Maandag 15/07/2019

dj-life

De tien geboden van de toerende dj

DJ Tiësto. Beeld Photo News

Is God een dj? Faithless dacht van wel. Maar de dood van Avicii bewijst dat God net zo goed een sterveling is. Hoe zorgen toppers als Netsky, Charlotte de Witte en Tiësto ervoor dat ze niet doordraaien?

1. Gij zult snuiven, slikken noch spuiten

Het blijft een wankel koord waarop je onvermijdelijk balanceert in het uitgaansleven. Drugs en drank zijn inherent verbonden aan de night shift op de dansvloer. Vijf jaar toeren plaatste de betreurde dj Avicii minstens twee keer in het ziekenhuis. Terwijl zijn carrière piekte, scheerde ook zijn drank- en drugsgebruik hoge pieken. In 2016 ging hij daardoor met vervroegd pensioen: te veel gedronken, te veel gereisd, te hard en te snel geleefd.

Volgens veteraan Derrick Carter zijn clubs dan ook bizarre oorden, waar losbandigheid als businessmodel geldt. “Er is een tijd van snuiven en een tijd van werken”, schokschouderde Paul Kalkbrenner zelfs kalmweg, toen we hem daar eens op aanspraken. Al geeft hij vandaag toe het kalmer aan te doen op béíde fronten, nu hij een dochtertje heeft. “Ik ben blij dat ik pas bekend werd rond mijn 32ste en niet tien jaar eerder. Als ik bekijk hoe erg ik al ging zweven na het succes van ‘Sky and Sand’, dan moet ik er niet aan denken hoe fout dat zou afgelopen zijn. Daar gaat Berlin Calling ironisch genoeg ook over: de ster in wording die zich de vernieling in werkt met drugs.”

“Ik probeer erover te waken dat ik niet elke dag drink”, zegt Netsky dan weer. “Zeker op tour kan ik me voorstellen dat een paar uitschuivers kunnen uitmonden in een drankprobleem. Besef dat drank overal gratis én in overvloed aanwezig is.”

Dj’s worstelen werkelijk dagelijks – of beter gezegd: nachtelijks – met dat sluimerend gevaar. De plotse roem, wanneer je slaapkamer plaats ruimt voor massafestivals, blijkt een weinig subtiele sluipmoordenaar. De ene dj is evenwel méér verslavingsgevoelig dan de andere. Techno-prinses Charlotte de Witte zegt bijvoorbeeld stellig: “Vlak voor ik het podium op ga, heb ik geen drankje nodig. Hooguit tijdens de set drink ik wel eens een gin-tonic of pintje.”

Even nuchter zijn – opvallend genoeg – de Nederlandse dj’s. Maar volgens insiders, die liever niet bij naam genoemd worden, heeft dat te maken met het gemak aan grootgebruik in eigen land. Al op vroege leeftijd word je ter hoogte van de grote Nederlandse steden in bekoring geleid door wiet, coke en paddenstoelen. Een nieuwe wereld opent zich dus niet opeens voor de Hollandse producers, die in één nacht tijd geroemde platenruiters worden. “Iemand zei me ooit dat ik de ultieme pillenmuziek maak”, vertelde Hardwell zelfs eens verguld in een Nederlandse krant. “Dat is een mooi compliment,” vond die voormalige nummer 1-dj van de wereld, “want ik heb nog nooit van mijn leven drugs gebruikt”.

Tiësto liet zich dan weer ooit ontvallen dat “trance de enige muziek is die je in hogere sferen kan brengen zonder drugs”. Voor monotone techno móést je volgens hem wel drugs gebruiken.

Sowieso blijft er een taboe rusten op drugs in de dj-booth. Dat verklaart waarom David Guetta zelfs zonder schuldbekentenis berecht en bespot werd op internet, nadat hij net iets te lang wezenloos in de camera had gekeken op Tomorrowland. U kent de beelden, die de wereld rondgingen, vast nog wel.

2. Gij zult weerstaan aan vleselijke verleiding

De blues begrijp je pas wanneer een vrouw je hart breekt”, gelooft levende legende dj Harvey. “Disco begrijp je dan weer als je groepsseks hebt gehad op xtc”. Het pillenslikken hebben we hierboven al behandeld. Maar de seks? Die nog niet! Orgieën en andere decadente excessen blijken in bepaalde dj-middens meer regel dan uitzondering, werd ons al meermaals verzekerd. Al wil niemand dat zwart op wit zien staan. Al was het maar omdat ze hun wederhelft thuis niet met de inboedel willen zien verdwijnen. Of een potentiële partner een contactverbod zien afdwingen.

