Donderdag 11/08/2022

BoekrecensieMaggie Shipstead

‘De grote cirkel’ van Maggie Shipstead: als een stootduik van een jan-van-gent

Maggie Shipstead, schrijfster van 'De grote cirkel': een droomvlucht van een boek.  Beeld REUTERS
Maggie Shipstead, schrijfster van 'De grote cirkel': een droomvlucht van een boek.Beeld REUTERS

Bij een roman over een ­vliegenierster en een actrice zou het goedkoop kunnen voelen om te zeggen dat het geheel een duizelingwekkend hoge vlucht neemt. Hysterisch recensentenproza? Niet wanneer het gaat over De grote cirkel van Maggie Shipstead (1983).

Dirk Jan Arensman

Absolute heldin in deze derde roman van Maggie Shipstead is Marian Graves, de maakster van een bíjna de wereldbol ­omspannende vlucht, in 1950, wier noodlot op pagina 1 al duidelijk lijkt. ‘Ik heb mezelf een belofte gedaan’, schrijft ze in een teruggevonden logboek­aantekening. ‘Mijn laatste afdaling zal geen machteloze tuimelpartij zijn, maar een stootduik als van een jan-van-gent, een doelbewuste duik recht op iets diep in zee af.’

Dat ze kort daarop nabij ­Ant­arctica spoorloos verdween, weerhoudt je er niet van ademloos te lezen over haar belevenissen van daarvoor. Hoe zij en haar tweelingbroer Jamie als zuigelingen werden gered van een zinkend schip door hun vader, de kapitein.

Hoe ze als onbestorven weeskinderen in Montana belandden, onder de wat achteloze hoede van hun vrijgezelle oom Wallace, een gokverslaafde kunst­schilder. Hoe Marian daar haar kinderdromen waarmaakte dankzij vlieglessen betaald door ‘bootlegger tijdens de Droog­legging’ Barclay Macqueen, met wie ze later in een wurg­huwelijk terechtkwam. Of hoe ze in de Tweede ­Wereld­- oorlog Spitfires vloog in een ­volledig vrouwelijke RAF-eenheid.

Die meeslepende episodes worden afgewisseld door hedendaagse hoofdstukken rond Hadley Baxter. Een door de wol geverfd voormalig kindsterretje uit Hollywood dat na een roddelbladschandaal haar lucratieve rol in een Twilight-achtige fantasyfilmreeks verliest, en haar carrière nu hoopt te redden met de hoofdrol in een biopic van… Marian Graves.

De toon van beide verhaallijnen is totaal verschillend, maar de combinatie wérkt. Waarbij helpt dat Shipstead talloze parallellen schept tussen Graves en Baxter. Vooral de historische delen worden ondertussen bevolkt door een stoet aan ijzersterk ­geportretteerde figuren en bij­figuren.

Er zijn smakelijke uitweidingen over alles van de luchtvaartgeschiedenis tot aan Sitting in the Water Grizzly, een achttiende-eeuwse native American die feitelijk een trans man avant la lettre was. En de ontknoping is nog een bevredigende verrassing ook.

Echt waar: dit is een droomvlucht van een boek.

Maggie Shipstead, De grote cirkel, Meulenhoff, 671 p., 26,99 euro. Vertaling Marion Drolsbach en Lucie Schaap.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234