Zaterdag 14/12/2019

Muziek

30 jaar ‘Boterhammen in het Park’: ‘Een oase tussen de powerpoints van Brussel’

Bart Peeters op de Lokerse Feesten. Hij is een van blikvangers op Boterhammen in het Park. Beeld BELGAIMAGE

Een knalbal in het kwadraat: dat wordt deze week beloofd met 30 jaar Boterhammen in het Park. Nog tot het eind van deze week wordt dat jubileum opgeluisterd door Bart Peeters, Jan De Wilde, Slongs, Kapitein Winokio en Wannes Cappelle. En ontelbare zakken brood, dat spreekt.

Wie zijn bekomst heeft van alle festivaldrukte, maar wel nog in de ribben te porren is voor een handvol concerten in intieme setting, zoekt deze week het best zijn toevlucht tot het Brusselse Warandepark. Elke middag word je in de voortuin van de vorst vergast op Boterhammen in het Park. 

Die middagpicknick gaat zoals steeds vergezeld van Nederlandstalige muziek, terwijl experimentele muziek de zonsondergang van luister voorziet tijdens de Feeërieën, een dubbelfestival waar meer sfeer heerst dan er letters schuilen in zijn naam. 

“In de beginjaren was er niets meer dan een kiosk”, vertelt huidig programmator Marc Decock. “Nu denken we veel meer aan de aankleding: er is een echt podium, en zelfs ’s middags werken we met belichting. Het lijkt wel alsof je onder het bladerdak in het park naar een ufo kijkt.”

Mallemunt

Tijdens Boterhammen is het vooral gemoedelijk cocoonen met de hele kroost. “Een oase tussen de powerpoints van Brussel”, zoals Decock het noemt, ingesloten tussen het koninklijk paleis en het parlement, de ambassades en het grootkapitaal. 

“We mikken bewust ook op gezinnen die in de laatste week voor het nieuwe schooljaar een tripje naar Brussel maken, en hopelijk achteraf nog even blijven hangen in de Marollen of een museum. Vaak merken mensen dan pas dat de hoofdstad erg leefbaar is, en geen hellhole.”

Jari Demeulemeester, die in 2011 met pensioen ging, stampte het festival dertig jaar geleden evenwel uit de grond voor de ambtenaren. In de jaren 70 had hij met Mallemunt al de voorloper van Boterhammen gelanceerd, en Boterhammen in het Park moest een ode aan die esprit vormen. 

“Mallemunt vertrok al van het idee dat muziek vrij is: je komt en gaat wanneer je wilt. Je hebt er toch niet voor betaald. Het oorspronkelijke idee achter Boterhammen was vooral dat ambtenaren elkaar zouden ontmoeten, waarbij ze met collega’s een kriek konden drinken of de vriendin van hun werkcollega konden opvrijen. (lacht)

Stemimitaties

Decock kwam er vijf jaar later bij. “In het begin was het nog elke vrijdag, een hele zomer lang. Dat werd te intens, alleen al vanwege de voortdurende opbouw en afbraak. Daarnaast moesten we ook nog elke keer een krantje in elkaar boksen. Je hield niets over aan je zomer. Alleen voor Jari was dat niet erg, want die gaat niet graag op reis. (lacht)

De organisatie werd professioneler bij de noodgedwongen tijdelijke verhuizing naar het Spanjeplein eind jaren 90. “Tot dan was dat een stinkende passage tussen glas en beton”, zegt Decock. “Maar bij ons stond het plein ineens vol voor Boterhammen in de Stad, en de buurt fleurde op.” 

Het was zo’n inslaand succes, dat ze ooit zelfs Clouseau moesten weigeren. “We moesten toen in allerijl een tweede affiche laten drukken, omdat we het Spanjeplein soms moesten afsluiten door de grote toeloop. Bij Clouseau zou het hek van de dam geweest zijn.”

Boterhammen in het Park is vooral gemoedelijk cocoonen met de kroost. Beeld Galicia

Demeulemeester was altijd al gefascineerd door het idee om openbare pleinen en parken tot leven te wekken, omdat “muziek moet vliegen”. Maar sommige instanties zagen hém liever ver heen vliegen. “Het koninklijk paleis heeft ooit contact met ons opgenomen. De Boterhammen zouden een opvoering van een koor voor de vorst storen. Nu moet je weten dat Jan De Wilde die dag speelde, godbetert. (lacht) Misschien waren ze verontrust door zijn achternaam, weet ik veel. 

“Ook met Louis Tobback heb ik een aanvaring gehad op het stadhuis. Als minister van Binnenlandse Zaken sprak hij schande van het lawaai op Boterhammen. Wellicht omdat (Vlaams cabaretier en imitator, GVA) Dirk Denoyelle hem in een parodie opvoerde bij ons. Het is nooit meer goed gekomen tussen ons. Jean-Luc Dehaene kwam wél altijd luisteren naar zijn stemimitaties. Die zat echt te wachten tot hij zelf aan bod zou komen.”

In hun eigen hof

Ook Nederlandse artiesten stonden niet te popelen voor Boterhammen, herinnert Demeulemeester zich. “Nou, wat moet dat nu voorstellen?”, imiteert hij met sappig Hollands accent. “‘Een concert in een kiosk? Denken jullie dat we straatmuzikanten zijn?’ Maar eens ze in het park stonden, vonden ze het zalig. We hebben er altijd voor gezorgd dat artiesten het gevoel kregen dat ze in hun eigen hof aan het spelen waren: heel gemoedelijk, en met lekker eten. Ik ben er ook trots op dat Liesbeth List er ooit in is geslaagd Ramses Shaffy mee te brengen. Erg straf. En Boudewijn de Groot of Bram Vermeulen herinner ik me ook met plezier.”

Het huldebetoon aan Wim De Craene komt ook even ter sprake. Een absolute noodzaak, vond Demeulemeester. “Wim is bij mij komen aankloppen voor een nieuw project, en ik dacht: niet wéér hij. Blijkbaar was ik niet de enige die hem in die periode wandelen stuurde. Een paar maanden later was hij dood. (De Craene beroofde zich in 1990 van het leven, GVA). Ik heb nog altijd spijt van die beslissing. Niet dat het iets uitgemaakt zou hebben, maar toch... Dat blijft knagen.”

Zelf kon Demeulemeester waardig afscheid nemen van zijn beminde Boterhammen met Raymond Van het Groenewoud in 2010. “Dat was een mooi pensioengeschenk, want hij heeft indertijd ook de finale gedaan van Boterhammen in de Stad. Toen wilde hij trouwens voor de eerste keer opnieuw samenspelen met Jean Blaute.”

Decock pikt in. “Raymond was ook de eerste die een hele middag kreeg om te spelen, net zoals dat vrijdag het geval is met Bart Peeters. Daarin zul je het hele spectrum van Bart Peeters te zien en te horen krijgen. Niet zoveel Belgische artiesten kunnen dat trekken, maar ik verwacht een fantastische middag.” 

Boterhammen in het Park, nog tot vrijdag in het Warandepark, Brussel. Meer info: abconcerts.be.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234