Zaterdag 27/11/2021

Tourist Lemc

"Het is onmogelijk om cool te zijn in het Algemeen Nederlands"

Hiphopartiest Tourist LeMC. Beeld Dries Luyten
Hiphopartiest Tourist LeMC.Beeld Dries Luyten

Op zijn eerste cd ontpopte Tourist LeMC zich vier jaar geleden als de stadstroubadour van Antwerpen. Maar met En route reiken de ambities verder: straks palmt hij met zijn unieke kruisbestuiving tussen hiphop en kleinkunst gegarandeerd ook de rest van Vlaanderen in.

We hebben afgesproken in een Antwerpse platenwinkel waar ook koffie wordt geserveerd, maar als Tourist Lemc stipt op het afgesproken tijdstip komt binnenwaaien, herken ik 'm niet meteen. Dat overkomt hem vaker, blijkt achteraf. "Er is heel weinig onderscheid tussen het podium en wie ik in het dagelijkse leven ben. Ik gedraag me niet anders en draag dezelfde kledij. Daarom zien ze me zelfs op mijn eigen concerten vaak niet aankomen. Zedde gij den Tourist? Tiens, ik dacht dat gij ne Marokkaan waart. Beide ouders Belg?"

Hij moet er zelf om lachen. "Ik ben een vrij simpele mens, en kennelijk stelt dat sommige fans teleur. Die hadden me liever wat flamboyanter gezien. Maar mijn muziek is gewoon een verlengstuk van mezelf. Mens en artiest gaan goed samen."

Johannes Faes - zo staat het op zijn paspoort - is dertig en groeide vanaf zijn vijfde op in de Antwerpse Seefhoek. "Tusse kaerk en moskee / tusse voedselpakketten en et OCMW / tusse d'Arabische wijk en den Oêstblokcoté." Zo omschrijft hij het zelf op zijn eerste plaat, en die achtergrond schemert ook door in zijn muziek. Die is tegelijk eclectisch en melodieus, zowel in muziek als taalgebruik. Hij rapt en gebruikt beats, maar voelt zich naar eigen zeggen geen hiphopartiest. "Mijn roots liggen in die scene, dat wel. Mijn leermeesters situeren zich vooral in de Franse scene uit de jaren 90. Namen als IAM en Fonky Family. Lost Boyz uit New York ook. Dat waren rappers die heel eerlijk over hun emoties durfden praten. Over de problemen waar ze zelf mee zaten, en over wat ze zagen gebeuren in hun onmiddellijke omgeving. Dat probeer ik ook te doen. Maar in Vlaanderen is er niet echt een platform voor hiphop. Het is alleszins geen genre dat hier vaak in een positief daglicht staat. Als je hier zegt dat je hiphop maakt, ben je al snel da rapperke. En daar voel ik me niet door aangesproken."

undefined

Vooral niet stoer

In tegenstelling tot het gros van de hiphop die vanuit de Verenigde Staten komt aangespoeld, laat Tourist zich in zijn teksten zelden op machozinnen betrappen. Wat wel aan de oppervlakte komt, zijn z'n twijfels en onzekerheden. "Het klopt dat ik me behoed voor al dat stoere taalgebruik, omdat ik dat niet in me heb. Niet dat ik mezelf niet graag zie, maar ik heb alleszins minder last van ijdelheid dan pakweg Kanye West, die zichzelf graag met god vergelijkt. Het zou potsierlijk zijn om op die manier over mezelf te rappen. Ik verberg niet dat ik het leven niet altijd even helder zie, dat ik soms met mezelf in de knoop lig. In de meeste hiphopteksten staat na elke zin een uitroepteken. Ik heb daarentegen de nodige zelfreflectie. Ik zal ook wel niet de eerste artiest zijn die je zegt dat nummers maken een vorm van therapie is. Ik hou er ook mezelf een spiegel mee voor. Al maak ik toch vooral muziek om ze te kunnen delen.

