Dinsdag 14/07/2020

ExpositieThe Vessel, The Jerk and the Edge of Reason

Bent Van Looy debuteert als schilder: ‘Ik heb moeten leren onbeschaamd lelijk durven te zijn’

‘Ik ben niet iemand wiens werk er beter op wordt van maandenlang te zitten wriemelen', zegt Van Looy. Zijn kunst doet denken aan een combinatie van Disney, Anton Pieck en Magritte. Beeld Bob Van Mol

Bent Van Looy opende deze week zijn allereerste solotentoonstelling als schilder in de Brusselse galerie Super Dakota. Geen bevlieging van een popster in een pandemie, maar een lang gekoesterde droom die uitkomt. ‘Ik zit weliswaar in een oud lichaam, maar ik ben een jonge schilder.’

Van Looy wist al van zijn achtste dat hij schilder wilde worden, van toen hij met zijn grootmoeder langs de hoge ramen van de academie in Antwerpen liep, en daar een wereld zag lonken die hij wilde bewonen. Als jongvolwassene studeerde hij schilderkunst in Gent en alles wees erop dat hij vertrokken was voor een carrière als schilder, maar toen... kwam Das Pop ertussen.

“Ik moest een keuze maken toen ik afgestudeerd was”, zegt Van Looy. “Ik had een aantal interessante opties en een hele goede groepstentoonstelling in het verschiet. Het zag er met andere woorden naar uit dat het allemaal wel goed ging komen met dat schilderen. En aan de andere kant had je die popgroep die net een plaat had gemaakt en op tournee zou gaan door Europa. Het was eerlijk gezegd niet zo heel moeilijk om de knoop door te hakken. (lacht) Natuurlijk is het veel leuker om met je vrienden de wereld rond te trekken en muziek te maken.”

Spijt heeft hij nooit gehad van die beslissing: “Er is een tijd voor alles en ik ben blij dat ik toen de moed had om te zeggen: dat schilderen komt later wel. En dat moment is er inderdaad gekomen.”

Meer bepaald toen Van Looy drie jaar geleden van Parijs naar Antwerpen verhuisde. Hij vond een atelier niet te ver van huis en begon te werken. Na een dik jaar postte hij steeds vaker werk op Instagram. Onder anderen Sofie Van de Velde en Jason Poirier dit Caulier van Plus-One Gallery verleenden steun, en uiteindelijk werd hij opgepikt door de Brusselse galerie Super Dakota.

“Ze hadden mijn werk gezien en vonden het cool. Ze kenden me ook niet van mijn muziek, dus in die zin was het oprechte liefde. Ik ben blij om bij een goede galerie te zitten. De muziekwereld is eigenlijk een beetje in elkaar gestort. Iedereen doet gewoon thuis iets en dan ontploft het of ontploft het niet. (lacht). Maar in de kunst heb je nog wel echt die poortwachters: de galerieën, de critici... Daar is dat nog wel echt een belangrijk gegeven. In de muziek is dat al lang niet meer zo.”

De magie van Disney

En nu is er dus een eerste tentoonstelling: The Vessel, The Jerk and the Edge of Reason. De werken doen denken aan prenten van Disney of Anton Pieck-illustraties, maar dan in toxische kleuren naar het hier en nu verplaatst. “Ik ben heel erg opgegroeid met de sprookjes van Grimm. We hadden geen tv, en mijn moeder las mij de oerversies voor, diepgeworteld in de Duitse romantiek. Heel wreed waren die verhalen: veel onthoofdingen, kinderen die in ovens worden gestampt, dat soort dingen. Walt Disney heeft die sprookjes naar de twintigste eeuw vertaald. Hij heeft alles uitvergroot en er zijn Walt Disney-saus over gegooid: die superverleidelijke lijnen, die kleuren waar je tandglazuur van pijn gaat doen, die zindering die zelfs een bezem laat trillen...”

“Dubbelzinnig, ja. Exact. (lacht) Dat is wel de magie van Disney. Eens je de wereld gezien hebt door zijn ogen kan je nooit meer terug.”

Het hoeft niet te verrassen dat een man die zijn band Das Pop doopte, ook in zijn schilderkunst de populaire cultuur omarmt. En er zijn nog meer gelijkenissen met de muzikant Van Looy. “Ik ben niet bang van het grote gebaar. Weet je, ik ben iemand die zich meer dan anderen gretig bedient van alle akkoorden die er zijn. Ik laat melodieën meer kanten opwaaien dan tegenwoordig de norm is, en dat soort gretigheid zit ook in deze werken, in het plezier van het kleurgebruik.”

Voor een man die gewend is om de dingen te zeggen in pakweg 2,5 minuten, mag het ook vooruitgaan. “Een schilderij mag niet doodgewerkt zijn. Dat heb ik wel moeten leren. In het begin voelde ik mij schuldig als een werk al na een paar dagen af was. Ik zag bijvoorbeeld een Bendt Eyckermans wekenlang werken aan een schilderij en hij is supergoed, dus dacht ik: hoe langer ik aan een schilderij werk, hoe ‘dieper’ het wel zal worden. Maar ik heb gelukkig al snel beseft dat niet iedereen een detaillist moet zijn. Sommige mensen zijn gemaakt voor de grove en sommige voor de fijne streken, en ik ben niet iemand wiens werk er beter op wordt van maandenlang te zitten wriemelen. Hoezeer ik ook bewondering heb voor mensen die dat wel kunnen, maar dat is niet wie ik ben.” (lacht)

