Dinsdag 22/10/2019

Interview

Foo Fighters: "Het is gênant, maar we kennen onze lyrics niet vanbuiten"

Beeld RV

Dave Grohl beweert het bij élke nieuwe plaat, maar nu zijn ook de andere Foo Fighters het met hun frontman eens: “We hebben onszelf serieus uitgedaagd en vernieuwd.” Hun negende album Concrete and Gold toont un nouveau Foo, al schuwen de Fighters het bekende gitaargeweld zelden.

Wanneer we de statige suite van een Zweeds hotel binnenstappen, blijkt al snel dat België hoog in het vaandel gedragen wordt door Nate Mendell (bas), Pat Smear (gitaar) en Chris Shiflett (gitaar). Enthousiast ontbrandt die laatste in een anekdote over een bikerclub die naar één van zijn Belgische clubconcerten was komen kijken. “De zaal stond afgeladen vol, maar niemand had me iets verteld over de taalbarrière. Spreek nooit Nederlands tegen Walen, heb ik geleerd. Behalve als je per se kloeke bikers wil nijdig maken, natuurlijk. Die fetisj zal vast wel bestaan.”

Punkrockicoon Pat Smear en de stille bassist Nate Mendell hebben het op hun beurt spontaan over de band met ons land, die al twee decennia standhoudt. Niet alleen speelde een prille incarnatie van de Fighters een van haar eerste concerten in ons land (in het Lunatheater en op Pukkelpop), maar ook het festivaldrama in 2011 laat hen nog altijd niet los. Toen had de groep moeten afsluiten, maar een goddeloze storm maakte brutaal komaf met een gewis hoogtepunt van die avond. Een jaar later stak Dave Grohl op diezelfde wei een emotionele speech af. “In de coulissen hadden we er met geen woord over gerept,” zegt Shiflett, “maar ineens kon Dave niet langer zwijgen. Zonder voorbereiding zei hij die mooie woorden. Zelfs wij voelden een krop in onze keel opwellen. Hij sloeg toen echt spijkers met koppen. Dat voél je ook direct op zo’n podium: de ontroering of het verdriet van zo’n grote massa kan echt over je heen spoelen.”

Ook op het nieuwe album van de band, Concrete and Gold, maakte Dave Grohl werk van zijn woorden. Naar eigen zeggen schreef en schaafde hij zelfs intenser dan ooit aan zijn teksten. Onvrede met Amerika vond zijn weg naar de lyrics, en ook het politieke angstklimaat sloop erin. Ja, zelfs bij de Foo Fighters krijgt Trump ervan langs.

“Look out cuz I know what you're doing 

Turn up the American ruse 

White House, Death in June”

(uit ‘La Dee Da’)

We willen weten wat de andere leden van die aanpak denken, maar dan herinneren we ons een geestige scène uit Sonic Highways. In die documentaire pronkt Grohl zichtbaar verguld met één van zijn songteksten. Pat Smear werpt een vluchtige blik op het kladvel en mompelt laconiek: “That’s … a whole fuckin' lot of words.” De groep schiet in de lach. “Weet je, Dave is vast wel een goede storyteller,” gniffelt Smear, “maar ik bemoei me liever niet met dat deel van zijn zielenleven. Het zou gewoon voyeuristisch aanvoelen. Als één van de kerels in deze groep ooit een autobiografie zou uitbrengen, ga ik die niet eens lezen. Ik hoef het niet te weten. Ik wil het waarschijnlijk zelfs niet eens weten. (binnensmonds) Bende viespeuken.”

Dave Grohl en Pat Smear op Rock Werchter deze zomer. Beeld Stefaan Temmerman

Shiflett schaamt zich daarentegen wél om zijn gebrek aan interesse: “Een paar dagen geleden hebben we een aflevering van Carpool Karaoke opgenomen (populair segment van James Cordens talkshow, gva) en toen besefte ik plots dat ik geen énkele fuckin’ song van Foo Fighters kan meezingen. Zelfs niet de hits die al achttien jaar meedraaien in de set. (lacht) Hoe beschamend is dát? ‘I’m looking, uhm… at the skies and…’ (mompel mompel) Het is effenaf gênant hoe ik buiten beeld probeer te blijven, terwijl ik de lyrics op mijn smartphone googel.”

Voor hun nieuwste plaat gooide de groep het over een andere boeg. “Maar dat beweert Dave bij élke nieuwe plaat”, zegt Mendell. “Met producer Greg Kurstin (bekend van Sia, Adele en Gwen Stefani, gva) als geheime wapen zijn we daar deze keer echter ook echt in geslaagd. In het begin stond ik een beetje huiverachtig tegenover zo’n producer. Ik hou van zijn werk voor Adele en zo, maar laten we elkaar niets wijsmaken: van Foo Fighters verwacht je toch altijd weer een stomp in je maag, en een knarsend gepiep in je oren. Maar na drie songs hadden we de smaak te pakken. Greg is niet halsoverkop in de songs gedoken. De veelgelaagde harmonieën zijn zijn aandeel, maar ook de subtiele knipogen naar jazz en boogie.”

