Dinsdag 07/04/2020

Recensie

‘Before We Vanish’: filosoferen met Japanse aliens

De journalist Sakurai (l.) ontmoet gaandeweg aliens die een invasie op onze planeet voorbereiden, maar ons eerst nog snel willen bestuderen. Beeld rv

Buitenaardse wezens nemen de wereld over in Before We Vanish. Maar verwacht geen reusachtige ruimteschepen of grootse oorlogsscènes. De Japanse regisseur Kiyoshi Kurosawa levert wellicht de minst spectaculaire alienfilm ooit af, maar zet u wel aan het denken.

Ontmenselijking. Het woord dook de afgelopen weken regelmatig op in het nieuws. En nu we Before We Vanish gezien hebben, begrijpen we plots waarom: zou het kunnen dat sommige politici in ons land recent een close encounter met een alien gehad hebben?

De Japanse regisseur Kiyoshi Kurosawa (Tokyo Sonata) voert in zijn nieuwe sciencefictionfilm namelijk drie buitenaardse wezens op die de mensheid beroven van alles wat haar menselijk maakt. Dat zit zo: de aliens bereiden een invasie van onze planeet voor, maar willen ons eerst nog snel bestuderen door met onze ideeën aan de haal te gaan. Met een tik op het voorhoofd stelen ze concepten als 'werk', 'thuis' of 'familie' uit ons brein, waarna het slachtoffer in elkaar zakt en dat concept plots helemaal kwijt is. En dus een beetje minder mens is.

Schoolmeisje vol bloed

Met een bloedige openingsscène – iets met een schoolmeisje in een uniform vol bloed – lijkt Kurosawa terug te grijpen naar zijn roots in de J-horror, maar uiteindelijk houdt hij het in Before We Vanish nog behoorlijk proper. Meer zelfs: dit moet een van de meest onspectaculaire alien invasion-films ooit zijn. Kurosawa blijft ver weg van Independence Day-toestanden, en amuseert zich vooral met de bizarre gesprekken die zijn buitenaardse veroveraars met de aardbewoners voeren.

Door aliens op te voeren, creëert Kurosawa eigenlijk een excuus om de moderne mens onder de microscoop te leggen. Het is hetzelfde trucje dat Montesquieu 300 jaar geleden al gebruikte: in zijn Lettres persanes stuurde hij twee Perzen op een tocht door het achttiende-eeuwse Frankrijk. Hun naïeve blik op de lokale cultuur gaf de schrijver de mogelijkheid om de draak te steken met zijn eigen land. Zo is het ook met de aliens van Kurosawa: zij trekken grote ogen wanneer men hen uitlegt waarom werk en discipline zo belangrijk zijn, en bestoken de menselijke personages – en de kijker – met filosofische vragen als: “Wat is het verschil tussen jezelf en de ander?”

Apocalyps

Het levert een film op die voor minstens de helft verrassend leuk en origineel is. En die bovendien een niet mis te verstane waarschuwing bevat: als we onze kernwaarden vergeten, zijn we als mensheid ten dode opgeschreven. De Apocalyps loert om de hoek.

Kurosawa heeft goud in handen, maar laat het na om het potentieel van dit verhaal ten volle te benutten. Echt héél diep in de condition humaine graaft hij uiteindelijk niet – al had hij daar met 2 uur en 9 minuten ruimschoots de tijd voor. En wanneer de film dan toch zijn einde begint te naderen, wordt de toon steeds sprookjesachtiger. Het slot is pertinent, maar ook een tikje melig. En zo wordt het dan toch nog een beetje Independence Day.

Before We Vanish speelt vanaf morgen in de bioscoop.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234