: je haatte het om op tv te komen. Waarom heb je dan ja gezegd tegen ‘De slimste mens’?

Jeroom: “Als je je hele leven aan een bureau hebt zitten te tekenen, wil je weleens een uitdaging aangaan waar je bang van bent. En ondertussen heb ik toch maar een mooi huis kunnen bouwen met al die bakstenen.”

Vind je ‘De slimste mens’ intussen al léúk om te doen?

Jeroom: “Ik moet mij naar de opnames slépen, maar eenmaal ik daar zit, gaat er een knop om en begin ik ervan te genieten. Zeker als ik echt een leuke avond beleef, met een gulle lach van een warm publiek. (Stilte) Dat gebeurt zeer, zéér zelden.”

Sta je achter de schermen nog steeds bekend als ‘de publieksafkoeler’?

Jeroom: “Jazeker. Als ik een mop maak, dan hoor je in de verte niet zelden de klapdeuren zwaaien, van de sfeer die net het gebouw heeft verlaten. Gelukkig zit er dan telkens iemand naast mij die de meubelen kan redden. Het is raar: ik kan niet voorspellen welke moppen morsdood op de steenkoude grond zullen vallen.”

Wat is zo jouw beste mislukte mop?

Jeroom: “Ik heb er één die Elodie de slechtste mop aller tijden vindt – waardoor ik er een punt van maak om hem op elk feestje nog eens te herhalen, gewoon om haar te kloten. Hij gaat zo: (schraapt de keel) mijn tante had een appartement gekocht aan de Zoo van Antwerpen, maar ze heeft het onlangs kunnen verkopen met stevig wat winst, want het had chimpanseezicht (laat pauze voor bulderlach).”

Ik ga Elodie moeten bijtreden, vrees ik. Welke aanbiedingen zijn er dankzij ‘De slimste mens’ nog op je pad gekomen?

Jeroom: “Seksueel, bedoel je? Heb je een halfuurtje?”

Ik bedoelde eerder professioneel.

Jeroom: “Mijn toegenomen naamsbekendheid helpt me alleszins vooruit: ik heb nu de luxe om uit een waaier projecten te kiezen, en alleen te doen waar ik me goed bij voel.”

Hoe zijn de reacties op jouw optredens? Telkens wanneer jij in het programma verschijnt, denk ik aan gechoqueerde omaatjes die je met hun paraplu’s op het hoofd komen slaan.

Jeroom: “De enige kritiek die ooit tot bij raakte, is: ‘Waarom lach je zoveel met je vrouw?’ Maar dan leren ze Elodie kennen en begrijpen ze het volledig. Elo heeft eens meegedaan in een aflevering waarin ze mij volledig onder de grond stopte, zoals ze thuis altíjd doet. En sindsdien weet men: wij lachen gewoon met elkaar.”

Jij moet je snor nog niet afscheren om veilig naar de supermarkt te kunnen?

Jeroom: “Elo doet dat af en toe, maar ik ga daar niet mee beginnen.”

Gert Verhulst: ‘Antwerps incluis’

Dankzij ‘De slimste mens’ werd Gertje eindelijk Gert. Zonder zijn passage in die quiz geen ‘Zeg eens euh!’-reboot en geen ‘Gert Late Night’. Gert Verhulst windt er geen doekjes om: ‘‘De slimste mens’ heeft mijn leven veranderd.’

Gert Verhulst: “Ik heb het twaalf afleveringen volgehouden, en dat is niet zonder gevolgen gebleven. De programmadirecteur van VIER is naar mij gekomen met de vraag: ‘Zou jij opnieuw dingen willen presenteren voor volwassenen?’

“Je moet weten: ik ben met tv begonnen in een tijd toen een omroeper nog bijna verplicht was om een das te dragen en zeker geen schuine moppen mocht maken. Voor mij gold dat des te meer: ik was bekend van ‘Samson & Gert’, een kinderprogramma. Pas bij ‘De slimste mens’ heb ik die knop kunnen omdraaien: ‘Bon, mannen, ik heb dit dertig jaar gedaan. Hier ga ik gewoon zijn wie ik ben, Antwerps accent incluis. Als mensen daar dan een probleem mee hebben: so be it.’”

