Dinsdag 23/04/2019

Kunst

Deze tekeningen lijken van een kinderhand te komen. Maar de dood is overal

'Black Didn't Count as Human', een schilderij over racisme in het zuiden van de Verenigde Staten. Beeld Dapper Bruce Lafitte

De tekeningen van Dapper Bruce Lafitte lijken op kunst van een kinderhand. Toch is in zijn vrolijke, bonte werken de dood alomtegenwoordig, net als in zijn thuisstad New Orleans. Met zijn uitbundig kleurgebruik en een aanstekelijk je-m'en-foutisme, bewandelt Lafitte de dunne grens tussen Art brut en Basquiat.  

Dapper Bruce Lafittes moeder was dertien toen ze hem in het hart van New Orleans op de wereld zette. De kleine Dapper werd opgevoed door zijn grootmoeder, die hem voortdurend aanspoorde om te tekenen. Lafitte: "Dapper, jij gaat iets bijzonders worden, zei ze altijd. Maar toen ik dertien was, ging ik weg bij mijn oma, want ik wou mijn vader trots maken. 'Kunst is voor homo’s', zei die tegen mij. Tot mijn dertigste heb ik onder het juk van mijn vader geleefd, en niets met mijn talent gedaan. And then Katrina happened.

Lafitte lag te schuilen bij een goede vriend toen orkaan Katrina over New Orleans trok. De kunstenaar ontsnapte op het nippertje aan de dood door een neerkomend plafond, en dat liet een alles veranderende indruk na. “Katrina raasde door de stad als een vrouw die bedrog had geroken – een allesverwoestende furie. Terwijl ik naar dat huis zonder dak stond te kijken, zei ik tegen mezelf
'you dodged the bullet, man'.  Ik bedacht me dat er een goede reden moest zijn dat ik nog leef. En toen begonnen de ideeën te komen."

'No Love From My Baby Mamma', een schilderij over een doordeweekse zaterdagochtend in New Orleans. Begrafeniswagens rijden af en aan. Beeld Dapper Bruce Lafitte

Lafittes kunst is naïef en kinderlijk, en hij herhaalt maar al te graag dat hij een autodidact is. Maar ook het oog van een kind ziet de dood en corruptie die hem omringen. In elk schilderij lopen de bekende marching bands carnavalesk door de straten, omgeven door joelende toeschouwers en kleurrijke bloemenperken, die worden gecontrasteerd door begrafeniswagens, armoede en algehele tristesse. 

"Ik denk dat New Orleans er nog het beste aan toe was onder George W. Bush. De staat heeft ons na de orkaan ten langen leste helemaal in de steek gelaten, toen werd het pas echt een jungle." 

New Orleans staat nog altijd bekend als een gastvrije maar gevaarlijke stad, met torenhoge moordcijfers. Zijn schilderijen lopen dan ook over van de lugubere R.I.P-berichten. "Veel van mijn vrienden werden opgevoed als gieren, die niets anders konden dan leven van de misdaad. Of het zou helpen om de wapenwetten te verstrengen?
No sir. Dat gaat de boze mensen alleen kwader maken."

De schilderijen worden omgeven door portretten, namen, slogans en overlijdensberichten. Beeld Dapper Bruce Lafitte

Lafitte was nog geen vijf jaar opnieuw aan het schilderen toen hij werd opgepikt door Diego Cortez, een bekend curator die ooit Basquiat lanceerde. Hij nam Lafitte mee naar New York, Frankrijk, Italië en Japan, verkocht zesentwintig van zijn werken aan de bekende Benetton-familie, en zorgde ervoor dat zijn schilderijen voor tienduizenden dollars over de toonbank gingen op veilingen. “Diego is mijn pimp daddy. Toen hij voor de eerste keer naar New Orleans kwam, nam hij honderd werken mee en stopte hij mijn handen vol geld, meer geld dan ik ooit had gezien. 'Hier, dit is omdat je getalenteerd bent', zei hij. Ik voelde mij herboren, want ik werd eindelijk betaald voor het goede werk dat ik deed. Dat gevoel is iets dat ik ieder mens gun.”

Het moet bizar zijn om als rijke kunstenaar in een gehuurd shotgun huisje in New Orleans te wonen, in alle richtingen omgeven door armoede en verval. Maar Lafitte is vastberaden om er te blijven tot zijn dochters volwassen zijn. Van hem zullen ze de kunstenaarspraktijk overnemen. "En in andere steden lachen ze toch maar met mijn accent. Ik blijf wel nog even in mijn gekke stad."

Pal in het midden van zijn werk staan alle magazines opgelijst waarin zijn werk ooit werd gepubliceerd. Dat heeft grappig genoeg meer te maken met een praktische ingesteldheid dan met een ironisch statement. “Ik neem mijn cv overal mee, dan kunnen de mensen zien wat ik al heb bereikt. In het werk van anderen kan ik enkel het oog voor esthetiek van de kunstenaar ontwaren, maar nooit zijn humor, zijn liefde, zijn leven. Als mensen willen weten wie ik ben, hoeven ze slechts naar mijn kunst te kijken.”

Tot 29/4 bij Tatjana Pieters, Gent. tatjanapieters.com

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.