Vrijdag 10/04/2020

Voeding

Zo ziet het kerstmenu van 2040 er misschien uit

Beeld Fernando Leon

Terwijl we straks nog allemaal aan de kalkoen met veenbessensaus en kroketten zitten, denken wetenschappers al na over het kerstmenu van 2040. Tomate crevette op basis van vegetarisch gehakt en wasmotrups bijvoorbeeld.

Gerenommeerd voedseldeskundige Louise O. Fresco beschreef twee jaar geleden in de Volkskrant het kerstdiner voor 2040. Volgens de wetenschapper van de Universiteit van Wageningen serveren we dan meelwormrollade met bijgerechten die uit de 3D-printer rollen. De robot zal volgens haar uiteindelijk de tafel wel afruimen. 

Wanneer we professor Benedikt Sas, voedselexpert aan de UGent, vragen welk feestmaal hij in pakweg 2040 verwacht, grinnikt hij. “Jij gaat ervan uit dat we dat nog zelf maken?”

Voor we inzoomen op de technologische innovaties, kunnen we maar beter eerst wennen aan insecten op ons bord. Die generen niet alleen heel weinig slachtafval, ze hebben ook een hoge voedselconversie. “Dat wil zeggen dat ze voeding snel omzetten naar lichaamsgewicht”, zegt Mik Van Der Borght (KU Leuven), onderzoeker bij Lab4Food (KU Leuven), dat onderzoek doet naar insecten als grondstof voor duurzame projecten.

Insecten zijn volgens de Europese wetgeving zogenaamde novel foods, waardoor bedrijven met een lijvig dossier moeten bewijzen dat ze veilig zijn als voedingsmiddel. “Pas na een positieve evaluatie door het Europese Agentschap voor Voedselveiligheid zal de voedselindustrie investeren in insecten”, zegt Van Der Borght. Hij kan alvast een suggestie doen voor een heerlijk hapje: “Wij ontwikkelden gehakt op basis van meelwormen. Of je maakt een moderne tomate crevette, waarbij de wasmotrups de garnalen vervangt. Die zijn vrij vet.”

Vleesvervanger uit schimmel

Nadat u de meelwormen hebt verteerd, zal u voor het hoofdmaal de keuze krijgen: echte of namaakkalkoen. “De prijzen voor kweekvlees (vlees dat in een laboratorium gekweekt wordt uit stamcellen van dieren, FE) beginnen te dalen”, zegt Benedikt Sas. Nu de technologie-mecenassen Sergej Brin, Richard Branson en Bill Gates investeren in ngo’s zoals Good Food Institute, die het zoeken naar duurzame alternatieven voor vlees stimuleren, zal die ontwikkeling alleen maar versnellen.

Maar ook de vleesvervangers zijn aan een interessante ontwikkeling bezig. “Zeewier, algen en micro-organismen zullen daar een belangrijke rol in spelen”, zegt Sas. Het bekendste voorbeeld is quorn, een natuurlijke vleesvervanger die gemaakt wordt uit schimmel.

Op dit moment komt de smaak van quorn niet veel verder dan die van frikandel. Volgens Sas wordt het mogelijk om in de toekomst een meer verfijnde vleessmaak te benaderen. “Het gaat om hetzelfde principe als de productie van sojasaus of bouillon op basis van groenten, via microbiologische omzetting – zoals fermentatie – creëren we een vleessmaak.” Of we er ooit in slagen om zo’n stukje plantaardig vlees op Wagyu-beef te laten lijken, is maar de vraag.

Die innovatie binnen de biotechnologie wordt nog interessanter als ze aangevuld wordt met én artificiële intelligentie én 3D-printing-technologie. 

Aan de universiteit van Gent schuimt een softwareprogramma op dit moment het internet af om te leren welke ingrediënten en recepten voor welk soort smaken zorgen. “Het is mogelijk dat we nieuwe generaties van dat algoritme zullen vragen om ons te verrassen met gerechten waar we zelf nooit aan gedacht hadden”, zegt Sas.

Vederlicht

Bij byFLow horen ze zulke toekomstbeelden graag. Het Nederlandse bedrijf verkoopt vandaag al 3D-printers die door chef-koks, bakkers en slagers gebruikt worden om te experimenteren met ge-3D-print voedsel.

“Op dit moment kopen onze klanten die printers aan voor hun plezier”, zegt CEO Nina Hoff. “Ze maken zelf een soort puree van hun producten. Die wordt met behulp van onze printer in een leuke vorm gegoten.”

Maar Hoff droomt van printers die gepersonaliseerde gerechten tevoorschijn kunnen toveren. Op de lange termijn moet het volgens haar mogelijk zijn om met behulp van trackers en DNA-gegevens te achterhalen dat u wat meer ijzer of vitamine D kan gebruiken.

Dat kan bijvoorbeeld perfect door producten te vriesdrogen. Een techniek die al langer gebruikt wordt. Door al het water uit een broccoli te halen, wordt die vederlicht. Eens je die weer in het water gooit, herstelt die zich terug. De broccoli is ook perfect eetbaar en heeft nog al zijn voedingsstoffen. Ook in poedervorm behoudt de broccoli zijn eigenschappen.

Voor 3D-printers komen die gevriesdroogde poeders van pas om pasta’s mee te fabriceren. Ze zouden met het poeder opnieuw een broccoli kunnen printen, maar in combinatie met andere poeders kan je ook iets totaal nieuws creëren. Het probleem is dat men nog niet goed weet hoe we de ideale printmaterie maken.

Mogelijk kerstmenu in 2050

- Tomate crevette waarbij de wasmotrups de garnalen vervangt

- Kalkoen op basis van algen uit de 3D-printer

- Gepersonaliseerde taart in de vorm van de gastheer/vrouw
   

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234