"Eigenlijk ben ik veel eerlijker in mijn teksten dan ik zelf had verwacht. In 'En route' heb ik het over als kind onbezorgd met mijn broers te kunnen ravotten. Dat was mijn eerste crew, eigenlijk. Die zorgeloosheid groeit eruit. Dat is de tol van het volwassen worden, wellicht. Maar ik mis het wel. En in 'Tot hiertoe alles goe' geef ik ook toe dat ik de waarheid links en rechts een beetje aandik. Ik ben een artiest, dus het moet interessant blijven. Wat ik schrijf is weliswaar geen fictie. Ik overdrijf gewoon." En ter illustratie zet Tourist een rap in. "Ik liep doorheen straten en stegen in de nacht / wegen die gij zelfs overdag nog vermijdt." Dat is, euh, lichtjes aangedikt. Antwerpen is de Bronx niet."

Aanvankelijk schreef Tourist in het Engels en het Frans, zoals zijn grote voorbeelden. Maar het werd hem gauw duidelijk dat het niet voor de hand lag om zijn stem te laten horen in een taal die niet de zijne was. "Antwerps is mijn moedertaal, en bijgevolg kan ik me daarin het beste uitdrukken. Het is wel een hoekiger, ruwer dialect dan pakweg het Izegems van Flip Kowlier. Dus ik heb er wel wat aan moeten werken. Er schemeren bovendien veel Franse invloeden door in het Antwerps, waardoor het allemaal toch weer wat sappiger klinkt."

Het Algemeen Nederlands heeft hij nooit overwogen. "Ten eerste omdat het een taal is waar je onmogelijk cool in kunt zijn. En ten tweede omdat ik het écht niet mooi vind. Er zijn een maar handvol artiesten die daar wel hun weg in gevonden hebben. Een kleinkunstenaar als Zjef Vanuytsel. Of Bart Peeters. Bij hen klinkt het echt. Die authenticiteit is cruciaal, omdat je meteen voelt dat het oprechte, eerlijke muziek is. Het blijft belangrijk om jezelf bloot te durven geven. Te vaak doet het Nederlands me aan schlagers denken. En dan haak ik al snel af."

undefined

Tourist LeMC. Beeld © Dries Luyten
Tourist LeMC.Beeld © Dries Luyten
Tourist LeMC. Beeld Dries Luyten
Tourist LeMC.Beeld Dries Luyten

Grassroots

Wat opvalt op En route, is dat de plaat een echt verhaal vertelt. En ook: uit de teksten spreekt een duidelijk engagement. Niet onlogisch, wellicht, voor iemand die naast het podium als maatschappelijk werker aan de slag is. In zijn songs profileert Tourist zich als een chroniqueur van de grootstad. Als een man van het volk ook, wat verklaart waarom hij regelmatig met Wannes Van de Velde wordt vergeleken. Het is een link die de rapper niet wegwuift, al was het maar omdat hij vorig jaar al een ontroerende bewerking van 'Ik wil deze nacht in de straten verdwalen' opnam.

"We maken allebei sociaal geëngageerde muziek. Hij deed dat met de muziek van zijn generatie, ik met de muziek van de mijne. Want wat je zegt, klopt: dankzij de beats bereik ik een hoop jongeren die me anders misschien links zouden laten liggen."

Precies omdat er zoveel maatschappelijke betrokkenheid doorschemert in zijn nummers, verrast het enigszins dat Tourist nauwelijks in politiek is geïnteresseerd. Zelfs niet de lokale politiek van Antwerpen, al zou je denken dat het beleid van het huidige stadsbestuur flink wat stof biedt om tegen te ageren.