Tegelijk blijken die seksfeestjes een van de meest overschatte uitspattingen van de toerende dj. “Je wilt je tijd niet verkwanselen aan meisjes”, drukte Diplo van Major Lazer ons al op het hart, als ervaringsdeskundige na een decennium platen én tongen draaien. “Girls on the road are a waste of time.”

3. Gij zult uw hoofd niet op hol laten brengen

Wie is er verantwoordelijk voor de mentale gezondheid van een artiest? In oktober vorig jaar werd die vraag letterlijk opgeworpen in een seminarie tijdens het Amsterdam Dance Event (ADE). Hoog tijd om die kwestie aan te snijden, vonden dj’s. Het leven in de jetset lijkt dan wel een droom, maar zelfs voor de nuchterste platenruiter kan die gauw in een een nachtmerrie uitmonden.

De dood van Avicii is een extra wake-upcall, klinkt het vandaag. Maar eigenlijk wordt al twee jaar aan de alarmbel getrokken. Slapeloosheid is een levensgroot probleem bij de bezetters van de draaitafel. De New Yorkse dj-legende Erick Morillo zag zijn carrière de dieperik ingaan, kreeg last van insomnia en zocht zijn rust bij het injecteren van ketamine – een verdovingsmedicijn voor beesten, dus dat zegt genoeg. Het kostte hem bijna zijn arm, en zeker zijn mentale gezondheid.

Dubstep-pionier Benga nam twee verplichte sabbatjaren, toen hij de diagnose kreeg van schizofrenie en bipolaire stoornis: de symptomen waren al langer aanwezig, maar hij schoof die af op een gebrek aan slaap. En zelfs de dj met het vrolijke muizenmasker, deadmau5, moest toegeven dat hij worstelde met zware depressies. De antisociale werkuren hakten er te stevig in. Belgische dj’s als Netsky weten dat slaap wezenlijk is voor de mentale hygiëne: “Ik zoek mijn bed op met een app die mijn slaap monitort. Zo kan ik de korte nachten en lange dagen beter aan.”

4. Gij zult uw vrienden beter kiezen

Avicii werd omringd door jaknikkers en een entourage die het niet zo nauw nam met hoge werkdruk. Het is een fenomeen dat heel wat dj’s vroeg of laat op hun pad tegenkomen. Iedereen wil een graantje meepikken, en de grootste haaien maken wat graag misbruik van het isolement waarin een toerende dj zich bevindt.

De jonkies doen het nochtans niet slecht op eigen kracht. Zo speelde Netsky al op de allergrootste festivals, van Californië tot Korea. En hij draaide op de wildste party’s van Sint-Petersburg tot Ibiza. Dat hij die verre trips niet in zijn uppie wilde maken, wist hij al langer. Zijn voormalige tourmanager was daarom zelfs een jeugdvriend. “Ik blijf heel close met mijn oude vrienden, en gedraag me afstandelijk tegenover verre vrienden en vage kennissen”, knikt hij.

Netsky, Pukkelpop, 2015. "Ik zoek mijn bed op met een app die mijn slaap monitort.’" Beeld Alex Vanhee

Dat horen we ook bij zijn vrienden: “Boris (Daenen, de echte naam van Netsky, GVA) laat zich niet omringen door hersenloze jaknikkers, gedraagt zich niet overdreven extravert, maar blijft wél altijd erg sociaal en toegankelijk. Als je een handtekening van hem wilt, zal hij zich nooit als een eikel gedragen.”

Ook Martin Garrix hangt nog steeds rond met dezelfde vrienden, die hij al kent vanaf zijn achtste. “Zij moeten mij met de voeten op de grond houden”, zegt hij. Dat lukt wonderwel. Toch cirkelden ook de haaien rond de ster van ‘Animals’. Vorig jaar won de piepjonge dj evenwel een zaak tegen zijn voormalige manager en platenmaatschappij, omdat die hem bij zijn eerste contract hadden bedrogen over rechtenkwesties. “Ik ben blij met die uitkomst”, glunderde hij achteraf. “Niet alleen voor mezelf, maar ook voor alle andere dj’s en producers, omdat deze zaak niet alleen om mij ging, maar om al mijn collega-artiesten.”

Tiësto gelooft op zijn beurt dat hij al jaren zo goed boert “omdat mijn manager al 25 jaar ook nog eens mijn beste vriend is. Die kan ik vertrouwen, zodat ik me puur op de artistieke kant kan concentreren. Mijn hele crew bestaat uit goede vrienden. Dat is eigenlijk best wel grappig. Vroeger had niemand van ons geld op zak en nu rijden we allemaal in dikke auto’s. Ik draaide vroeger een hele nacht voor 60 euro, en daarna mocht ik de wc’s schoonmaken. Louter uit liefde voor de muziek.”

