Zondag 05/04/2020

Theater

Abattoir Fermé maakt kindervoorstelling: ‘Er zit ook een broodje Jambon in, met zestig procent korting’

Stef Lernous en Tania Van der Sanden: “Ja, acteren is een echte job.”Beeld Wouter Van Vooren

Met Groezel of Grijsje waagt Abattoir Fermé zich andermaal aan een kindervoorstelling. Al is het natuurlijk niet zomaar een kinderverhaaltje. Regisseur Stef Lernous en actrice Tania Van der Sanden praten over het stuk én over het moeilijke klimaat waarin het tot stand kwam. ‘Je mag kinderen niet onderschatten. Als je gewoon een verhaaltje vertelt, vinden die dat ook maar boring.’

Wie Bangerik heeft gezien, de kindervoorstelling die Abattoir Fermé een kleine twee jaar geleden maakte voor hetpaleis, herinnert zich misschien nog een vreemde scène waarin actrice Tine Van den Wyngaert, verkleed als radijs, de scène opkwam. “Ik ben dit beu. Ik wil Groezel of Grijsje, het levende Radijsje!”

Met de rest van Bangerik had die scène weinig te maken. “Bij een doorloop kreeg ik daar wat reacties op: ‘Als je iets moet knippen, gooi dan die radijs eruit. Die heeft niets met dat verhaal te maken’”, herinnert regisseur Stef Lernous zich. “Terwijl ik dacht: kinderen gaan daar gek op zijn. Die radijs blijft erin. En dat stoem figuurke bleek enorm aan te slaan.”

En dus is er nu Groezel of Grijsje, het levende radijsje, opnieuw een voorstelling voor toeschouwers vanaf zes jaar, die Lernous nu maakt voor hetpaleis. Een coming-of-ageverhaal, klinkt het, over een levende radijs die haar eigen weg moet zoeken in het korte leven van een groente. Op de promofoto’s zie je actrice Tania Van der Sanden in dat ietwat knullige radijzenkostuum zitten, maar uiteindelijk is het toch Van den Wyngaert die de hoofdrol vertolkt.

Witloos in kaassaus

“Toen we promofoto’s maakten, wilde ik absoluut in dat radijzenkostuum”, zegt Van der Sanden, die in de voorstelling verschillende personages – een verpleger, een skelet en een groene superheld – voor haar rekening neemt. “Het is eigenlijk spijtig dat ik geen groente speel. Een witloof of zo, dat had ik toch graag gedaan. Er zitten ook een wortel en een broccoli in de voorstelling, maar die speel ik niet.”

Lernous: “Dit is een van de vreemdste gesprekken die ik al heb gehad.”

Van der Sanden: “Als we nu nog gauw een prei maken, Stef, dan kan ik die toch spelen? Het is nog geen première. Alles kan nog.”

Lernous: “Er is nog een paddenstoel, waar we niks mee doen. Oorspronkelijk ging Clara Cleymans meespelen. Maar zij heeft een kindje gekregen – gelukkig voor haar, jammer voor ons. Ik denk dat zij een goede champignon zou zijn geweest.”

Het heeft bijna iets van de legendarische ingangsexamens van de acteursopleiding aan Studio Herman Teirlinck, waar aspirant-acteurs de meest abstracte rollen moesten vertolken. “Ik heb aan het Conservatorium gestudeerd: het ingangsexamen was daar degelijk. Met een zelfgekozen tekst, een opgelegde tekst en een improvisatie”, zegt Van der Sanden. “Maar wij hoorden verhalen dat studenten aan de Studio ‘witloof in kaassaus’ moesten spelen.”

Lernous: “Of een pot yoghurt.”

Van der Sanden: “Een diploma van het Conservatorium lag qua niveau toen trouwens nog onder een diploma van het middelbaar.”

Lernous: (lacht) “Dat merken we ook bij jou, Tania.”

Lernous en Van der Sanden: “Je mag kinderen niet onderschatten. Als je gewoon een verhaaltje vertelt, vinden die dat ook maar boring.”Beeld Wouter Van Vooren

Taboe

Even ernstig nu: dat acteurs en theatermakers, en bij uitbreiding de hele cultuursector, door de politiek en door heel veel mensen niet ernstig worden genomen, is een doorn in het oog van deze twee theaterbeesten, die zich ergeren aan het klimaat waarin ze moeten werken. “Mensen snappen vaak niet wat acteurs doen”, merkt Lernous op. “In Duitsland (waar Lernous al meermaals werkte, EWC) is dat anders. Daar weten mensen dat ‘acteur’ een job is en dat je daarvoor betaald wordt. Hier is de houding nog al te vaak: die worden betaald met belastinggeld. Ik ben het kotsbeu om dat steeds te moeten horen.”

Van der Sanden: “Het wordt gezien als een grap. ‘Wat doe jij?’ ‘Ik speel theater.’ ‘Ja, maar wat doe je overdag?’”

Lernous: “We zitten in een klimaat van overleven, in plaats van in een klimaat van beleven. Nu, met de besparingen in de sector merk ik dat het gros van de bevolking cultuur blijkbaar niet ziet als een kerntaak. Ik vind cultuur even belangrijk als gezondheidszorg of onderwijs. Dat is géén romantisering. Het is heel vreemd dat er bespaard wordt op een sector die al twee keer na elkaar heeft moeten besparen. Eigenlijk is ‘niet besparen’ al grof: het is tijd om serieus opnieuw geld in deze sector te pompen. Maar het lijkt taboe om dat te zeggen.”

Politieke parabel

Het houdt Lernous niet tegen om het toch te zeggen. Niet alleen in interviews, maar ook in een kindervoorstelling als Groezel of Grijsje, waarin een van de objectieven van het titelpersonage erin bestaat om niet tussen een sandwich terecht te komen – al formuleert hij het dan in iets meer omfloerste termen. “De vraag die je altijd krijgt, is: wat is het verschil tussen volwassen theater en kindertheater?”, vertelt Van der Sanden. “Dat is niet zo groot, hoor. Je mag kinderen niet onderschatten. Als je gewoon een verhaaltje vertelt, vinden die dat ook maar boring.”

Lernous: “In dat aspect is Groezel ook een politieke parabel. Er zitten heel veel politieke metaforen in. Het is een voorstelling vanaf zes jaar: er is dus een laag voor zesjarigen, maar volwassenen zullen er heel wat andere dingen in lezen. Waarvan ze misschien blij zullen zijn dat kinderen ze niet begrijpen. (lacht) Er is een broodje met Jambon.”

Van der Sanden: “In de uitverkoop. Met zestig procent korting.”

Lernous: “Dat zit er dus óók in.”

Groezel of Grijsje, het levende radijsje, tot 19/1 in hetpaleis, Antwerpen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234