Woensdag 17/07/2019

Verenigd Koninkrijk

‘Auntie’ BBC ligt van drie kanten onder vuur

Gary Lineker presenteerde ‘Match of the Day’ in zijn boxershort toen Leicester City, zijn oude voetbalclub, tot ieders verrassing kampioen werd. Beeld BBC

Auntie ofwel ‘Tante’, zo wordt de BBC liefkozend genoemd door de Britten. Maar de omroep oogst steeds meer kritiek. Labour is boos over een documentaire over het antisemitisme binnen de partij, de tory’s over de ‘brexitvijandige’ berichtgeving, en belastingbetalers over het megasalaris van voetbalpresentator Gary Lineker.

Boze corbynista’s

“Is Labour antisemitisch?” Een documentaire met deze titel, die woensdagavond door de BBC wordt uitgezonden, heeft tot onrust en woede geleid binnen de top van de Labour-partij. De vooraanstaande schaduwminister Barry Gardiner beschuldigt de publieke omroep ervan ‘een scheef beeld’ te presenteren. Zeven oud-partijmedewerkers uiten in het programma BBC Panorama kritiek op de wijze waarop de partij is omgegaan met klachten over antisemitisme. Maar volgens Gardiner hebben zij een politieke agenda. 

Uit angst voor schadelijke uitlatingen heeft de partij ze een spreekverbod opgelegd. Toen een van hen, voormalig hoofd van de geschillencommissie Sam Matthews, aankondigde toch te gaan praten met de BBC kreeg hij een waarschuwende brief van Carter Ruck, een advocatenkantoor dat is gespecialiseerd in smaad- en lasterzaken. Tot de clientèle van Carter Ruck, ook wel ‘Carter Fuck’ genoemd, behoort onder meer de handelsonderneming Trafigura die tien jaar geleden heeft geprobeerd de pers, waaronder de BBC, te muilkorven met betrekking tot gifdumpingen in Ivoorkust.

De documentaire van televisiemaker John Ware zal met buitengewone interesse worden bekeken door leden van de Britse Gelijkheids- en Mensenrechtencommissie die met een onderzoek naar antisemitisme binnen Labour bezig zijn. Tijdens een BBC-interview zei John McDonnell, Corbyns trouwste metgezel, zondag dat een spreekverbod een probaat middel is van organisaties om vertrouwelijke informatie te beschermen. Vicepartijleider Tom Watson heeft de juridische dreigingen bekritiseerd, temeer daar de partij juist voor een wet pleit die klokkenluiders moet beschermen.

Boze borista’s

Hoe organiseer je een interessant debat met vijf kandidaten voor het leiderschap van de Conservatieven? Dat was de vraag waar de BBC zich enkele weken geleden voor gesteld zag. Voor de meest geprezen omroep ter wereld had het een makkie moeten zijn, maar het slaagde erin om er een puinhoop van te maken. Besloten was om kijkers uit verschillende delen van het land vragen te laten stellen, die de vijf een voor een moesten beantwoorden. Het leidde tot veel gekibbel en presentatrice Emily Maitlis slaagde er niet in orde te houden. Winnaars kende het debat niet, slechts verliezers, de BBC voorop.

Het debat kreeg een staartje omdat de achtergrond van twee vragenstellers niet grondig bleek te zijn nagetrokken. De imam die Boris Johnson de maat had genomen vanwege diens opmerkingen over boerka’s, bleek zich op Twitter antisemitisch en vrouwonvriendelijk te hebben uitgelaten. Hij verloor zijn baan als plaatsvervangend hoofd van een lagere school. Een andere vragensteller, een voormalig Labour-politicus, raakte zijn baan bij een advocatenkantoor kwijt, toen bleek dat hij had getweet dat ‘Hitlers misbruik van de term nationalisme het meest schadelijke deel van diens nalatenschap is’.

Bij brexiteers wordt de BBC toch al met de nodige argwaan bekeken. Tijdens een verkiezingsbijeenkomst in Carlisle noemde Boris Johnson de BBC ‘de Brexit Bashing Corporation’. Volgens de aanstaande premier ‘loopt de BBC al tijden voorop bij de aanval op brexit’. Ook The Brexit Party is ontevreden over de aandacht die het van de publieke omroep krijgt. De argwaan werd gevoed door de beslissing van de BBC om This Week te schrappen, de lichtvoetige politieke avondshow van Andrew Neil, een topinterviewer en ervaren presentator die enige sympathie voor de brexit zou bezitten.

Boze bejaarden

Binnen de Conservatieve Partij gaan geluiden op om het kijk- en luistergeld af te schaffen. Britse televisiekijkers betalen nu, ongeacht hun inkomen, omgerekend 172 euro per jaar – geld waarmee de BBC fraaie programma’s moet maken. De BBC beweegt juist de andere kant op door voortaan ook kijk- en luistergeld te heffen bij de twee miljoen 75-plussers, een leeftijdsgroep die voorheen vrijgesteld was. Volgens de omroep is de vrijstelling oneerlijk tegenover jonge kijkers die mede door de bezuinigingen krapper bij kas zitten dan gepensioneerden.

De kritiek op het plan verhevigde onlangs toen de omroep de salarissen van zijn werknemers en medewerkers bekend maakte. Match of the Day-presentator Gary Lineker bleek jaarlijks meer dan twee miljoen euro te incasseren, wat neerkomt op een gemiddeld Brits jaarsalaris per uitzending. Voetbalanalist Alan Shearer zit op een half miljoen. Graham Norton, presentator van de naar hem vernoemde show, moet met zo’n 700.000 euro rondkomen. Het aantal topmanagers bij de BBC dat meer dan een kwart miljoen verdient, is afgelopen jaar met de helft toegenomen.

Lineker, die ook bij de commerciëlen voetbalwedstrijden presenteert, heeft geweigerd akkoord te gaan met een salarisverlaging. Op campagnepad heeft Boris Johnson gezegd dat bejaarden wat hem betreft gratis moeten blijven kijken, en dat Lineker – een prominente anti-brexiteer – desnoods vervangen moet worden door een goedkopere presentator. Volgens BBC-baas Tony Hall is de aanwezigheid van Lineker en Shearer noodzakelijk voor het succes van het wekelijkse voetbalprogramma, maar het vermoeden bestaat dat voetballiefhebbers toch wel kijken, wie het ook presenteert.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden