Dinsdag 18/02/2020

Klarafestival

Dirigeren is inkleuren. En Currentzis kleurt heel hard

De Moldavische violiste Patricia Kopatchinskaja opende het Klarafestival in de Brusselse Bozar.Beeld Marco Borggreve

Bij de namen Teodor Currentzis en Patricia Kopatchinskaja voel je een lichte adrenalinekick door je lijf gaan. Hij houdt ervan om als dirigent een partituur uit zijn comfortzone te lokken. Zij houdt van excentriek uitdagen, zonder af te matten. Zet die twee samen op een podium, op de openingsavond van het Klarafestival, en wacht op de staande ovatie.

De eerste symfonie van Gustav Mahler en het vioolconcerto van Alban Berg. Uit het gekeuvel in de foyer kon je maar één prangende vraag afleiden: hoe zullen Currentzis en Kopatchinskaja het brengen? Want wie deze persoonlijkheden kent, weet dat ze flirten met contrasten, intimiteit en dynamiek. Door hun vingers kan elk vertrouwd werk helemaal anders klinken. De ene vindt het gek, de andere geniaal.

Het vioolconcerto van Alban Berg omarmt twee werelden. Soms is er weinig houvast, toch hoor je voldoende romantische elementen die je verwachtingen inlossen. Die ambiguïteit vertaalt zich bij het publiek in een zoektocht naar de juiste houding – hier een onzekere blik, daar nog eens het ene been over het andere slaan. 

Patricia Kopatchinskaja brengt in dit concerto een versmelting. Een verhaal. Ze speelt en interpreteert. Dat klinkt inderdaad abstract, maar het spreekt voor zich. Zo komt de violiste pas op (met blote voeten) wanneer het concerto al begonnen is, ze beweegt vrij in de onvoorspelbare flow van de muziek en ze mikt haar instrument wisselend naar het orkest en naar de uiterste nok van de zaal. Maar wat ze vooral doet: rustpunten zoeken. Zowel in de partituur als bij het publiek. Dit concerto wil Kopatchinskaja levend houden. Dat voel je. Melancholie en tragiek, ietwat verbrokkeld. Niet zoals het in 1935 werd neergeschreven, maar zoals het in 2017 is.

Toegegeven, in combinatie met een dirigent die van volume houdt, was Kopatchinskaja haar geluid soms zodanig ijl en intiem dat het bijna niet te horen was.

En dan had je de eerste van Mahler. Voor een zaal die voorbereid was op God weet wat voor versie. Met een stempel die zo eigen is aan Currentzis: rechtstaand spelen. Waarom? Omdat je dan vrijer bent in je bewegingen? Omdat je beter de signalen opvangt van een energieke Griek die de ziel uit zijn lijf walst en stampt? Inderdaad. En het mist niet aan overtuiging. Het lijkt wel symbolisch; Currentzis die de stoelen wegzet, alsof ze metafoor staan voor de traditionele uitvoering van een Mahler-symfonie. De wisselingen waren soms bruusk en onwennig. De muzikanten van Musica Aeterna deinden mee op een denkbeeldige golf die Currentzis uit zijn armbewegingen toverde. Alsof hij elk instrument via touwtjes aan zijn vingers had verbonden.

Soms klonk het hard. Soms te modern. Maar de symfonie klonk vooral overtuigend. Dirigeren is inkleuren. En Currentzis kleurt gewoon heel hard in. Hij mag dat. De staande ovatie was een teken van dankbaarheid. Van respect voor Currentzis zijn moed en overgave. Alsof het publieke wilde zeggen: ‘Welkom thuis!’ Home Sweet Home!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234