Dinsdag 06/12/2022

Apps

60 boeken per jaar lezen? Dat kan, dankzij samenvattingen van 15 minuten

Dankzij de app Blinkist moet je geen 60 boeken per jaar meer lezen. Zij vatten alles voor je samen in 15 minuten. Beeld RV
Dankzij de app Blinkist moet je geen 60 boeken per jaar meer lezen. Zij vatten alles voor je samen in 15 minuten.Beeld RV

Succesvolle mensen zoals Bill Gates en Barack Obama lezen 60 boeken per jaar. Dankzij de Duitse start-up Blinkist kan iedereen dat. Zij het dan zonder tijd te verliezen én zelfs zonder te lezen. Maar verlies je dan niet de meerwaarde van een boek?

Freek Evers

De overweldigende reclamecampagne die zich ontwikkelt in uw dienaars Twitter-, Facebook-, en Instagram-tijdlijn liegt er niet om. Er moet meer gelezen worden. Want, zo beweert een advertentie: "The average CEO reads more than 60 books a year." Wie doorklikt, leert: wie ambitieus is in het leven, kan maar beter veel lezen.

Gelukkig beseft de Duitste start-up Blinkist dat we niet allemaal even grote doorzetters zijn. Hoeveel mensen zouden de bestseller Homo Deus van Yuval Noah Harari op hun nachtkastje hebben liggen, maar zijn nog niet verder dan de achterflap geraakt?

Blinkist flikt dat wel even voor u: de start-up vatte in de afgelopen vier jaar al meer dan 2.500 non-fictie boeken samen. Van biografieën, over geschiedenisboeken, tot managementhandleidingen. Grote ideeën in een behapbare verpakking, klinkt dat dan in marketingtaal. De 400 pagina's Harari werden herleid tot tien.

Blinkist heeft ongeveer zes miljoen gebruikers. Een abonnement kost 12,99 euro per maand. Daarmee kunt u niet alleen samenvattingen lezen. Als u zelfs daar geen tijd voor heeft, praat een diepe mannenstem u bij in 15 minuten.

Een voorbeeld van een advertentie van de app Blinkist. Beeld RV/Instagram
Een voorbeeld van een advertentie van de app Blinkist.Beeld RV/Instagram

Het cleane design in de app doet vermoeden dat het bedrijf een beroep doet op algoritmes om de samenvattingen te maken. Niets is minder waar. Blinkist steunt op een uitgebreide ploeg schrijvers die iedere maand een veertigtal nieuwe titels toevoegen aan de bibliotheek. "Dat kan ook niet anders", zegt emeritus professor Marc Buelens (Vlerick Business School). "Wie een boek over fysica wil samenvatten is best thuis in de materie."

Buelens was vroeger zelf geabonneerd op een gelijkaardige dienst, maar dan op papier. "Alleen waren de samenvattingen van Reader's Digest enorm saai." Hij weet uit ervaring dat zeker Amerikaanse boeken zich gemakkelijk laten samenvatten. "In de eerste 20 procent van het boek vind je meestal al 80 procent van de inhoud."

De vraag is of zo'n app echt doet wat ze belooft. Is het mogelijk om de kennis van 60 boeken in shotjes van 15 minuten lezen te gieten? Cognitief psycholoog Wouter Duyck (UGent) reageert in eerste instantie laconiek: "Het is leerzamer dan de zoveelste herhaling van FC De Kampioenen te bekijken. Als mensen tijdens het fietsen, wandelen of rijden iets opsteken wat ze anders niet zouden gekend hebben, is dat meegenomen."

Gelijk krijgen

Maar boeken helemaal vervangen door samenvattingen is volgens Duyck geen optie. De manier waarop we kennis opdoen, heeft ook impact op wat we onthouden. In de psychologie heet dat het genereereffect.

"Samenvattingen werken vooral goed om te onthouden als je zelf de samenvatting maakt. Om de samenvatting te maken, moet je de inhoud diep verwerken en semantisch structureren. Het is net die verwerking die ervoor zorgt dat het nadien blijft hangen."

Buelens wijst bovendien op het verschil tussen gelijk hebben en gelijk krijgen. "Feiten kan je gemakkelijk samenvatten, maar indien je iemand van mening wil doen veranderen, is de opbouw van je verhaal heel belangrijk."

Hij zou het persoonlijk een interessante uitdaging vinden om voor Blinkist te werken. "Je moet in die 15 minuten het evenwicht vinden tussen feiten en goede, bijna hypnotiserende voorbeelden om lezers of luisteraars helemaal mee te krijgen in het verhaal."

Maar wie dus hoopt om evenveel kennis op te doen als Bill Gates of Barack Obama door 60 keer per jaar 15 minuten naar de samenvatting van een boek te luisteren, is eraan voor de moeite.

Het boek vervangen is dan ook helemaal niet de bedoeling van de oprichters van Blinkist. "Wij bouwen in de eerste plaats een brug tussen geen boek en wel een boek", vertelde medeoprichter Niklas Jansen aan TechCrunch.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234