5. Gij zult zwoegen, zweten en zweren als een topatleet

Belgisch dj-talent Amelie Lens draait vandaag zo’n zes keer per week. ‘Paul Kalkbrenner werkt zich straks nog dood’, lazen we dan weer in een Duits blad over de Berlijnse dj. “Ooit speelde ik 130 shows in één kalenderjaar”, knikt die laatste. “Dat was pure waanzin. Op den duur beleef je elk land in een roes. Je hebt geen flauw benul waar je staat, maar je moet wel presteren alsof je een marathon zonder druppel zweet afwerkt.”

Jaarlijks speelt Steve Aoki naar eigen zeggen tot 250 shows. Reken daarbij vijftig dagen reizen en je beseft dat hij amper twee maanden per jaar thuis is. Aoki, die bekendstaat om zijn champagneshowers en roomtaart-act, probeert zelf dan ook zo gezond mogelijk te leven: “Eigenlijk leef ik naast het podium als een boeddhistische monnik. Alleen voor een publiek gedraag ik me buitensporig. Je moet een mentale atleet zijn om dit te overleven. Zo is ‘the road is my home’ mijn mantra. Dat is mijn dagelijkse psychologische training om er niet onderdoor te raken. Ik maak mezelf wijs dat ik altijd thuis ben, zelfs al zou ik mijn échte huis niet meer herkennen.”­­­

Charlotte de Witte, Pukkelpop 2014: "Hooguit tijdens de set drink ik wel eens een gin-tonic of een pintje." Beeld Photo News

6. Gij zult uzelf niet laten leven

Tiësto gaf ooit toe aan ons dat hij na zijn eerste successen verlamd raakte. “Door mijn eigen angsten. Ik werd gewoonweg te veel gelééfd. Ik liet me leiden door de mening van puristen. Op het moment dat ik dacht dat ik heel pragmatisch met muziek moest omgaan, was er een kortsluiting in mijn hersenen. Ik zag geen richting meer, terwijl ik al die tijd gewoon mijn gevoel had moeten volgen.” Dat advies vond hij goud waard. In die mate zelfs, dat hij al jaren jonge dj’s begeleidt in hun zoektocht naar roem.

De éminences grises van Soulwax doen vandaag hetzelfde. Ze begeleiden jong talent via hun eigen label, en schreven op hun laatste plaat From Deewee het nummer ‘Here Come the Men in Suits’. Een niet mis te verstane sneer naar die haaien in snit die rond jong talent cirkelen. Zij kunnen er ook zelf over meespreken, als door de wol geverfde dj’s. “De jonge artiesten met wie wij werken, lijken allemaal koortsachtig op zoek naar de handleiding om te kunnen overleven in deze industrie”, vertelde Stephen Dewaele ons. “Maar er is er geen.

“Ze worden meegelokt door lieden die hen dingen beloven die eigenlijk niet mogelijk zijn. De wereld is veranderd: niemand kan je zwart op wit beloven dat jouw carrière op een welbepaalde manier zal lopen.” Zijn broer David beaamt dat: “Wij hebben de veranderingen in de muziekindustrie vanaf de frontlinie meegemaakt. Wat wij hebben gedaan, is allesbehalve de norm. Misschien kunnen we jonge mensen op dat vlak raad geven.”

7. Gij zult het weekend tijdig eindigen

Part of the Weekend Never Dies was een migraineverwekkend huzarenstukje én een onthutsende documentaire over het leven van (Radio) Soulwax en 2manydjs. Daarin beleef je vanuit je luie zetel hun gestoorde bioritme. Sinds de release van die dvd is hun leven er trouwens niet rustiger op geworden. “Onze grootste frustratie is dat we harder dan ooit werken”, zei Stephen ons onlangs. “En dat eist zijn tol. Iedereen rondom ons heeft kinderen, en die leven in een heel andere realiteit.”

Zijn broer David knikt: “We zoeken al twintig jaar een balans, maar we vinden hem niet. Stephen en ik hebben het geluk dat we allebei een relatie hebben waarbij we onze gang kunnen gaan. Maar we hebben steeds meer rust nodig.”

Alleen: waar vind je in godsnaam die rust, als je voortdurend een cocktail van prikkels, decibels en hedonisme aangereikt wordt? Charlotte de Witte is daar duidelijk over: ”Op de meest onverwachte momenten vind ik rust. Meestal op een plekje in de natuur, of op een plaats waar de tijd lijkt stil te staan: luchthavens bijvoorbeeld. Door het lange wachten kom ik daar soms volledig tot rust, verlost van alle tijdsdruk of stress.”

