Dinsdag 22/10/2019

Vraag van de Week

Word je echt dik van alcohol?

Beeld Getty Images

U zoekt een verklaring voor een mysterie over mens, dier, voeding, gezondheid? Hier moet u zijn.

Nu Tournée Minérale voorbij is en zo’n een op de vijf Belgen de volle 28 dagen van februari geen druppel geestrijk vocht dronk, zullen velen vertellen hoe goed dat is voor de taille.

Doet alcohol echt verdikken? Daar lijkt het heel erg op. En is de bierbuik niet het ultieme bewijs? Maar wat dan met alcoholverslaafden die opmerkelijk dun zijn?

Wetenschappers haalden de theorie van de bierbuik alvast onderuit. Duitse onderzoekers namen de maten van heupen en buik van 20.000 mannen en vrouwen, die bijhielden wat ze aten en dronken. Na vier jaar had ruim de helft van de mannen en twee derde van de vrouwen een grotere taille­omvang. Bij vrouwen was er geen enkele relatie tussen alcohol­inname en grotere buikomvang. Bij mannen wel, maar een iets bredere taille is nog geen bierbuik.

Wel bleken de hevige bierdrinkers, zowel mannen als vrouwen, in het algemeen zwaarder te zijn. “We zien een toename in vet over het hele lichaam, maar niet specifiek op de buik”, aldus de wetenschappers in het vakblad European Journal of Clinical Nutrition.

“Er is inderdaad geen bewijs voor de bierbuik. Eigenlijk is dat een seksistische term”, grapt professor voedingsleer en gezondheid Theo Niewold (KU Leuven). “Mannen en vrouwen kunnen door alcohol zwaarder worden omdat alcohol veel calorieën bevat. Door hormonale eigenschappen heeft vet bij mannen de neiging zich eerder rond de buik op te stapelen terwijl dat bij vrouwen rond de heupen is. Maar blijft een vrouw te veel calorieën opnemen, dan krijgt ze ook een buik.”

Vrouwen hebben dus misschien eerder ‘bierheupen’.

Alhoewel. Ook daar maakt Niewold een kanttekening bij. Want die vetrolletjes kunnen evengoed het resultaat zijn van een koekjes- of kaasverslaving. “Wetenschappelijk onderzoek naar de exacte relatie tussen alcoholgebruik en gewicht is moeilijk omdat deelnemers zelf rapporteren wat ze eten en drinken en ze dat altijd lager inschatten”, zegt hij.

Ook speelt een kluwen aan andere factoren. Zo verwaarlozen zware drinkers soms hun voeding, waardoor ze net dunner zijn, verdikken sociale drinkers misschien vooral door de knabbels bij hun glas en zijn wijnliefhebbers vaak hoogopgeleid en door hun gezondere eet- en beweegpatroon minder zwaar.

Maar dat alcohol veel calorieën bevat, staat vast. “De term ‘lege calorieën’ is misleidend. Dat slaat alleen op het feit dat alcohol geen bouwstoffen bevat. Maar het bevat nog net iets meer calorieën dan vet”, zegt Niewold. Bovendien wakkert alcohol de eetlust aan, al is daar weinig onderzoek over, én onderdrukt het de vetverbranding: omdat het lichaam alcohol als toxisch ervaart, gaat het eerst dat afbreken, ten nadele van onder andere de vetverbranding.

Toch voorzien sommige diëten af en toe een glas. Meestal is dat rode wijn, maar dat heeft een andere reden. Niewold: “Alle alcohol bevat evenveel calorieën. Wel zitten er in wijn ook antioxidanten. Goed voor de gezondheid, maar niet minder calorierijk.”

Maar als je graag geregeld een glas drinkt en je wilt toch gewicht verliezen, dan kan dat. Niewold: “Alcohol kan een dikmaker zijn, maar wij worden niet dikker van één stof, soort voeding of drank maar door te veel calorieën op te nemen en er te weinig te verbranden.” Net daarom kun je van een weekje Rome met dagelijks pasta en wijn maar ook vele stapkilometers op het menu toch afvallen. Nie­wold: “Wil je afvallen, dan hoef je dat dagelijkse glas na het werk niet per se te schrappen. Als je dan de zakken chips maar laat en meer beweegt.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234