Drummer Taylor Hawkins vergeleek deze plaat met Karel Appel, vertelde hij onlangs. De rest van de groep zet het meteen op een gieren. “Taylor die doet of hij iets van kunst af weet?”, lacht Pat hoofdschuddend. “How did that happen? Volgens mij heeft hij die naam gewoon uitgevonden, en het geluk gehad dat die kerel écht bleek te bestaan.”

Wél ontegensprekelijk echt zijn de grote namen, die sieren op de gastenlijst van Concrete and Gold. Zo hoor je onder meer Paul McCartney drummen (!) in ‘Sunday Rain’ en zingt Justin Timberlake het achtergrondkoortje in een ander nummer. “Dat een Beatle meewerkte aan de plaat, is een jongensdroom,” geeft Smear onomwonden toe. “Ik weet niet hoe het zit met de anderen, maar bij onze eerste ontmoeting, moest ik mezelf voortdurend dwingen om niet aan zijn voeten te gaan liggen. Ik ben niet beschaamd om dat toe te geven. We hebben het hier wél over een legende die al vanaf onze kindertijd belangrijk was, hé. Op den duur ga je elkaar uiteraard zien als collega's - iets anders zou gewoon kinderachtig zijn - maar ik ben altijd wel wat starstruck geweest. In mijn tienerjaren stond ik ooit met een vriend urenlang te wachten aan de studio waar David Bowie opnam. Toen hij een sigarettenpeuk achteloos op straat gooide, hebben we die zelfs speciaal in een doosje bewaard. Dát is pas beschamend (lacht).”

Dave Grohl op Rock Werchter deze zomer. Beeld Stefaan Temmerman

Ook op hun vorige album Sonic Highways werkte de groep al met een schare gelijkgestemde artiesten. Zijn opnames niet gewoon een excuus geworden om een barbecuefeestje onder bekende vrienden te houden, willen we weten. “Dat déden we ook elke avond,” zegt Shiflett. “Met Justin Timberlake stond Dave ooit eens op een avond whisky te drinken op een parkeerplaats, waarop hij aan hem vroeg om mee te mogen spelen op de nieuwe plaat. Gewoon: omdat hij dan kon pochen bij zijn vrienden (lacht).”

Dezelfde reden - barbecuen en drinken met kameraden - geven ze ook aan voor Cal Jam, een festival dat de groep in oktober organiseert in een amfitheater in San Bernardino. Queens of the Stone Age, Liam Gallagher en Cage the Elephant staan daar onder meer op de affiche. “Dat zijn onze drinking buddies,” bekent Smear. Ook Soundgarden zou normaal gezien op de affiche staan, maar de tragische dood van Chris Cornell stuurde die plannen in de war. Smear slikt, zijn ogen worden vochtig. Plots is de goedlachse gitarist verdwenen. Niet onlogisch. Hij speelde als punkrockveteraan ooit bij The Germs, toen frontman Darby Crash met een zware depressie kampte en zichzelf uiteindelijk van het leven beroofde met een overdosis heroïne. Zijn andere vriend en groepskameraad Kurt Cobain zag hij jaren later op een soortgelijke manier aan zijn eind komen. En dan waren er dit jaar Chris Cornell of Chester Bennington van Linkin Park, die zichzelf verhingen. Ook zij waren geen vreemden voor hem.

Dave Grohl op Rock Werchter deze zomer. Beeld Stefaan Temmerman

Net zo erg: op de dag dat we elkaar spreken, blijkt ook Grant Hart van Hüsker Dü overleden. Die was grote fan van The Germs, terwijl Hüsker Dü op zijn beurt de blauwdruk vormde voor Foo Fighters. De dood omsingelt Smear, zo voelt hij het aan. “It really messes you up,” zegt hij zacht. “Elke godverdomde keer weer. Je wént daar gewoon niet aan. Vrienden aan de lopende band blijven verliezen, maakt je heus niet harder. Het holt je helemaal uit van binnen. Als je het goed vindt, zou ik liever over iets anders praten. Ik zou wel willen, hoor, maar het gaat niet.”

Iets luchthartigers dan? “Drummers zijn als haaien,” zei Pat Smear onlangs, toen hem gevraagd werd of het nooit stoorde dat Foo Fighters al eens naar de achtergrond verdrongen wordt ten voordele van de elfendertig andere projecten van Dave, met Paul McCartney bijvoorbeeld, of met leden van Queens of the Stone Age en Led Zeppelin. “Haaien en drummers moeten voortdurend bewegen of ze gaan dood”, gelooft hij. Maar wat zijn gitaristen dan? “Ik ben alleszins meer als een kat”, grinnikt Smear. “Schuw en eigenzinnig. En net als katten kom ik niet aangetrippeld op commando.” Gitaristen zijn over het algemeen meer als honden, vindt bassist Mendel op zijn beurt, doodserieus. “We hebben er drie in de band, dus ik kan het weten. Als er één begint te blaffen, steekt dat geluid de anderen aan, en dan blaffen ze om ter luidst naar elkaar. Zo gesofisticeerd als een bassist zullen die rothonden nooit worden. (lacht) Maar zonder al die honden zouden de Foo Fighters ook nooit zo hard kunnen bijten natuurlijk.”

De hoes van het album ‘Concrete and Gold’. Beeld © Foo Fighters

Concrete and Gold is nu uit bij RCA Records / Sony.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234