'In het begin was ik heel voorzichtig en een beetje braaf, maar op een gegeven moment heb ik gezegd: ik moet onbeschaamd lelijk durven zijn in mijn werk. Heel bevrijdend.'Beeld Bob Van Mol

Behalve Disney wordt ook de période vache van René Magritte aangehaald als invloed. “Magritte was eigenlijk een heel slechte schilder. Hij was een heel goede beeldenmaker, maar voor de rest was hij eerder een reclameschilder wiens werk veel beter tot uitdrukking komt op een briefkaart dan aan een museummuur. Maar op een gegeven moment besloot hij: fuck it, ik ga mij nergens meer iets van aantrekken. Ik ga kliederen. Ik ga alle conventies over de haag gooien en gewoon doen waar ik zin in heb. Het was een soort humoristische ‘fuck you’ naar zijn reputatie en publiek, en wat daaruit voortkwam was ineens heel erg goede schilderkunst. Dan zie je dat hij plots wel ontdekt wat voor uitdrukkingskracht een penseelstrook heeft. En dat heeft mij heel erg geïnspireerd. In het begin, toen ik nog een beetje aan het zoeken was wie ik was als schilder, was ik heel voorzichtig en een beetje braaf, maar op een gegeven moment heb ik gezegd: al die dingen van de tafel, dit moet het dan maar zijn. Dat kan heel bevrijdend zijn. Het onbeschaamd lelijk durven zijn. Waardoor er ineens wel een heel oorspronkelijke, zuivere en krachtige manier van schilderen tevoorschijn komt.”

‘Pyjama Days’

Van Looy is blij dat hij het schilderen heeft tijdens deze coronacrisis. Dat muzikanten het dit jaar moeilijker zouden hebben, mocht hij al vroeg ondervinden. “Ik had in februari een aantal concerten in China gepland en dat was natuurlijk waar de eerste afgelastingen plaatsvonden. Ik voelde mij echt het grote slachtoffer van de epidemie. (lacht) Dat bleek achteraf nogal mee te vallen, maar ik was er toen echt twee dagen kapot van.”

De lockdownperiode viel Van Looy dan weer niet al te zwaar. “Ik heb dat als heel aangenaam ervaren omdat ik in wezen een introverte figuur ben die het niet erg vindt om weinig mensen te zien. Halverwege de quarantaine had ik een dakoptreden in Wilrijk, waar meer dan drie mensen op aanwezig waren en ik was meteen totaal overprikkeld. (lacht) Los daarvan maak je je natuurlijk zorgen over hoe het met de zieke medemens gaat en wat we met de podiumkunsten gaan doen. Ik reis ook graag, en ik vraag me wel af in hoeverre daar nog plaats voor is in de toekomst.”

Dat nieuwe tournees en festivals niet voor meteen zullen zijn, daar is Van Looy vrij zeker van. “Het slechtste wat je nu kan doen, is samen gaan hossen voor een podium. Voor mij is er geen probleem: ik sta erop. (lacht) Maar voor de mensen voor het podium is het echt levensgevaarlijk. Ik weet het niet. Wat moet je nog doen? Platen verkopen niet meer, met streams verdien je echt maar 0,00015 cent... Optreden was een van de enige manieren waarop je als muzikant nog enigszins in je levensonderhoud kon voorzien. Als dat nu ook nog wegvalt...”

Maar hij houdt er de moed in. “Ik weet niet of ik optimistisch ben, maar ik vind het niet zo moeilijk om onder moeilijke omstandigheden voort te doen. Dat zijn dingen waarvan ik denk: ik kan dat wel. Ik wil dat niet, maar ik kan het wel.” 

Van Looy maakte zelfs een podcastreeks tijdens de lockdown: Pyjama Talks, waarin hij met interessante medemensen praatte over de crisis en over wat die betekende voor hun leven en werk.

“Ja, dat was wel heel cool. Het was een goede manier om niet voortdurend in die al te kleine bubbel te moeten blijven. Het was heel goed om soms eens met anderen van gedachten te wisselen over hoe zij met deze crisis omgaan, en ook iets te weten te komen over hoe zij werken, welke creatieve oplossingen zij bedenken voor problemen. Heel leuk om te doen.”

‘Mijn schilderspak is gemaakt van hetzelfde linnen als de schildersdoeken zelf. Dichter bij het werk kan je niet komen.'Beeld Bob Van Mol

Tot slot, Van Looy zou Van Looy niet zijn, als hij in zijn nieuwe hoedanigheid van schilder niet alweer piekfijn voor de dag zou komen. “Ik las vanmorgen een interessante tweet van Nico Dijkshoorn, die zei: ‘Waarom heeft die boswachter Piet,’ of over wie het dan ook ging, ‘altijd een geruit boswachtershemd aan op tv? Een duiker gaat toch ook niet in een talkshow zitten met een duikpak en flessen aan.’ Maar ik snap dat wel. Een kledingstuk kan een soort van magisch portaal zijn naar een zelfgekozen realiteit. In die zin maakt een geruit boswachtershemd je tot boswachter. Dat is de sleutel. In die zin heb ik ook heel nauwkeurig uitgekozen wat ik als schilder ging dragen. Een vriend van mij is kleermaker en heeft voor mij een prachtig linnen schilderspak gemaakt. Het is gemaakt van hetzelfde linnen als de schildersdoeken zelf. Dichter bij het werk kan je niet komen.”

The Vessel, The Jerk and the Edge of Reason loopt van 4 juni tot 11 juli in galerie Super Dakota, Washingtonstraat 45, 1000 Brussel. 02/649.17.72, contact@superdakota.com.

Reserveren is aangeraden, maar spontaan binnenwippen kan ook. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234