Zondag 12/07/2020
Jude Law als paus.

TV

De paus is hip (en niet alleen door de blote bast van Jude Law)

Jude Law als paus.Beeld RV

Het Vaticaan is weer hip. Niet alleen de Netflix-film The Two Popes doet het goed, ook de HBO-reeks The New Pope blijft hoge toppen scheren. En dat ligt niet enkel aan de blote bast van Jude Law. 

Vanwaar onze fascinatie voor de kerkelijke macht, hoe komt het dat het Vaticaan opnieuw grootse Hollywood-producties inspireert? “Het is een setting die tot de verbeelding spreekt”, denkt Koen Vlaeminck, hoofdredacteur van Kerknet. “Het is een aparte wereld, waarvan niet iedereen echt weet hoe die in elkaar zit. Dat werkt natuurlijk goed in fictie.” Zo is momenteel de HBO-reeks The New Pope te zien op Telenet. Dat is het vervolg op The Young Pope, met een sexy Jude Law als paus.

Daarnaast is de vernieuwde aandacht ook te danken aan de huidige paus Franciscus. “Hij past niet het plaatje van de laatste pausen maar wordt wijd en zijd geapprecieerd, ook door mensen die niet gelovig zijn”, zegt theoloog Hans Geybels (KU Leuven, Logia). “In zijn beginperiode was een reis van paus Johannes Paulus II nog wereldnieuws, aan het eind niet meer. En toen bleek dat er onder paus Benedictus XVI weinig zou veranderen, was er weinig aandacht. Tenzij er een schandaal was, zoals met de Regensburger toespraak. Maar de huidige paus is prominenter aanwezig.”

Gedroomde setting

Dat contrast zit mooi vervat in de geprezen Netflix-film The Two Popes. “Minstens de helft van die film is fictie”, zegt Geybels. “Die mannen hebben elkaar nooit drie dagen lang gesproken. Toch schetst het heel fijn de verschillende stijlen van de twee pausen, zonder hen als wit en zwart voor te stellen. Nochtans was dat aanvankelijk de bedoeling. Maar toen de regisseur zich begon in te lezen in de teksten van paus Benedictus, vond hij hem toch niet zo achterlijk als hij soms werd voorgesteld. Aan de hand van fictie kun je ook in de diepte gaan van de non-fictie.”

Anthony Hopkins en Jonathan Pryce in ‘The Two Popes’.Beeld AP

The New Pope en voorganger The Young Pope zijn natuurlijk wel fictief, over een jong verkozen paus die aartsconservatief en wraakzuchtig blijkt. “De afstand tot de realiteit is zo groot dat het duidelijk verzonnen is”, denkt Geybels. “Sommigen zullen in bepaalde vooroordelen gesterkt worden, anderen halen hun schouders op. De inhoud van een boodschap wordt ook pas belangrijk als die vaak herhaald wordt. Daarom lijkt de impact van zo’n fictief verhaal mij eerder klein. Tenzij we plots overspoeld zouden worden door reeksen die het Vaticaan of de kerk als iets negatiefs voorstellen.”

Want, zo zegt Vlaeminck, op zich is het Vaticaan geen gesloten wereld. “Er lijkt een zweem van geheimzinnigheid rond te hangen, bijvoorbeeld wanneer een nieuwe paus achter gesloten deuren wordt gekozen. Wij publiceren ook geregeld stukken over het reilen en zeilen in het Vaticaan, het is geen ondoorgrondelijk instituut. Maar ik kan me inbeelden dat het voor fictieschrijvers een gedroomde setting is voor een verhaal. Tegelijk roepen kerk en geloof ook universele vragen op: hoe inspireer je mensen, hoe kunnen we menswaardig samenleven, en evengoed vragen over onzekerheid, status en idealisme. Dat zijn universele thema’s waar elke kijker zich in kan herkennen.”

Mel Gibson

Tegelijk is religie in het algemeen een onderwerp dat steeds vaker opduikt in fictie. Misschien omdat er vandaag minder taboe rond hangt dan vroeger, denk maar aan de in katholieke middens gewraakte Monty Python-films. Recent pakte Netflix nog groot uit met Messiah, over een hedendaagse profeet met sneakers die zijn boodschap over liefde en vrede met de wereld wil delen. Een gedurfde aanpak, al was het maar omdat er verschillende geloofsovertuigingen in samenkomen, gelinkt aan de maatschappelijke problemen van vandaag.

“In het verleden heeft de filmindustrie zich wel vaker gericht op gelovige Amerikanen, met verfilmingen van bijbelverhalen”, zegt Vlaeminck. “Dat was mede om commerciële redenen, omdat er een publiek voor was. Alleen wordt er steeds vaker uit die niche gebroken naar een groter publiek, op een respectvolle manier.”

The New Pope, te bekijken op Play en Play More van Telenet

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234