Faes: "Ik kan niet inschatten in hoeverre de lijn die de N-VA nu uitzet verschilt van het beleid dat onder de socialisten werd gevoerd. Voor mij is het duidelijk dat we met zijn allen best minder naar de politiek kijken, en het heft zélf in handen moeten nemen. Ik geloof heel erg in de grassrootsbeweging. Bottom-up, en niet omgekeerd. Daar ligt de toekomst. Kijk naar EVA, het Ethisch Vegetarisch Alternatief. Die veertig dagen zonder vlees worden elk jaar een groter succes. Mensen gaan bewuster eten. Hoe kun je daar tegen zijn? Of neem Act As One, met betrekking tot het Antwerpse voetbal. Ringland: zelfde verhaal.

"Het volk heeft de macht in handen. Dat wordt nog te weinig beseft. Als we echt iets willen veranderen moeten we het zelf doen. Dat is de boodschap die ik wil overbrengen. Klinkt wat hoogdravend, maar zo bedoel ik het helemaal niet. Uiteindelijk heb ik mijn kennis ook maar doorgekregen van andere mensen. Maar ik ben toevallig wel diegene die daar dan een nummer over kan maken."

Met resultaat? "Dat denk ik wel, ja. Ik babbel vaak met fans na de shows, en op sociale media lees ik vaak dat mijn muziek mensen door een moeilijke periode heeft geholpen. Of dat mijn platen hun kijk op de multiculturele samenleving toch wat heeft veranderd."

Het valt op hoe vaak Tourist aan Vlaamse kleinkunst refereert. "Dat is begonnen met Katastroof, en van daaruit ben ik dieper gaan graven. Eigenlijk vertoont kleinkunst veel raakvlakken met hiphop. De puurheid, het engagement, de eerlijkheid ook, is precies dezelfde."

Over Zjef Vanuytsel en Wannes hadden we het al, maar ook John Lundström blijkt een belangrijke invloed. Van deze Antwerpse volkszanger uit de eerste helft van de vorige eeuw nam hij 'De 12 zakkenmiljonairs' op, een nummer waarin kortzichtigheid en egoïsme aan de kaak worden gesteld. "Het gaat erover dat iedereen gewoon zijn eigen ding doet. We trekken elke maand onze pree, en liggen verder niet wakker van wat er in de wereld gebeurt. Mao zit ver weg in China, en de Russen ook. Luchtvervuiling? Dat is een probleem voor later. Ik dacht: het is tijd om die tekst te actualiseren naar 2015. Want veel is er niet veranderd."

undefined

Redelijk verstaanbaar

De populariteit van Tourist Lemc heeft intussen een hoge vlucht genomen, en tot zijn eigen verbazing stelt hij morgen zijn plaat voor met een concert in de grote zaal van Trix, waarvoor alle 1.250 kaartjes inmiddels de deur uit zijn. "Ik ben er zelf niet goed van", bekent hij. "De reacties op de plaat zijn uitgesproken positief, en het heeft even geduurd voor de radio 'Koning Liefde' wilde oppikken, maar die is inmiddels ook mee. Het is wel een nieuw geluid, denk ik. Moeilijk te catalogiseren, maar wél altijd melodieus. Ik zou het heel fijn vinden om ook buiten Antwerpen wat podia te krijgen. Mijn dialect is al bij al redelijk verstaanbaar, en zowel Bart Peeters als Flip Kowlier doen mee. Dat zou toch ook een paar deuren moeten openen.

"Dat Bart wilde meedoen - toch zowat mijn muzikale vader - deed me echt iets. En Flip Kowlier is iemand die zowel hiphop maakt als kleinkunst en reggae. Hij sterkte me in de overtuiging dat het kon. Want zelfs toen ik zelf nog hiphop maakte, vroeg ik me al af wat ik daarna zou gaan doen. Het enige verschil is dat Kowlier die genres strikt gescheiden houdt, en ik ze probeer te mengen. En ik heb er goede hoop op dat daar ook een publiek voor bestaat."

'En route' van Tourist LeMC is uit bij Universal. Morgenavond stelt hij zijn plaat voor in Trix (uitverkocht).

undefined

null Beeld rv
Beeld rv
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234