Opvallend dat een simpele laatavondquiz als ‘De slimste mens’ er keer op keer in slaagt om carrières te lanceren. Wat is volgens jou de sleutel van de succesformule?

Verhulst: “Het is een relevant programma: er wordt nog altijd massaal naar gekeken en er wordt over gepraat. Én de makers doen er alles aan om de kandidaten er zo goed mogelijk te laten uitkomen.”

Dit seizoen keer je terug in de jury. Heb je al een aflevering ingeblikt?

Verhulst: “Nee, ik zal pas na een paar weken verschijnen, één keer met James Cooke en één keer met Marc-Marie Huijbregts. Ik kijk er enorm naar uit.”

Annelies Rutten. Beeld VRT - Bart Musschoot

Annelies Rutten: ‘BV in de supermarkt’

Ze deed ooit als onbekende Vlaming mee aan ‘De pappenheimers’, en wist daar zoveel indruk te maken dat ze werd gevraagd voor een cafétest van ‘De slimste mens’. De rest is geschiedenis: Nieuwsblad-journaliste Annelies Rutten schopte het twaalf jaar geleden prompt tot eerste vrouwelijke slimste mens.

Annelies Rutten: “Ik herinner me nog dat ik de finale-aflevering met een heleboel vrienden heb bekeken in een Gents café, en dat ik achteraf een paar rondjes heb betaald. Zij wisten tot de allerlaatste seconde niet of ik gewonnen had, terwijl ikzelf al een maand met die wetenschap had rondgelopen.”

Een máánd?

Rutten: “Ja, destijds zat er nog erg veel tijd tussen de opname en de uitzending. Om me te plagen, vroeg Erik me in zo’n aflevering hoe het voelde om als nieuwbakken BV naar de supermarkt te gaan, terwijl ik dus nog lang niet op tv was geweest. Ik speelde dan braaf het spelletje mee, en zoog iets uit mijn duim over ‘hoe dat toch wel heel erg bijzonder was’.”

Hoe voelde het een paar weken later dan daadwerkelijk om als nieuwbakken BV naar de supermarkt te gaan?

Rutten: “Het was toch wel bijzonder (lacht). Ik vond het best leuk om herkend te worden, maar ik was toch blij dat de heisa na een tijdje is overgewaaid. Overal waar ik kwam, wisten mensen wie ik was: dat was vreemd om mee te maken.”

Aan de telefoon vertelde je me daarstraks dat er destijds ook onwaarheden over je zijn geschreven.

Rutten: “Een krant had geschreven dat ik, na mijn exit uit ‘De allerslimste mens’, in de coulissen in huilen was uitgebarsten. Niet waar, en toch werd het naderhand in Humo overgenomen. Zeer onaangenaam.

“Ik prijs mezelf wel gelukkig dat er destijds nog amper sociale media bestonden. Ik had echt niet willen meemaken dat Jan en alleman online zouden schrijven dat ze me niet grappig of niet slim genoeg vonden. Dat moet toch lastig zijn voor de kandidaten van nu.”

Jij was in die dagen ook nog om een andere reden dan je quizcapaciteiten een fenomeen: half Vlaanderen was verliefd op jou. Weet je nog hoeveel huwelijksaanzoeken je hebt ontvangen?

Rutten: “Goh, ik heb in die periode wel duizend e-mails gekregen, maar huwelijksaanzoeken zaten daar niet bij. Ik herinner me wel een prachtig gedicht, maar dat was niet om avances te maken.

“Ik heb enkele voorstellen gekregen om aan tv-programma’s mee te doen. Sommige daarvan heb ik geweigerd – ‘Sterren op het ijs’ bijvoorbeeld – maar op andere ben ik met plezier ingegaan. Zo ben ik voor VIJF een week naar Oeganda mogen gaan. Zolang het duurde, was dat allemaal tof. Maar ik voel me toch het comfortabelst in de relatieve anonimiteit waarin ik me nu alweer heel wat jaren bevind.”

Hint begrepen! Bedankt voor het gesprek.

© HUMO

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234