8. Gij zult uw ego opzijschuiven

"We leven in een wereld waar iedereen zichzelf moet promoten, op elk niveau”, verzuchtte Stephen Dewaele. “Alleen: wij vinden dat niet interessant.” Dat bewijst de groep ook degelijk: bij Despacio zitten ze verstopt in de booth, terwijl enorme speakers de echte sterren van de show zijn. En tijdens de Under the Covers-tournee gingen bewegende platenhoezen met alle aandacht lopen. “De mensen moesten niet naar ons kijken, maar naar de videoschermen.”

Het is maar één manier om je ego in check te houden als wereldberoemde dj. Want voor je het weet, gaat datzelfde ego met je aan de haal. Online worden diva-dj’s dan ook vaker gepekt en gevederd. “Ik wou dat er in de bank een gastenlijst was”, tweette Michal Menert ooit wereldvreemd. En nog, volgens John B: “Waarom hebben Duitse hotels maar één kussen? Het is toch geen gevangenis?” Omdat het niet eens wereldberoemde dj’s betrof, zagen beiden meteen hun eigen carrière genekt. Het verwende prinsje uithangen als dj kost al snel je kop.

Soulwax, AB, 2017. "Er bestáát geen handleiding om te overleven in deze industrie." Beeld Illias Teirlinck

Ook over Tiësto werd gezegd dat hij een egomaniak is, omdat hij op grote schermen zijn successen, krantenkoppen en zijn eigen gezicht promootte. Maar daar moet hij mee lachen. “Een heel stadion loopt vol om een optreden van mij te zien. Dat volstaat als ego-boost. Ik heb die attributen niet nodig om kunstmatig aan zelfverheerlijking te doen. Die krantenknipsels die geprojecteerd werden, stelden gewoon de evolutie in mijn carrière voor. Het was een aardigheidje om me te introduceren. Daarmee probeerde ik geen fans te ronselen. Die mensen kwamen al voor mij, weet je wel." (grijnst)

“Ook ik gedroeg me wel eens verwaand”, bekende Jeff Mills dan weer in een gesprek met ons. “Maar iedere beginnende dj blundert zo vaak in de booth, dat je ego snel genoeg gedeukt raakt. Ik probeer daarmee nooit te vergeten wie ik ooit was.”

9. Gij zult minder frequent door tijdzones vliegen

Blijkbaar is het een vaste grap onder piloten van privéjets, om aan hun dj-passagiers te vragen: “Kun je me vertellen in welke tijdzone je je nu bevindt?” De helft van de tijd weten die spoorloze platenruiters niet meer waar ze het hebben, laat staan hoe láát. Dat is logisch. De voorbije jaren schoten clubs en dancefestivals als paddenstoelen uit de grond. En wanneer je naam in de Dj Mag Top 100 staat, ligt de hele wereld aan je voeten.

De grootste dj’s vliegen door zo veel tijdzones dat hun normale dag- en nachtritme compleet gesloopt wordt. Ook de Gentse broers van Soulwax kunnen daarover meespreken. Hoeveel vliegmijlen hebben zij intussen? David: “Een miljoen mijl? Zoiets moet het zijn. Het is echt niets om fier op te zijn, en we zouden kunnen hopen dat er een meerwaarde is, maar het is al fijn dat we transatlantic kunnen slapen." (lacht)

10. Gij zult een extra onderbroek meenemen 

Een iets frivoler slotgebod kan wel, niet? Uiteindelijk blijken de grootste problemen van dj’s vooral van praktische aard. David Dewaele maakt er bijvoorbeeld onbedoeld een sport van om zijn laptop te vergeten op het vliegtuig, terwijl andere dj’s erover waken dat ze minstens vier identieke USB-sticks op zak hebben . Bagage raakt ook al vaak verloren, dus extra ondergoed in de handbagage is een absolute must, horen we steevast bij toerende dj’s. “Ik heb één keer dagenlang met dezelfde kleren moeten reizen”, bekende Skrillex. “Op den duur wilde ik me voortdurend verontschuldigen bij medepassagiers voor mijn ranzige lijfgeur.” Ook een emergency kit komt van pas: “Wat Dafalgan, pleisters en verband, een zonnebril, …: zonder durf ik de deur niet meer uit,” zegt Diplo. En wat moet er nóg in zijn rugzak? “Mijn goed humeur, zeker? Zonder haal je het eind van de tour alleszins niet.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden