Donderdag 08/12/2022

NieuwsWetenschap

Zoetstoffen kunnen toch een impact hebben op uw bloedsuikerspiegel

Een reclameposter voor Coca-Cola Zero, dat de zoetstof aspartaam bevat. Beeld REUTERS
Een reclameposter voor Coca-Cola Zero, dat de zoetstof aspartaam bevat.Beeld REUTERS

Kunstmatige zoetstoffen leveren de voordelen van suiker zonder de nadelen: ze zijn tot duizenden keren zoeter en bevatten geen of nauwelijks calorieën. Maar helemaal onopgemerkt gaat hun passage in ons lichaam niet voorbij, blijkt uit een nieuwe studie. Sacharine en sucralose hebben invloed op hoe ons lichaam op suiker reageert, en op de bacteriën die in onze darmen leven.

Dieter De Cleene

In het vakblad Cell melden onderzoekers dat sommige zoetstoffen een invloed kunnen hebben op de bloedsuikerspiegel en het microbioom, de bacteriegemeenschap in onze darmen.

De wetenschappers verdeelden 120 proefpersonen in zes groepen. De proefpersonen in vier groepen consumeerden gedurende twee weken de zoetstoffen aspartaam, stevia, sacharine of sucralose. Twee groepen dienden als controle. Alle deelnemers legden geregeld een tolerantietest voor glucose af; die test meet wat er met de bloedsuikerspiegel gebeurt na het drinken van een suikerhoudend drankje. Bij de mensen die sacharine en sucralose hadden geslikt, ging de bloedsuikerspiegel meer de hoogte in.

“Algemeen geldt: hoe minder de bloedsuikerspiegel sterk stijgt en daalt, hoe beter”, zegt voedingsdeskundige Michael Sels (UZA). “Steile pieken vragen veel van het lichaam, dat dan snel veel insuline moet produceren. Die reactie kan mettertijd stroever verlopen, met een verhoogd risico op ziektes zoals diabetes type 2 tot gevolg.” Al wijst Sels erop dat de korte duur van de studie niet toelaat om uitspraken te doen over de gezondheidsimpact van langdurige consumptie van sacharine en sucralose.

Bacterievrije muizen

De onderzoekers stelden ook veranderingen vast in de bacteriegemeenschap in de darmen van de proefpersonen, en in de stofjes die die bacteriën produceren.

Maar liggen die veranderingen ook aan de basis van de veranderingen in het suikermetabolisme? Om dat te testen transplanteerden ze het microbioom van de proefpersonen naar de darmen van bacterievrije muizen. Daarop stelden ze vergelijkbare veranderingen in het suikermetabolisme van de muizen vast. “Mooi onderzoek dat doet vermoeden dat de veranderingen in het microbioom wel degelijk een rol spelen bij de hogere bloedsuikerspiegels”, meent Sels.

Niet alle proefpersonen reageerden op dezelfde manier op de zoetstoffen, en enkel het microbioom van de mensen die de heftigste reactie vertoonden had bij muizen eenzelfde effect. Dat wijst er volgens de onderzoekers op dat de impact van zoetstoffen verschilt van persoon tot persoon. “We zijn de impact van het microbioom op onze gezondheid nog volop aan het ontrafelen”, zegt Sels. “Misschien slagen we er in de toekomst in om ziektes zoals diabetes te voorkomen en te behandelen door het microbioom te beïnvloeden.”

Goed nieuws

Verandert dit iets aan het gangbare advies over gebruik van zoetstoffen? Volgens voedingsdeskundige Patrick Mullie (VUB) niet. Hij wijst er om te beginnen op dat de studie ook laat zien dat stevia en aspartaam géén effect hebben. “Dat zijn de meest gebruikte zoetstoffen, en dat is dus eigenlijk goed nieuws”, zegt Mullie.

De onderzoekers beklemtonen dat hun resultaten geen reden zijn om uw kunstmatig gezoet dessert weg te kieperen. “Zoetstoffen blijven sowieso een betere keuze dan suiker, dat veel grotere schommelingen van de bloedsuikerspiegel kan veroorzaken en bovendien wél calorieën bevat”, stelt Mullie. “Overgewicht en obesitas zijn belangrijkere risicofactoren voor ziektes zoals diabetes type 2 dan schommelingen van de bloedsuikerspiegel.”

Als zoetstoffen al een nadelig effect zouden hebben, dan is dat volgens Mullie eerder indirect. “Ze houden onze hang naar zoetigheid in stand en verhogen zo het risico op overgewicht.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234