Woensdag 19/01/2022

Taalblog

'De fonkeling in kinderogen, en je beseft weer wat een wonder de taal is '

null Beeld Eric De Mildt
Beeld Eric De Mildt

Schrijfster Ann De Craemer publiceerde zopas haar nieuwe roman 'Kwikzilver'. Op demorgen.be schrijft ze een column over haar grootste passie: de taal.

Ann De Craemer

Ik heb een beste vriendin.

Dat is geen nieuws, denkt u.
Nee, uiteraard niet.

Die beste vriendin heeft een dochter van dertien maanden.

Dat is geen nieuws, denkt u.
Nee, uiteraard niet.

Maar dat meisje van dertien maanden spreekt sinds vorige week haar eerste woordjes uit, en in de microcosmos van een gezin en de mensen eromheen is dat, uiteraard, wereldnieuws.

'Poe, poe, poe', zegt Lisanne wanneer ze door het raam kijkt en de poes van de buren voorbij ziet trippelen. 'Jajajajaja', zegt Lisanne wanneer ze blij is. 'Ma-ma-ma-ma', zegt Lisanne wanneer haar moeder in de keuken is en ze haar aandacht wil.

Het ontroert me, niet alleen omdat ik van dat kleine meisje hou, maar ook omdat het indrukwekkend is het proces van taalontwikkeling van dichtbij mee te maken. Als er iets is wat mensen van dieren onderscheidt, dan wel het feit dat ze kunnen praten, en dus worden kinderen echt mensen wanneer ze hun eerste woorden leren. De taal geeft een kind voor het eerst vleugels.

Dat blijkt ook uit een verhaal over Ferdinand de Tweede, een Duitse koning uit de dertiende eeuw. Hij wilde weten welke taal kinderen zouden spreken wanneer er nooit tegen hen werd gepraat. Hij dacht dat ze misschien spontaan Latijn zouden spreken, want dat was namelijk de taal van God. Hij liet voor zijn experiment een paar baby's naar het hof komen, die goed werden verzorgd, maar niemand mocht tegen hen spreken of met hen communiceren. Het resultaat was schokkend: alle baby's gingen dood.

Wanneer kinderen kunnen spreken, staan de poorten van de talige wereld nog maar ten dele voor hen open. Echt naar binnen in het rijk der taal kunnen ze pas wanneer ze ook leren lezen en schrijven, en dat is wat mijn neefje nu doet. Tiele zit in het eerste leerjaar en kent al een tiental letters, die ik vaak samen met hem oefen. De vreugde in zijn ogen en stem wanneer hij die letters steeds vlotter tot woorden aaneen weet te schakelen: hartverwarmend. De fles melk op tafel; de verkeersborden; mijn eigen boeken - overal ontwaart hij letters die hij al heeft geleerd, en met elke nieuwe letter wordt zijn wereld weer een stukje groter.

We zijn de hele dag zo druk aan het praten en schrijven dat we vergeten wat een wonderlijk proces zich voltrekt telkens als we dat doen. Er is alleen de fonkeling in twee paar kinderogen nodig om daar weer aan herinnerd te worden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234